30 Σεπτεμβρίου, 2022
Ἀληθινὰ στολίδια γιὰ κάθε τόπο
29 Σεπτεμβρίου, 2022
Ὅταν ἡ ἀγάπη πυρώνει τὶς καρδιὲς.Αληθινη Ιστορια.
28 Σεπτεμβρίου, 2022
«Στῶμεν καλῶς, στῶμεν μετὰ φόβου...»
Πρὶν ἀρχίσει τὸ ἱερότερο τμῆμα τῆς
θείας Λειτουργίας, ἡ Ἁγία Ἀναφορά, ὁ Διάκονος μᾶς καλεῖ νὰ προσέξουμε τὴ στάση τῆς ψυχῆς καὶ τοῦ σώματος, γιὰ νὰ προσφέρουμε στὸν Θεὸ
τὴ λατρεία μας μὲ εὐλάβεια καὶ φόβο Θεοῦ: «Στῶμεν καλῶς, στῶμεν μετὰ φόβου· πρόσχωμεν τὴν ἁγίαν ἀναφορὰν
ἐν εἰρήνῃ προσφέρειν».
Γιὰ τὸ «Στῶμεν καλῶς» ὑπάρχουν
τουλάχιστον τέσσερις λειτουργικὲς ἑρμηνεῖες ποὺ ἡ μία συμπληρώνει τὴν ἄλλη. Ἄλλοι Ἑρμηνευτὲς τὸ συνδέουν μὲ τὸ
Σύμβολο τῆς Πίστεως, ποὺ ἀπαγγέλλεται προηγουμένως, καὶ ἑρμηνεύουν: Ἂς
προσέξουμε νὰ μείνουμε μακριὰ ἀπὸ
αἱρέσεις καὶ σχίσματα, γιὰ νὰ προσφέρουμε ὡς πιστοὶ τὴν Ἁγία Ἀναφορά.
Ἄλλοι Ἑρμηνευτὲς τὸ συνδέουν μὲ
τὴν πτώση τοῦ Ἑωσφόρου, ποὺ ἦταν
ἀρχηγὸς ἀγγελικοῦ τάγματος, ἀλλὰ
ἔπεσε ἐξαιτίας τῆς ὑπερηφανείας του
σὰν ἀστραπὴ ἀπὸ τὸν οὐρανό. Σύμφωνα μὲ τὴν ἑρμηνεία αὐτή, ὁ ἀρχάγγελος Μιχαήλ, ἀμέσως μετὰ τὴν πτώση
τοῦ Ἑωσφόρου, συγκέντρωσε ὅλες τὶς
ἀγγελικὲς δυνάμεις καὶ φώναξε δυνατά: «Πρόσχωμεν, στῶμεν καλῶς». Ἂς
προσ έξουμε. Νὰ μείνουμε στὴ θέση ποὺ
μᾶς ὅρισε ὁ Θεός.
Κι ἐμεῖς ὡς πιστοὶ Χριστιανοὶ νὰ κρατήσουμε τὴ θέση μας. Μὲ προσοχή,
εὐλάβεια καὶ φόβο Θεοῦ νὰ προσφέρουμε τὴν Ἁγία Ἀναφορά.
Ἄλλοι Ἑρμηνευτὲς τὸ ἑρμηνεύουν: Νὰ
ἐντείνουμε τὴν προσοχή μας, μὴν τυχὸν
περάσει ἀπὸ τὴ διάνοιά μας σκέψη ἀπιστίας καὶ ὀλιγοπιστίας σχετικῶς μὲ τὸ
Μυστήριο τῆς θείας Εὐχαριστίας, ποὺ
ἐντὸς ὀλίγου μὲ τὴν κάθοδο τοῦ Ἁγίου
Πνεύματος θὰ τελεσθεῖ, καὶ δὲν τὸ πιστέψουμε ὅπως τὸ πιστεύει καὶ μᾶς τὸ
παραδίδει ἡ ἁγία Ἐκκλησία μας, ὅτι δηλαδὴ τὰ Τίμια Δῶρα μεταβάλλονται σὲ
Σῶμα καὶ Αἷμα Χριστοῦ.
Τέλος, ἄλλοι Ἑρμηνευτές, μεταξὺ τῶν
ὁποίων συγκαταλέγεται καὶ ὁ ἱερὸς Χρυσόστομος, τὸ ἑρμηνεύουν: «Τοὺς χαμαὶ
συρομένους λογισμοὺς ἀνορθώσωμεν».
Νὰ ἀνυψώσουμε τοὺς λογισμούς μας
ποὺ σύρονται κάτω στὴ γῆ, νὰ ἀπαλλαγοῦμε ἀπὸ τὴν πνευματικὴ παράλυση
ποὺ φέρνουν οἱ βιοτικὲς μέριμνες, γιὰ νὰ
μπορέσουμε νὰ παρουσιάσουμε τὴν ψυχή μας ὄρθια ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ (PG 63,
626). «Τὸ γὰρ καλῶς ἑστάναι οὐδὲν ἕτερόν ἐστιν, ἀλλ᾽ ἢ τὸ οὕτως ἑστάναι, ὡς
προσῆκόν ἐστιν ἄνθρωπον ὄντα ἔμπροσθεν ἑστάναι τοῦ Θεοῦ, μετὰ φρίκης καὶ
τρόμου, μετὰ νηφούσης καὶ διεγηγερμένης ψυχῆς». Διότι τὸ νὰ στέκεται κανεὶς
καλὰ καὶ προσεκτικὰ δὲν σημαίνει τίποτε ἄλλο, παρὰ νὰ στέκεται κατὰ τέτοιον
τρόπο, ὅπως ἁρμόζει σὲ ἄνθρωπο ποὺ
στέκεται ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ, μὲ φόβο καὶ
τρόμο, μὲ νήφουσα ψυχὴ ποὺ βρίσκεται
σὲ ἐγρήγορση.
Σκέψου, συνεχίζει ὁ χρυσορρήμων
Πατήρ, κοντὰ σὲ Ποιὸν στέκεσαι, μαζὶ
μὲ ποιοὺς πρόκειται νὰ ἐπικαλεσθεῖς
τὸν Θεό. Μὲ τὰ Χερουβείμ, μὲ τὰ Σεραφείμ. Κανεὶς λοιπὸν δὲν πρέπει νὰ μετέχει στοὺς ἱεροὺς καὶ μυστικοὺς τούτους
ὕμνους μὲ νωθρότητα. Ἀλλὰ ἀφοῦ διώξει ὅλα τὰ γήινα ἀπὸ τὸν νοῦ του καὶ μεταφέρει τὸν ἑαυτό του ὁλόκληρο στὸν
οὐρανό, ἂς προσφέρει τὸν πανάγιο ὕμνο
στὸν Θεὸ τῆς δόξης καὶ τῆς μεγαλοσύνης, σὰν νὰ στέκεται κοντὰ στὸν ἴδιο τὸν
θρόνο τῆς δόξης καὶ πετᾶ μαζὶ μὲ τὰ Σεραφείμ. Γι᾿ αὐτὸ προτρέπει ὁ Λειτουργὸς
νὰ στεκόμαστε “καλῶς” τὴν ὥρα αὐτή...
Δηλαδή, νὰ στεκόμαστε μὲ φρίκη καὶ
τρόμο, μὲ νηφάλια καὶ ἄγρυπνη ψυχή»
(Περὶ ἀκαταλήπτου, PG 48, 734).
Μὲ τὸ ἐξαίρετο αὐτὸ λειτουργικὸ σχόλιο ὁ χρυσορρήμων Πατὴρ ἐπεξηγεῖ παλαιότερη λειτουργικὴ διατύπωση τῶν
«Ἀποστολικῶν Διαταγῶν» ποὺ στὸ σημεῖο αὐτὸ ἀντὶ νὰ πεῖ ὁ λειτουργὸς Ἱερέας: «Στῶμεν καλῶς, στῶμεν μετὰ φόβου», ἔλεγε: «Μή τις κατὰ τινός· μή τις
ἐν ὑποκρίσει· ὀρθοὶ πρὸς τὸν Κύριον·
μετὰ φόβου καὶ τρόμου ἑστῶτες ὦμεν
προσφέρειν»! Νὰ στεκόμαστε χωρὶς νὰ
ἔχουμε κάτι σὲ βάρος τοῦ ἄλλου, χωρὶς
νὰ ὑποκρινόμαστε· ὄρθιοι πρὸς τὸν Κύριο, μὲ φόβο καὶ τρόμο, μὲ νηφάλια καὶ
ἄγρυπνη ψυχὴ νὰ προσφέρουμε τὴν
Ἁγία Ἀναφορά.
Τὸ ἁγιότατο Μυστήριο τῆς θείας Εὐχαριστίας ὀνομάζεται Ἁγία Ἀναφορά, διότι
τὰ Τίμια Δῶρα ἀναφέρονται, προσφέρονται ἄνω, στὸν Θεό, καὶ ἐμεῖς τὴν ὥρα
ἐκείνη ἀναφερόμαστε, ἀνυψωνόμαστε
ἀπὸ τὴ γῆ στὸν οὐρανό, ἀπὸ τὸ ἐπίγειο
Θυσιαστήριο στὸ ὑπερουράνιο Θυσιαστήριο, στὸν χῶρο τῆς ἀσάλευτης εἰρήνης τοῦ Θεοῦ.
Γι᾿ αὐτὸ μᾶς προτρέπει στὴ συνέχεια
ὁ Διάκονος, ἢ ἀπόντος τοῦ Διακόνου
ὁ λειτουργὸς Ἱερέας: «Πρόσχωμεν τὴν
ἁγίαν Ἀναφορὰν ἐν εἰρήνῃ προσφέρειν»! Νὰ προσφέρουμε μὲ εἰρηνικὴ
ψυχὴ τὴν ἁγία θυσία ποὺ ἀναφέρεται
στὸν Θεό. «Εἰρήνης πολλῆς καὶ ἡσυχίας χρεία»· εἰρήνη πολλὴ καὶ ἡσυχία εἶναι
ἀπαραίτητη τὴν ἱερὴ τούτη στιγμή, σημειώνει ὁ ἅγιος Ἀναστάσιος ὁ Σιναΐτης.
Τὴν ὥρα ποὺ προσφέρεται ἡ ἁγία Ἀναφορά, οἱ Ἀγγελικὲς Δυνάμεις παραστέκουν μὲ φόβο καὶ τρόμο. Καλύπτουν τὸ
πρόσωπό τους μὲ εὐλάβεια, καὶ ὑμνοῦν
τὴν τρισήλιο Θεότητα. Κι ἐμεῖς μὲ εἰρήνη καὶ ἀγάπη πρὸς τὸν Κύριο καὶ τοὺς
ἀδελφοὺς ὀφείλουμε νὰ προσφέρουμε
τὴν ἁγία Ἀναφορά. Γι᾿ αὐτὸ ἀπαντοῦμε
στὴν παρακέλευση τοῦ λειτουργοῦ Ἱερέως μὲ τὸν χορὸ τῶν ἱεροψαλτῶν: «Ἔλεον εἰρήνης, θυσίαν αἰνέσεως». Προσφέρουμε σπλαχνικὴ συγχώρηση ποὺ φέρνει τὴν εἰρήνευση. Προσφέρουμε θυσία
δοξολογίας.
Κάποιοι πολλὲς φορὲς μετέχουμε στὴν
ἁγία Ἀναφορά ὄχι «καλῶς». Ἂς προσέχουμε ὅμως πῶς μετέχουμε. Ἂς προσέχουμε πῶς πλησιάζουμε στὰ Ἄχραντα
Μυστήρια! Ὁ διάβολος δὲν πρόσεξε καὶ
ἔπεσε. Νὰ μὴν πάθουμε κι ἐμεῖς τὸ ἴδιο.
Συγχωρημένοι μὲ τοὺς ἄλλους, ἀγαπημένοι καὶ εἰρηνικοὶ νὰ προσφέρουμε τὴν
ἁγία Ἀναφορά. «Μετὰ φόβου Θεοῦ, πίστεως καὶ ἀγάπης» νὰ προσερχόμεθα
στὰ Ἄχραντα Μυστήρια!ΟΣΩΤΗΡ2206
27 Σεπτεμβρίου, 2022
Ο ΑΝΤΙΧΡΙΣΤΟΣ
23 Σεπτεμβρίου, 2022
ΤΙΜΗ ΣΤΗ ΜΝΗΜΗ ΤΩΝ ΠΑΤΕΡΩΝ
Στην Νίκαια τῆς Βιθυνίας τὸ 787 μ.Χ.συγκεντρωθηκαν 365 αγιοι θεοφοροι Πατέρες ποὺ συγκρότησαν τὴν Ζ´ (7η) Οἰκουμενικὴ Σύνοδο . Στὴ Σύνοδο αὐτὴ διατυπώθηκε ἡ Ὀρθόδοξη διδασκαλία περὶ τῶν ἱερῶν εἰκόνων καὶ καταδικάσθηκε ἡ αἵρεση τῆς Εἰκονομαχίας. Ἀνθρωπίνως πόσα πράγματι ὀφείλουμε στὴ Σύνοδο αὐτή! Θὰ ἦταν ἄδειες οἱ ἐκκλησίες μας ἀπὸ ἱερὲς εἰκόνες, δὲν θὰ βλέπαμε ἱστορημένα (δηλαδὴ ἁγιογραφημένα) τὰ πρόσωπα τῶν Ἁγίων μας, τὰ μαρτύριά τους. Οὔτε βέβαια τὴν Ὑπεραγία Θεοτόκο καὶ προπάντων τὸν Κύριό μας, τὸν ἐνανθρωπήσαντα Υἱὸ τοῦ Θεοῦ. Δὲν θὰ εἴχαμε τὴν εὐλογία νὰ ἁγιάζουμε τὴν ὅραση ἀλλὰ καὶ ὁλόκληρη τὴν ὕπαρξή μας βλέποντας καὶ προσκυνώντας τὶς εἰκόνες τους, παρακινούμενοι σὲ προσευχὴ καὶ μίμησή τους καὶ μελετώντας τὰ κοσμοσωτήρια γεγονότα τῆς ζωῆς τοῦ Κυρίου, ὅπως τόσο διδακτικὰ ἀποτυπώνονται κατὰ τὴν παράδοση τῆς βυζαντινῆς ἁγιογραφίας. Ἀλλὰ τώρα ὅλα αὐτὰ τὰ ἔχουμε, τὸ Πνεῦμα τὸ Ἅγιον φώτισε τοὺς ἁγίους Πατέρες τῆς Συνόδου καὶ θεολόγησαν μὲ ἀκρίβεια, ὥστε νὰ διαφυλαχθεῖ ἡ ἀκεραιότητα τῆς Ὀρθόδοξης Πίστεως. Ας ἀσπασθοῦμε μὲ ξεχωριστὴ εὐλάβεια τὶς ἱερὲς εἰκόνες στὴν ἐκκλησία, στὸ σπίτι καὶ ὅπου ἀλλοῦ!
2. ΤΟ ΜΥΣΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗΣ ΣΠΟΡΑΣ
Η παραβολη του Σπορεως μας παρακινει να θυμηθουμε τους Πατερες της Εκκλησιας που και αυτοι σπερνουν τον θειο λογο με το κηρυγμα τους στις καρδιες των πιστων . «Ἐξῆλθεν ὁ σπείρων τοῦ σπεῖραι τὸν σπόρον αὐτοῦ», εἶπε ὁ Κύριος. Βγῆκε ὁ σποριάς, ὁ γεωργός, στὸ χωράφι του νὰ σπείρει τὸν σπόρο του. Ὁ γεωργὸς εἶναι ὁ ἴδιος ὁ Κύριος ἡμῶν Ἰησοῦς Χριστός. Τὸ χωράφι Του εἶναι οἱ καρδιὲς τῶν ἀνθρώπων. Ὁ σπόρος; «Ὁ σπόρος ἐστὶν ὁ λόγος τοῦ Θεοῦ». Τετοια ἐποχὴ βγαίνουν οἱ γεωργοὶ στὰ χωράφια τους, γιὰ νὰ τὰ ὀργώσουν καὶ νὰ τὰ σπείρουν. Ἀλλὰ αὐτὴ τὴν περίοδο ἀρχίζουν καὶ στοὺς ναούς μας καὶ οἱ ἱεραποστολικὲς δραστηριότητες: τὰ Κατηχητικὰ τῶν μαθητῶν, οἱ συγκεντρώσεις μελέτης Ἁγίας Γραφῆς, ὁμιλίες πνευματικῆς οἰκοδομῆς... Ἡ Παραβολὴ τοῦ Σπορέως μᾶς ἀποκαλύπτει ὅτι οἱ συνάξεις αὐτὲς δὲν εἶναι ἀνθρώπινες ἀλλὰ θεανθρώπινες. Τελεῖται σ᾿ αὐτὲς ἕνα μυστήριο. Κάποιος ἄνθρωπος εἶναι αὐτὸς ποὺ κηρύττει καὶ ὁμιλεῖ, ἀλλὰ στὴν πραγματικότητα ἕνας εἶναι «ὁ σπείρων», ὁ Χριστός. Αὐτὸς ρίχνει τὸν σπόρο Του στὶς καρδιές μας, Αὐτὸς μυστικὰ χτυπᾶ τὴν πόρτα τῆς καρδιᾶς μας μὲ τὸ κήρυγμα καὶ ζητᾶ νὰ εἰσέλθει γιὰ νὰ ἀλλάξει τὴν ὕπαρξή μας, νὰ μᾶς φέρει σὲ μετάνοια, νὰ μᾶς ἁγιάσει. Καὶ εἶναι ὁ δικός Του σπόρος, σπόρος μοναδικός, ποὺ ἔχει μέσα του δύναμη, ζωή, Χάρι, καὶ ἂν βρεῖ κατάλληλες συνθῆκες, ὁπωσδήποτε καρποφορεῖ πολὺ πλούσια. Ἀπὸ σήμερα λοιπὸν ἂς βάλουμε καινούργια ἀρχή: Νὰ μὴν ἀμελοῦμε νὰ ἀκοῦμε τὸ κήρυγμα, νὰ βάλουμε στὸ πρόγραμμα εὐκαιρίες πνευματικοῦ καταρτισμοῦ. Ἐπιπλέον νὰ μελετοῦμε καὶ μόνοι μας τὴν Καινὴ Διαθήκη καὶ βιβλία πνευματικῆς οἰκοδομῆς. Νὰ ἀποφασίσουμε ν᾿ ἀκοῦμε καὶ νὰ διαβάζουμε τὸν λόγο τοῦ Θεοῦ μὲ περισσότερη προσοχὴ καὶ θερμότερη προσευχή.
3. ΤΑ ΕΜΠΟΔΙΑ ΤΗΣ ΚΑΡΠΟΦΟΡΙΑΣ
Ὅμως δὲν ἀρκεῖ ἡ σπορὰ γιὰ νὰ καρποφορήσει ὁ σπόρος. Σύμφωνα μὲ τὴν Παραβολή, ὁ σπόρος ἔπεσε σὲ τέσσερις διαφορετικὲς περιοχὲς τοῦ χωραφιοῦ, ἀλλὰ φύτρωσε καὶ καρποφόρησε μόνο σὲ μία ἀπὸ αὐτές. Οἱ τρεῖς ἄκαρπες περιοχὲς συμβολίζουν τρεῖς διαφορετικὲς κατηγορίες ἀκροατῶν τοῦ θείου λόγου: Στὴν πρώτη κατηγορία, αὐτὴν ποὺ παρομοιάζεται μὲ σκληρὴ γῆ δίπλα στὸν δρόμο, ἀνήκουν ἐκεῖνοι ποὺ ἀκοῦν χωρὶς ἰδιαίτερη προσοχὴ τὸ κήρυγμα καὶ κατόπιν τὸ ξεχνοῦν, καθὼς μὲ τὴν παρακίνηση τοῦ διαβόλου ζοῦν ἁμαρτωλὴ καὶ ἀπρόσεκτη ζωή. Ἡ καρδιά τους ἔχει γίνει σκληρὴ ἀπὸ τὴν ἀμαρτία, ἀκατάλληλη γιὰ καλλιέργεια καὶ καρποφορία. Ἐδῶ ἐμπόδιο εἶναι ἡ ἁμαρτωλὴ καὶ ἀπρόσεκτη ζωή. Ἄλλοι σπόροι ἔπεσαν σὲ πετρώδη γῆ. Αὐτὴ συμβολίζει τοὺς ἀνθρώπους ποὺ πρόθυμα δέχονται τὰ μηνύματα τοῦ Εὐαγγελίου, ἀλλὰ δὲν ἔχουν βάθος, στέρεη ἀπόφαση γιὰ τὴν τήρηση τοῦ θείου θελήματος. Ἔτσι, στὴν πρώτη δυσκολία παραιτοῦνται. Ἐδῶ ἐμπόδιο εἶναι ἡ ἐπιπολαιότητα. Ἄλλο μέρος τοῦ σπόρου ἔπεσε σὲ γῆ εὔφορη μέν, ἀλλὰ μὲ ἀγκάθια. Βλάστησε ὁ σπόρος, ἀλλὰ μαζί του φύτρωσαν καὶ τὰ ἀγκάθια, τὰ ὁποῖα ἔπνιξαν τὰ βλαστάρια τοῦ σπόρου πρὶν καρποφορήσουν. Ἡ γῆ αὐτὴ συμβολίζει τοὺς πιστοὺς ποὺ ἔχουν μὲν κατ᾿ ἀρχὴν καλὴ διάθεση, ἀλλὰ πνίγονται ἀπὸ τὶς μέριμνες, τὴν ἀγωνιώδη φροντίδα γιὰ ἀπόκτηση πλούτου καὶ ἀπὸ τὶς ἐπίγειες ἀπολαύσεις. Ἐδῶ ἐμπόδιο εἶναι οἱ ἐπίγειες μέριμνες καὶ ἀπολαύσεις.
4. ΓΗ ΠΟΥ ΚΑΡΠΟΦΟΡΕΙ
Ὑπάρχει ὅμως καὶ ἡ περιοχὴ τοῦ χωραφιοῦ ποὺ ἔφερε καρπό. Μὲ αὐτὴν παρομοιάζονται οἱ πιστοὶ Χριστιανοὶ ποὺ ἀκοῦν μὲ προσοχὴ τὸν θεῖο λόγο, τὸν κρατοῦν μέσα στὰ βάθη τῆς ψυχῆς τους, τὸν μελετοῦν μὲ ἐπιμέλεια καὶ τὸν ἐφαρμόζουν στὴν καθημερινή τους ζωή. Τὸ παράδειγμα τὸ ἔχουμε ὁλοζώντανο μεσα στην Εκκλησια . Οἱ ἅγιοι ποὺ τιμοῦμε καθε ημερα, ξεπέρασαν στὴν πνευματική τους ζωὴ ὅλα αὐτὰ τὰ ἐμπόδια καὶ ἀποδείχθηκαν «καλὴ γῆ», ποὺ ἔδωσε πολὺ καρπό. Ἔκλεισαν μέσα στὶς καρδιές τους τὸν λόγο τοῦ Θεοῦ καὶ μὲ πολλὴ ὑπομονὴ ἀγωνίσθηκαν ὥστε αὐτὸς νὰ καρποφορήσει. Γι᾿ αὐτὸ καὶ ἔλαμψαν μὲ τὸ ἅγιο παράδειγμά τους καὶ τὴν ὁμολογία τῆς Ὀρθόδοξης πίστεως. Αὐτοὺς νὰ μιμηθοῦμε κι ἐμεῖς. ΟΣΩΤΗΡ2206
20 Σεπτεμβρίου, 2022
ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΓΑΜΟΥ
Ἀπὸ τὶς πιὸ χαριτωμένες διηγήσεις
τῆς Ἁγίας Γραφῆς εἶναι ἐκείνη ποὺ
ἀναφέρεται στὸν γάμο τοῦ Ἰσαὰκ μὲ
τὴ Ρεβέκκα. Τὸ σχετικὸ κεφάλαιο τῆς «Γενέσεως», τὸ 24ο (κδ΄), ἐκτείνεται σὲ 67
στίχους, μέσα στοὺς ὁποίους, ὅλο χάρη
καὶ σεμνότητα, ἐκτυλίσσονται τὰ γεγονότα τῆς γνωριμίας τοῦ Ἰσαὰκ μὲ τὴν μέλλουσα σύζυγό του, τὴν ὁποία ὁδηγοῦσε
πρὸς συνάντησή του ἀπὸ τὴ μακρινὴ
Χαρρὰν τῆς Μεσοποταμίας ὁ ἔμπιστος
δοῦλος τοῦ Ἀβραὰμ Ἐλιέζερ. Ἡ ὅλη περιγραφὴ παραπέμπει βέβαια σὲ ἐθιμικὰ
πρότυπα τῆς ἐποχῆς ἐκείνης. Παρέχει
ὅμως δυνατὰ διδάγματα καὶ σπουδαιότατες προτροπὲς στοὺς νέους καὶ νέες καὶ
τῆς δικῆς μας ἐποχῆς καὶ μάλιστα τῆς πατρίδος μας, στὴν ὁποία ἀνέκαθεν τιμῶνταν ἡ ἁγνότητα καὶ σεμνότητα πρὶν
ἀπὸ τὸν γάμο, ἔννοιες ὅμως ποὺ δυστυχῶς σήμερα χλευάζονται καὶ περιφρονοῦνται.
Ἡ συνάντηση τῶν δύο μελλονύμφων
περιγράφεται στοὺς ἑπτὰ μόνο τελευταίους στίχους τοῦ κεφαλαίου, εἶναι ὅμως μὲ
τόση ἁδρότητα δοσμένη, ποὺ ἐντυπώνει
στὴν ψυχὴ τοῦ ἀναγνώστη ὅλο τὸ κλίμα
τῆς εὐπρέπειας καὶ σεμνότητας, μέσα στὸ
ὁποῖο πραγματοποιήθηκε.
Ἤδη ἀπὸ τοὺς προηγούμενους στίχους,
μαθαίνουμε γιὰ τὴν εὐγένεια, σεμνότητα,
σωφροσύνη καὶ ἐξυπηρετικότητα τῆς νεαρῆς κόρης Ρεβέκκας. Πῶς δηλαδὴ συνάντησε τὸν ἀπεσταλμένο τοῦ Ἀβραὰμ
Ἐλιέζερ στὸ πηγάδι ἔξω ἀπὸ τὴν πόλη,
ἐκεῖ ποὺ πῆγε ἡ ἴδια τὸ δειλινὸ γιὰ νὰ γεμίσει τὴ στάμνα της μὲ νερό. Κουρασμένος ἐκεῖνος ἔπειτα ἀπὸ κοπιαστικὸ ταξίδι
900 περίπου χιλιομέτρων, ἀπὸ τὴν Παλαιστίνη μέχρι τὴ Μεσοποταμία, καθόταν κοντὰ στὸ χεῖλος τοῦ πηγαδιοῦ νὰ δεῖ
ποιὰ κόρη θὰ προθυμοποιοῦνταν νὰ τοῦ
δώσει νὰ πιεῖ νερό, αὐτὸς καὶ οἱ καμῆλες
του. Ἡ Ρεβέκκα στάθηκε ἡ πιὸ πρόθυμη.
Μὲ κάθε φιλοφρόνηση φέρθηκε πρὸς τὸν
ἄγνωστό της κι ἔπειτα τὸν κάλεσε στὸ
σπίτι τους νὰ φιλοξενηθεῖ. Ἐκεῖ ἐκεῖνος
ἀποκάλυψε τὸν σκοπὸ τῆς ἐλεύσεώς του.
Καὶ ὅταν ὅλα μὲ τὴν εὐλογία τοῦ Θεοῦ
εὐοδώθηκαν, ἡ Ρεβέκκα, μὲ τὴν εὐχὴ τῶν
γονέων καὶ τοῦ ἀδελφοῦ της Λάβαν καὶ
μὲ συνοδεία ὑπηρετῶν – διότι ἀνῆκε σὲ
ἀρχοντικὴ οἰκογένεια – ἀνέβηκε στὴν καμήλα γιὰ τὸ μεγάλο ταξίδι πρὸς τὴν Παλαιστίνη.
Μέρες πολλὲς βάδιζαν στὸ μακρινὸ
αὐτὸ ταξίδι καὶ νά, τώρα πλησίαζαν στὴν
πόλη ὅπου κατοικοῦσε ὁ Ἀβραὰμ χωρὶς
πλέον τὴ γυναίκα του Σάρρα, ἡ ὁποία
ἤδη εἶχε πεθάνει, μὲ τὸν μονάκριβο ὅμως
γιό του Ἰσαάκ, τὸν πολυαγαπημένο, ποὺ
τὸν εἶχε ἀποκτήσει θαυματουργικὰ στὰ
ἑκατό του χρόνια. Τώρα ὁ γερο’Αβραὰμ
ἦταν περίπου ἑκατὸν σαράντα ἐτῶν καὶ ὁ
γιός του σαράντα.
Πλησίαζαν στηοικια του Αβρααμ στην Παλαιστινη...
Καὶ ὁ Ἰσαάκ;
Δοσμένος καὶ ὁ ἴδιος σὲ σκέψεις γύρω ἀπὸ τὸν γάμο του, τὴν ἐκλογὴ συζύγου καὶ ὅλα τὰ συναφή, δὲν τό ᾿παιρνε τὸ θέμα στὰ ἐλαφρά, ἀλλὰ συνεχόταν ἀπὸ
αὐτό. Ἤθελε νὰ προχωρήσει μὲ κάθε σοβαρότητα καὶ μὲ σύνεση. Καὶ γι᾿ αὐτὸ τί
κάνει; «Ἐξῆλθεν Ἰσαὰκ ἀδολεσχῆσαι εἰς
τὸ πεδίον τὸ πρὸς δείλης», μᾶς πληροφορεῖ ἡ Ἁγία Γραφή (στίχ. 63). Μόνος, μὲ
συγκεντρωμένες τὶς σκέψεις του, βγῆκε
περίπατο τὸ δειλινὸ στὴν πεδιάδα, προκειμένου νὰ προσευχηθεῖ στὸν Θεὸ καὶ
νὰ ἐμβαθύνει στὰ θαυμάσιά Του, βοηθούμενος ἀπὸ τὴν ἠρεμία καὶ ἡσυχία τοῦ τόπου. Θεοφιλὴς ψυχὴ ὁ Ἰσαάκ, δὲν ἔχανε
τὸν καιρό του περιερχόμενος ἐδῶ καὶ ἐκεῖ.
Μὲ εὐλαβὴ διάθεση βγῆκε στὴν ἐξοχὴ
γιὰ νὰ φιλοσοφήσει καὶ νὰ προσευχηθεῖ.
Καὶ βέβαια ἡ προσευχή του δὲν μπορεῖ
νὰ ἦταν ἄσχετη μὲ ὅλο αὐτὸ ποὺ ἐκεῖνες
τὶς μέρες ἐλάμβανε χώρα, τὴν ἀποστολὴ
δηλαδὴ τοῦ Ἐλιέζερ πρὸς ἐξεύρεση συζύγου γιὰ ἐκεῖνον.
Καθὼς λοιπὸν ἀσχολοῦνταν μὲ τέτοιες
ἅγιες σκέψεις, κάποια στιγμὴ σήκωσε τὸ
βλέμμα του καὶ τὸ βύθισε στὸν ὁρίζοντα.
Ἕνα καραβάνι ἐρχόταν. Πρόσεξε καλὰ
καὶ σὲ λίγο διέκρινε καθαρότερα. Σκίρτησε ἡ καρδιά του...
Τὴν ἴδια στιγμὴ ἀπὸ τὴν ἄλλη πλευρὰ ἡ
νεαρὴ κόρη σήκωνε τὰ βλέφαρά της πρὸς
ἐκεῖνον. Σὰν ἀπὸ μακριὰ νὰ συνεννοήθηκαν οἱ καρδιές. Διέκρινε καθαρὰ τὸν Ἰσαάκ. Ἀπὸ τὴν ἔκπληξή της πήδησε κάτω
ἀπὸ τὴν καμήλα, ὅλο χάρη καὶ ἁβρότητα.
–«Τίς ἐστιν ὁ ἄνθρωπος ἐκεῖνος ὁ πορευόμενος ἐν τῷ πεδίῳ εἰς συνάντησιν
ἡμῖν;» (στίχ. 65). Ποιὸς εἶναι ἐκεῖνος ὁ
ἄνθρωπος ποὺ βαδίζει στὴν πεδιάδα καὶ
ἔρχεται νὰ μᾶς συναντήσει; ρώτησε.
–Αὐτὸς εἶναι ὁ κύριός μου, τῆς ἀπάντησε μὲ πολλὴ χαρὰ ὁ ἔμπιστος Ἐλιέζερ.
Καὶ τότε ἡ κόρη, εἰς ἔνδειξιν τιμῆς, σεβασμοῦ καὶ σωφροσύνης, ζήτησε ἀμέσως
ἀπὸ τὶς θεραπαινίδες της τὸ «θέριστρον»,
τὸ λεπτοΰφαντο ἐκεῖνο πέπλο, μαγνάδι,
γιὰ νὰ καλύψει τὸ σῶμα καὶ τὴν κεφαλή
της. Ὢ σεμνότητα κόρης παρθένου!
Ὁ ἱερὸς Χρυσόστομος τὴν παρακολουθεῖ σὲ κάθε βῆμα της καὶ σχολιάζει.
Ἀρχικὰ γιὰ τὸ ὅτι, ἀρχόντισσα αὐτή, δὲν
ἐπέβαινε σὲ φανταχτερὰ ἁμάξια μὲ ἄλογα νὰ τὰ σέρνουν, ἀλλὰ ἁπλά, ἐπάνω σὲ
καμήλα. Ἔπειτα γιὰ τὴν αὐτόματη ἐνέργειά της νὰ καλυφθεῖ ἐμπρὸς στὸν μέλλοντα σύζυγό της. «Κοίτα τὴν εὐγένεια
τῆς κόρης», λέει. «Μόλις εἶδε τὸν Ἰσαάκ,
ζήτησε νὰ μάθει ποιὸς ἦταν. Κι ὅταν ἔμαθε ὅτι αὐτὸς ἦταν ἐκεῖνος ποὺ ἐπρόκειτο
νὰ γίνει σύζυγός της, ἔβαλε τὴν καλύπτρα
της. (...) Σκέψου, ἀγαπητέ, ὅτι πουθενὰ
ἐδῶ δὲν συνέβησαν ἐκεῖνα τὰ περιττὰ καὶ
ἀνόητα πράγματα. Πουθενὰ διαβολικὴ
πομπή, πουθενά (...) τὰ σατανικὰ ἐκεῖνα
συμπόσια καὶ οἱ ὑπερηφάνειες οἱ γεμάτες ἀπὸ κάθε ἀσχημοσύνη, “ἀλλὰ πᾶσα
σεμνότης, πᾶσα σοφία, πᾶσα ἐπιείκεια”,
ὅλα γεμάτα ἀπὸ σεμνότητα, ἀπὸ σύνεση,
ἀπὸ μετριοφροσύνη».
Μ᾿ αὐτὴ τὴ σεμνότητα ἐξάλλου καὶ τὴ
σωφροσύνη τὴν ἀπέσπασε καὶ ὁ Ἰσαὰκ
ἀπὸ τὴ φροντίδα τῶν θεραπαινίδων της
καὶ τὴν ὁδήγησε «εἰς τὸν οἶκον τῆς μητρὸς
αὐτοῦ... καὶ ἠγάπησεν αὐτήν» (στίχ. 67).
Ἐκεῖ, στὸ σπίτι του τὴν πῆρε γιὰ γυναίκα
του καὶ τὴν ἀγάπησε.
Τιμημένη γυναίκα ἀξιοσέβαστου συζύγου!
«Ταύτην μιμείσθωσαν αἱ γυναῖκες», ἐπιλέγει τὸ χρυσὸ στόμα τῆς Ἐκκλησίας.
«Τοῦτον ζηλούτωσαν οἱ ἄνδρες». Ἔτσι ἂς
ἔρχονται σὲ γάμου κοινωνία. (...) Καὶ μὲ
τὸν τρόπο αὐτὸν θὰ εἰσέρχονται στὸ σπίτι ἐκεῖνο «τὰ τῆς ἀρετῆς ἔργα», ἐνῶ ὅλα
τὰ τεχνάσματα τοῦ πονηροῦ «ἐκποδὼν
ἔσονται», θὰ παραμερίζουν, καὶ αὐτοί, οἱ
σύζυγοι, θὰ περνοῦν τὴ ζωή τους εὐτυχισμένοι καὶ ἑνωμένοι μὲ τὴ δύναμη καὶ τὴν
Χάρι τοῦ Θεοῦ (Εἰς τὴν Γένεσιν Ὁμιλ. ΜΗ΄,
ΕΠΕ 4, 238240).
Μέσα σὲ ἐποχὴ ἠθικῆς παραλυσίας καὶ
ἀναλγησίας, ἡ χαριτωμένη περιγραφὴ
τῆς συναντήσεως τοῦ νεαροῦ Ἰσαὰκ μὲ
τὴν μέλλουσα σύζυγό του Ρεβέκκα γίνεται τροχιοδεικτικὴ γιὰ τοὺς νέους καὶ τὶς
νέες ἐκεῖνες ποὺ ὀνειρεύονται γιὰ τὸ μέλλον τους ἕναν εὐλογημένο γάμο.ΟΣΩΤΗΡ2206
18 Σεπτεμβρίου, 2022
ΜΙΑ ΚΗ∆ΕΙΑ ΠΟΥ ∆ΕΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΘΗΚΕ
Δὲν ἦταν μιὰ συνηθισμένη κηδεία. Ὁ νεκρὸς ἦταν νέος· καὶ ἦταν τὸ μονάκριβο παιδὶ τῆς μητέρας του, ἡ ὁποία μάλιστα ἦταν χήρα. Ὁ γιός της ἦταν τὸ μόνο στήριγμά της, ἡ παρηγοριά της· ἀλλὰ τώρα δὲν ὑπάρχει πλέον στὴ ζωή… Ὁ πόνος ἦταν μεγάλος, τὸ πένθος βαρύ. Ὁλόκληρη ἡ κωμόπολη τῆς Ναῒν εἶχε συγκλονισθεῖ ἀπὸ ἐκεῖνον τὸν θάνατο. Γι᾿ αὐτὸ καὶ «ὄχλος ἱκανός», πολὺς λαός, ἔλαβε μέρος στὴν κηδεία συμπαριστάμενος στὴν πονεμένη μάνα. Καὶ τώρα, νά, τὸ σκήνωμα μεταφέρεται γιὰ τὴν ταφή. Τὰ πλήθη ἀκολουθοῦν σιωπηλά… Πόσο ἀνθρώπινη σκηνή! Πόσο σημαντικὸ εἶναι, ὅταν οἱ συνάνθρωποί μας δοκιμάζουν πένθος, μάλιστα βαρύ, νὰ συμμετέχουμε στὸ πένθος τους, δίνοντας λίγο βάλσαμο παρηγοριᾶς μὲ τὴν παρουσία μας! «Κλαίειν μετὰ κλαιόντων», προτρέπει ὁ ἀπόστολος Παῦλος (Ρωμ. ιβ´ 15), ἐνῶ στὴν Παλαιὰ Διαθήκη διαβάζουμε: «Ἀγαθὸν πορευθῆναι εἰς οἶκον πένθους ἢ ὅτι πορευθῆναι εἰς οἶκον πότου» (Ἐκκλ. ζ´ 2). Εἶναι ὠφελιμότερο νὰ πορευθεῖ κανεὶς σὲ σπίτι ποὺ πενθεῖ παρὰ σὲ σπίτι ὅπου γίνεται συμπόσιο· ὠφελιμότερο καὶ γιὰ ἐμᾶς καὶ γιὰ τοὺς ἄλλους. Ἂς ἔχουμε λοιπὸν τὴν εὐαισθησία νὰ μετέχουμε στὸ πένθος τῶν ἄλλων, διότι «ἡ μοιρασμένη λύπη εἶναι μισὴ λύπη», ὅπως λέει ὁ λαός μας. Βέβαια εἶναι ἀναγκαῖο νὰ ὑπογραμμίσουμε ὅτι δὲν πηγαίνουμε γιὰ νὰ ποῦμε λόγια καὶ εὐχὲς ἀψυχολόγητες, καὶ ἔτσι νὰ δυσκολέψουμε ἀκόμη περισσότερο τοὺς πενθοῦντες. Ἡ συμπαράστασή μας νὰ εἶναι πολὺ διακριτική, χωρὶς πολλὰ λόγια, μὲ σεβασμὸ καὶ κατανόηση στὸν μεγάλο πόνο τῶν δοκιμαζομένων.
2. Θεός Εύσπλαγχνος
Ἡ θλιβερὴ πομπὴ βγαίνει ἀπὸ τὴ μοναδικὴ πύλη τῆς κωμοπόλεως. Ἐκεῖ ὅμως συναντᾶται μὲ ἄλλη πομπή. Εἶναι ὁ Κύριος, οἱ Μαθητές Του καὶ τὰ πλήθη ποὺ Τὸν ἀκολουθοῦν. «Καὶ ἰδὼν αὐτὴν ὁ Κύριος ἐσπλαγχνίσθη ἐπ᾿ αὐτῇ καὶ εἶπεν αὐτῇ· μὴ κλαῖε». Τὸ βλέμμα τοῦ Θεανθρώπου ἔπεσε ἐπάνω στὴ βαρυπενθούσα καὶ τὴ συμπόνεσε. Ἔνιωσε βαθιὰ συμπάθεια γιὰ τὴ συντετριμμένη μητέρα. Ὢ, τί παρηγοριὰ μᾶς δίνουν αὐτοὶ οἱ λόγοι τῆς Ἁγίας Γραφῆς! Στέκεται μπροστὰ στὸ φέρετρο ὁ ἐνανθρωπήσας Υἱὸς τοῦ Θεοῦ. Καὶ στέκεται μὲ συμ πάθεια, «σπλαγχνιζόμενος» τὴν πενθούσα. Ὅταν λοιπὸν ὁ Θεὸς ἐπιτρέπει κάποιον θάνατο, δὲν τὸ κάνει ἀδιαφορώντας γιὰ τὸν πόνο ποὺ αὐτὸς θὰ προκαλέσει στοὺς οἰκείους τοῦ ἀπερχομένου, ἀλλὰ ἐνεργεῖ μὲ ἀγάπη, ὡς ἐλεήμων καὶ πάνσοφος καὶ παντοδύναμος Θεός. Γιὰ νὰ τὸ ἐπιτρέψει, σημαίνει ὅτι αὐτὸ ἦταν τὸ καλύτερο καὶ γιὰ τὸν κεκοιμημένο καὶ γιὰ ὅσους ἐκεῖνος ἄφησε πίσω του. Ὁ Θεὸς παίρνει ὅλους μας στὴν καλύτερη στιγμή, ὥστε νὰ ἀξιωθοῦμε τῆς αἰωνίου μακαριότητος. Ἐπιπλέον ὡς Πατέρας χαρίζει πολλὴ παρηγοριὰ σὲ ὅσους πενθοῦντες καταφεύγουν σ᾿ Ἐκεῖνον καὶ ζητοῦν τὴ βοήθειά Του. «Ἐσπλαγχνίσθη ἐπ᾿ αὐτῇ»! Λόγος ποὺ δροσίζει τὴν ψυχὴ τοῦ πενθοῦντος πιστοῦ.
3. Θεος παντοδύναμος
Ὁ Κύριος ἄγγιξε τὸ φέρετρο· οἱ ἄνθρωποι ποὺ μετέφεραν τὸν νεκρὸ σταμάτησαν, καὶ μαζί τους ὅλη ἡ πομπή. Καὶ ἀφοῦ παρηγόρησε τὴ χαροκαμένη μάνα, στράφηκε στὸν νεκρὸ νέο καὶ εἶπε: –«Νεανίσκε, σοὶ λέγω, ἐγέρθητι». Νεαρέ, σ᾿ ἐσένα μιλάω· σήκω ἐπάνω! Ἀμέσως ὁ νεκρὸς ἀνασηκώθηκε καὶ ἄρχισε νὰ μιλάει. Ὁ Κύριος μ᾿ ἕναν Του λόγο ἀνέστησε τὸν νεκρό. Διότι εἶναι ὁ Υἱὸς τοῦ Θεοῦ, ὁμοούσιος μὲ τὸν Θεὸ Πατέρα, ὁ Κύριος τῆς ζωῆς καὶ τοῦ θανάτου. Κανεὶς δὲν μπορεῖ ν᾿ ἀντισταθεῖ στὸ παντοδύναμο πρόσταγμά Του. «Σοὶ λέγω»! Σ᾿ ἐσένα μιλάω. Ὁ Ἅδης καὶ ὁ θάνατος ἔφριξαν στὸ ἄκουσμα τῆς θεϊκῆς προσταγῆς καὶ ἄφησαν ἀμέσως τὴν ψυχὴ τοῦ νέου ἐλεύθερη νὰ ἐπιστρέψει στὸ νεκρὸ σῶμα. Ὁ Κύριος παρέδωσε τὸν νέο στὴ μητέρα του… Δύο πομπὲς συναντήθηκαν σήμερα στὴν πύλη μιᾶς ἄσημης πόλεως τῆς Γαλιλαίας· ἡ μία ἦταν πένθιμη, πομπὴ θανάτου, καὶ στὴν ἄλλη ἡγεῖτο Αὐτὸς ποὺ εἶναι ἡ Αὐτοζωή. Ἡ Ζωὴ καὶ ὁ θάνατος συναντήθηκαν σήμερα, καὶ νίκησε ἡ Ζωή, νίκησε ἡ ἀγάπη τοῦ Θεοῦ. Στὴν πύλη τῆς Ναῒν ἀκούσθηκε τὸ ζωοποιὸ πρόσταγμα τοῦ Θεανθρώπου, καὶ σείσθηκαν οἱ πύλες τοῦ Ἅδη, ὡς προανάκρουσμα τῆς ὁλοκληρωτικῆς συντριβῆς του!ΟΣΩΤΗΡ2206
16 Σεπτεμβρίου, 2022
Ο ΤΡΙΤΟΣ ΑΓΓΕΛΟΣ ΣΤΗΝ ΟΥΚΡΑΝΙΑ





