Η απουσία οργανωμένων δομών για την φροντίδα και αποκατάσταση των ψυχικά νοσούντων αποτελεί μια ακόμα πρόκληση στην οποία η Εκκλησία μπορεί να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο. Στις περισσότερες ενορίες δεν υπάρχουν δομές που θα μπορούσαν να στηρίξουν άτομα από την τοπική κοινωνία που αντιμετωπίζουν ψυχικά προβλήματα. Η ποιμαντική αντιμετώπιση δεν είναι πάντα επαρκής για να λυθούν πολύπλοκα ψυχιατρικής φύσεως προβλήματα και έτσι διαιωνίζονται και διογκώνονται προβλήματα στους ανθρώπους που θα μπορούσαν να έχουν αντιμετωπιστεί εν τη γενέσει. Η έλλειψη θεσμικής στήριξης τέτοιων πρωτοβουλιών θα μπορούσε να αποτελέσει πρόκληση για την Εκκλησία και με συντονισμένες κινήσεις να παραχθεί σοβαρό έργο ψυχιατρικής νοσηλείας αλλά και ψυχοκοινωνικής αποκατάστασης των ψυχικά νοσούντων. Η δύσκολη εποχή που διανύουμε καλεί την Εκκλησία να λάβει πρωταγωνιστικό ρόλο στα πεδία διακονίας του ανθρώπου. Με βάση τις προκλήσεις τις οποίες αντιμετωπίζει η Εκκλησία και παραθέσαμε παραπάνω, είναι απαραίτητο να μελετήσει κανείς τις προτάσεις που μπορεί να γίνουν έτσι ώστε να ενισχυθεί ο ρόλος της Εκκλησίας στην στήριξη της ψυχικής υγείας. Κύριο μέλημα της εκκλησίας πρέπει να είναι η ανάληψη πρωτοβουλιών για εκπαιδευτικό έργο και πλήρη κατάρτιση στα εκκλησιαστικά στελέχη που θα ασχοληθούν με τον τομέα διακονίας του πάσχοντος ανθρώπου. Κάθε ιερά μητρόπολη θα πρέπει να εξασφαλίζει την ολοκλήρωση εκπαιδευτικού προγράμματος στους κληρικούς σχετικό με βασικές έννοιες ψυχιατρικής και ψυχολογίας προκειμένου να είναι σε θέση να αναγνωρίσουν ενδείξεις παραπομπής του ασθενούς σε ειδικούς ψυχικής υγείας114.
Η ποιότητα του πνευματικού και το γνήσιο ενδιαφέρον του για το πνευματικό του παιδί είναι βασικά στοιχεία για την επιτυχία της προσπάθειας του πρώτου να συμβάλλει στην πνευματική ανάπτυξη του τελευταίου115. Οι θεολογικές σχολές μπορούν να συμπεριλάβουν μαθήματα ψυχολογίας στο πρόγραμμα σπουδών τους στα οποία θα πρέπει να εξετάζονται θέματα συνεργασίας με τους ειδικούς ψυχικής υγείας. Η ποιμαντική ψυχολογία θα πρέπει να ενισχύει την ποιμαντική ακρόαση και αποδοχή και οι κληρικοί θα πρέπει να αντιλαμβάνονται πλήρως τα οφέλη που μπορεί να φέρει αυτή η συνάντηση. Σε συνδυασμό με το παραπάνω και προκειμένου να μην αποκόπτεται η επαφή και η θεραπευτική διαδικασία όσων κρίνεται σκόπιμο να τεθούν υπό ψυχιατρική ή ψυχολογική παρακολούθηση, είναι πολύ σημαντικό οι συμβουλευτικές αυτές δομές στις οποίες θα παραπέμπεται ο πιστός να είναι κοντά, και η όποια θεραπεία να γίνεται σε συνεννόηση με τον πνευματικό πατέρα του ασθενούς ώστε να επιτυγχάνονται τα βέλτιστα δυνατά θεραπευτικά αποτελέσματα. Η πρόσβαση σε τέτοιου είδους μικρές δομές θα πρέπει να είναι πολύ προσβάσιμη στον κόσμο και πλήρως απαλλαγμένη από στιγματισμούς και άλλου είδους δεισιδαιμονίες και προκαταλήψεις. Η ένταξη των συμβουλευτικών αυτών δομών θα πρέπει να έχει πλήρη ενσωμάτωση στις τοπικές κοινωνίες και να στηρίζεται από την Εκκλησία και την κοινωνία με ενσωμάτωση των πασχόντων στην εκκλησιαστική ζωή με σεβασμό, αποδοχή και ενσυναίσθηση.
Τέλος είναι πολύ σημαντικό να υπάρξει δικτύωση της Εκκλησίας με φορείς ψυχικής υγείας και ακολουθώντας το παράδειγμα της επιτυχούς συνεργασίας του Κέντρου Ψυχικής Υγιεινής με την ιερά Μητρόπολη Θηβών και Λειβαδείας για την δημιουργία της «Μονάδας Οικοτροφείου Λιβαδειάς» να ολοκληρωθούν και άλλες τέτοιες πρωτοβουλίες δίνοντας δεύτερες ευκαιρίες στους πάσχοντες συνανθρώπους μας. Για όλα αυτά απαιτείται στενή και καλοπροαίρετη συνεργασία γιατί θα είναι πάντα πολύ λυπηρό να χάνονται ευκαιρίες ποιοτικής αναβάθμισης της ψυχιατρικής αλλά και της εκκλησιαστικής προσφοράς, στο χάσμα που ανοίγεται ανάμεσα στις θεολογικές και ψυχιατρικές προκαταλήψεις116.
-51-
