Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα πνευματικα. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα πνευματικα. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

01 Σεπτεμβρίου, 2026

Η ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΤΟΥ ΚΑΤΑΣΤΗΜΑΤΑΡΧΗ

 

     Δεν πρόλαβε να ανοίξει το κατάστημά του και ένας πελάτης, περίπου 65 ετών, τον καλημέρισε και του ζήτησε να δει ύφασμα καλοκαιρινό σκούρου χρώματος για παντελόνια. Μετά από μια σύντομη ματιά που έριξε στα τόπια, κατάληξε σ’ ένα βαθύ γκρι χρώμα.
     Ο καταστηματάρχης τον ρώτησε:
     –Να σου κόψω για ένα παντελόνι;
     –Όχι, θα ήθελα ύφασμα για σαράντα παντελόνια.
     –Για σαράντα παντελόνια; Τι θα τα κάνεις τόσα πολλά;
     –Θα τα ράψει η γυναίκα μου, που είναι ράφτρα, και θα τα πάω σ’ ένα μοναστήρι.
     –Σε μοναστήρι θα τα πας;
     –Ναι, είχα πάει εκεί το Πάσχα και παρατήρησα ότι, ακόμη και τις γιορτινές μέρες, φορούσαν πολύ τριμμένα παντελόνια.

     Τον κοίταξε ο έμπορος καλά και παρατήρησε ότι ήταν πολύ φτωχικά ντυμένος· ακόμη και το παντελόνι που φορούσε ήταν με καβάλο και τον ρώτησε:
     –Μα, φαίνεσαι φτωχός άνθρωπος και κάνεις αυτό το έξοδο για άλλους;
     –Να σου πω! Ήθελα να πάρω ένα κουστούμι για μένα, αλλά όταν είδα αυτά τα παλικάρια, τους μοναχούς, να φορούν τόσο παλιά ρούχα, σκέφτηκα ότι, εγώ που είμαι 65 χρονών, ας περάσω με αυτά που έχω και του χρόνου παίρνω για τον εαυτό μου κάνα ρούχο. Το ίδιο είπε και η γυναίκα μου για τον εαυτό της.

     Μεσολάβησε ένα κενό τριών λεπτών, γιατί ο έμπορος έψαχνε να βρει το τιμολόγιο αγοράς.
     Ο πελάτης ζήτησε να πληρώσει το ποσό που κόστιζε το ύφασμα, αλλά δεν πήρε απάντηση. Φαινόταν κάτι να σκέφτεται ο έμπορος. Και πραγματικά· σκεφτόταν τι να κάνει: να του το δώσει όσο το πουλάει και στους άλλους ή να κάνει μια καλύτερη τιμή;
     –Σε παρακαλώ, λίγο να πληρώσω, γιατί βιάζομαι. Πρέπει να πάρω και άλλα πράγματα.
     –Τι να σου πω; Χρωστάς 128.000 δραχμές, τόσο κάνει.

     Έβγαλε τα χρήματα και άρχισε να μετράει: ένα… δύο… Το χρώμα του εμπόρου άρχισε να αλλάζει. Νόμιζες, ότι κάποια πάλη γινόταν μέσα του. Τη στιγμή που έλεγε «ογδόντα…», το χέρι του εμπόρου έπεσε πάνω στα χέρια του πελάτη.
     –Στάσου, μπάρμπα! Φτάνουν αυτά!
     –Μα είπες 128.000 δραχμές. Δεν θέλω να σε ζημιώσω.
     –Δεν με ζημιώνεις. Ας μη βγάλω από σένα, εφόσον κι εσύ στερείσαι για να τα προσφέρεις.

     Βούρκωσαν τα μάτια του πελάτη και σκεφτόταν το πόσο φωτίζει ο Θεός και το πόσο κεντρίζει τις ψυχές να κάνουν κάτι ή έστω να συμμετέχουν στο καλό, όταν αντιληφθούν ότι υπάρχει καθαρή διάθεση για βοήθεια στους αληθινά έχοντας ανάγκη.

     Ένας που έγινε έμπορος έχει τάξει στη ζωή του στο πώς θα κερδίζει χρήματα. Γι’ αυτό, ως συνήθως, τους βλέπουμε να είναι σκληροί διαπραγματευτές, όπως και οι διπλωμάτες του Υπουργείου Εξωτερικών.


     Ο πελάτης τα είχε χαμένα· τον ευχαρίστησε και πήγε να φύγει. Τότε ο έμπορος τού έδωσε ένα χαρτάκι.
     –Να, εδώ γράφω, του λέει, το όνομα του παιδιού μου που υποφέρει χρόνια από πονοκεφάλους. Ας το θυμούνται στις προσευχές τους, εκεί οι μοναχοί, μια και η επιστήμη δεν μπόρεσε μέχρι στιγμής να το βοηθήσει. Ποιος ξέρει; Αυτοί που πιστεύουν, ανοίγουν καμιά φορά και τον ουρανό!
     –Θα δώσω το χαρτί που μου έδωσες, όμως γράψε και το δικό σου όνομα.
     –Τι να το κάνεις τ’ όνομά μου; Εγώ είμαι μακριά από τον Θεό.
     –Γράψτο, σε παρακαλώ, και θα προσεύχομαι κι εγώ για το παιδί σου, αλλά και για σένα. Έχεις καλή καρδιά!
     Έγραψε τ’ όνομά του στο χαρτί και, δίνοντάς το, είπε:
     –Σήμερα κάτι έκανες στη ψυχή μου, άγνωστε πελάτη μου!

     Όσοι φορέσαμε τα ράσα και δεχόμαστε την ατελείωτη αγάπη των λαϊκών με τα τόσα υλικά πράγματα που μας δίνουν, αλλά και την τόσο μεγάλη διάθεση που μας δείχνουν, θέτοντας ό,τι έχουν για να μας εξυπηρετήσουν: αναλογιζόμαστε αληθινά την ευθύνη και την υποχρέωση που έχουμε γι’ αυτούς ή θεωρούμε μέσα μας σαν δεδομένο ότι έχουν υποχρέωση συνέχεια να μας βοηθούν; Όχι, εμείς έχουμε καθήκον να προσευχόμεθα γι’ αυτούς, χωρίς να περιμένουμε υλικά ανταλλάγματα επειδή τους βοηθούμε πνευματικά.

     Μπορεί να μην έχουμε οικονομική ανάγκη. Μπορεί να είναι μικρής οικονομικής αξίας το προσφερόμενο. Μπορεί να μη μας είναι χρήσιμο. Μπορεί να μη θέλουμε να λαμβάνουμε δώρα. Μπορεί να αισθανόμαστε ή να γνωρίζουμε ότι με την προσφορά τους, ίσως κάτι να επιδιώκουν από εμάς ή από το μοναστήρι. Θα μπορούσα να συνεχίσω και με πολλά άλλα «μπορεί»…

     Όμως πρέπει να πεισθούμε ότι επιβάλλεται να ευχαριστούμε από τα βάθη της ψυχής μας τους ανθρώπους, που τόσο πολύ μας σκέφτονται και στερούνται πολλές φορές οι ίδιοι και η οικογένειά τους, για να προσφέρουν πολλά ή κάτι στο Μοναστήρι, στην Ενορία, στην Εκκλησία ή και σε άτομα μοναχικά. Ακόμη, είναι απαραίτητο να ευχαριστούμε μέσα από την προσευχόμενη καρδιά μας τον Θεό της αγάπης, γιατί μας ευεργετεί μέσω αυτών των ανθρώπων που Τον αγαπούν, που Τον πιστεύουν και Τον λατρεύουν. «Να ευχαριστείτε για το καθετί» (Α΄ Θεσ. 5, 18), δεν μας λέει ο Απόστολος; ...

ΜΟΝΑΧΟΣ ΙΟΥΣΤΟΣ ΜΠΡΟΥΣΑΛΗΣ


 [ Μοναχού Ιούστου Μπρούσαλη:
«Στο Άγιον Όρος
αναζήτησα γαλήνη και δύναμη»·
κεφ. 19ο, σελ. 139–142.
Διορθώσεις κειμένων:
Ευδοκία Χ. Παπαγγέλου.
Εκδόσεις «Ζύμη» και
Κάθισμα Αγίου Νικολάου.
Καρυές, Άγιον Όρος 2004. ]



Επιτρέπεται
η αναδημοσίευση των αναρτήσεων
από το «Ειλητάριον»,
αρκεί να αναφέρεται απαραίτητα
ως πηγή προέλευσης.

28 Ιουλίου, 2026

ΤΟ ΠΑΛΙΟ ΣΙΔΕΡΟ

     Μικρά που ήμασταν, εφτάχρονα παιδούδια τότε, είχαμε μια γριούλα στη γειτονιά μας που, από την πολλή μοναξιά της, φώναζε η καημένη τα βράδια και ξυπνούσε το γύρω τετράγωνο. Μαρία Καλαβρινού, λεγότανε (;). Δίχως σόι και συγγενείς. Σε προχωρημένα γεράματα πέθανε στο «Χαρίσειο» Γηροκομείο. Πήγαινε τακτικά η μάνα μου εκεί και την έβλεπε. Θεός σχωρέσ’ την! Ακόμη τη μνημονεύω για να της απευθύνω ένα εγκάρδιο και σωτήριο χαιρετισμό μέσα στο Μυστήριο του Θεού. Όσο στεκόταν στα πόδια της, άναβε τα καντήλια της εκκλησίας και διακονούσε στις υποθέσεις της ενορίας (βαφτίσια, γάμοι, κηδείες κτλ.). Όσοι είναι από το χωριό μου τη θυμούνται μια χαρά. Πήγαινα πού και πού προς αυτήν μαζί με τον αδελφό μου, κυρίως τα πρωινά, τάχα για «επίσκεψη», αλλά με απώτερο σκοπό να μας κεράσει κανένα γλυκό του κουταλιού που πάντα είχε φυλαγμένο βρέξει-χιονίσει· κάθε φορά κι άλλο γλυκό, άλλη γεύση. Τρόμος, μετά, η μάνα μας για το αν ήταν πλυμένο ή άπλυτο το κουτάλι που μας έδινε να μεταχειριστούμε. Όμως αυτό εντελώς φυσικά, δίχως υστερία, σιχασιά και απέχθεια. Βλέπετε, δεν υπήρχε καμία κορωνοϊοφοβία στον ορίζοντα του κόσμου. Χαλαρά και καθαρά ήταν όλα. Φαίνεται όμως ότι από τότε προ–καλωσόριζα το σάκχαρο στην ενήλικη ζωή μου. Το λοιπόν, θυμάμαι εκεί στο μικρό και μισοφωτισμένο καμαράκι της που είχε ένα τέτοιο μεγάλο παλιό σίδερο πάνω σε ένα επιτοίχιο ράφι. Βαρύ κι ασήκωτο. Μου είχε κάνει εντύπωση. Τη ρώτησα γι’ αυτό. Μου είπε την ονομασία και το σκοπό του. «Αφού δεν σιδερώνεις ποτέ, τότε τι το θέλεις;», τόλμησα και της είπα ανοιχτά την απορία μου. «Πώς δε σιδερώνω!», διαμαρτυρήθηκε αυτή κάπως θιγμένα, «εσύ δε με βλέπεις!». Ακόμη και τώρα, οφείλω να είμαι ειλικρινής, πιστεύω ότι δεν σιδέρωνε. Μια και όλα της τα ρούχα της τά ’παιρνε και της τά ’πλενε η μάνα μου. Και να, που η υπότιτλη φωτογραφία της ανάρτησης μού θύμισε εκείνο το παλιό και βαρύ σίδερο στο ράφι κι εγώ τώρα σας το αναφέρω έτσι για τη δόξα της ανάμνησης και του ποσταρίσματος. Το συμπέρασμα; Βαριά πυρωμένα σίδερα της Χάριτος, είθε να γίνουμε κι εμείς ώστε να σιδερώνεται έτσι κάπου-κάπου –«θεοπύρινα» ή «ατμοθεϊκά»!– πάσα ενδόμυχη κακία, πονηρία, αμαρτία, σκοτοδίνη, υποκρισία, σύγχυση, θλίψη, ηλιθιότητα, απρέπεια και ανελευθερία. Θα μου πείτε: «μα, τα έχουμε εμείς όλ’ αυτά; Είναι δυνατόν;». Δε ξέρω, μάλλον. Ή καλύτερα, οπωσδήποτε ως ένα σημείο κάτι απ’ αυτά ή μέρος απ’ αυτά. Οι πολλές τσαλακωσιές ή η καλή σιδερωσιά θα δείξει!…

 π. Δαμιανός

https://toeilhtarion.blogspot.com/2020/06/blog-post_22.html

21 Ιουνίου, 2026

ΜΙΚΡΑ ΘΑΛΑΣΣΗΣ ΚΥΜΑΤΑ

 


Μικρά θαλάσσης κύματα.
Όπως οι χαρές,
έτσι το ίδιο και οι λύπες.
Όλα μες της ζωής το πέλαγος.
Μόνο ο αιώνας του Θεού
στέκει ακύμαντος κι ασάλευτος·
στης Προσευχής τον ψίθυρο,
σαν τη μυρόδροση αύρα του Πνεύματος
που γυρεύει να θωπεύσει
την απόντιστη καρδιά…

π. Δαμιανός
https://toeilhtarion.blogspot.com/2020/08/blog-post_30.html

19 Ιουνίου, 2026

ΤΟ ΣΠΙΤΙΚΟ DNA ΤΩΝ ΨΥΧΩΝ ΜΑΣ

 


     Θα έλεγα πως έχουμε ένα ψευδοϊσχυρό άλλοθι να λακίζουμε από το κατώφλι του Θεού. Απορροφήσαμε πολλή ερημιά και αυτό ισοπέδωσε την ύπαρξή μας. Λες και παρουσιάζουμε μια βαριά αθυμία να πιστέψουμε. Στην εποχή μας είναι γεγονός πως μας απολείπουν ή μας κρύβονται τα ένθεα πρότυπα, τα έμψυχα δοχεία της Χάριτος, οι άγιοι του Θεού.
     Τα πρότυπα εμπνέουν διαρκώς τα πρόσωπα. Δεν τ’ αφήνουν μόνα στη νάρκη και στην παράκρουση του κόσμου. Τα εμπνεόμενα πρόσωπα πάλι ξέρουν μετά πώς να βαδίσουν και πώς να φερθούν: ταπεινά, όμορφα, συνετά, σταθερά και ελεύθερα.
     Έπειτα, σε προσωπικό επίπεδο, στερούμαστε και εκείνων των αγνών θεολογικών βιωμάτων της καρδιάς. Ποιον είχαμε να μας τα παραδώσει ποτέ; 
Σχεδόν κανέναν. 
Και ποιον δεν είχαμε για να μας τα ακυρώσει, να τα αμαυρώσει και να τα προδώσει; 
Σχεδόν τους πάντες.
     Το να γνωρίζεις τον Θεό όχι «θρησκευτικά» και τυπικά, αλλά βιωματικά, είναι μια δωρεά άνωθεν. Κατέρχεται η σφραγίδα της Χάριτος καταλυτικά στην καρδιά και μετά τίποτα στον κόσμο αυτόν δεν υπάρχει που να «σιάζει» ή να κλονίζει τον άνθρωπο.
     Η ψύχρα, η αδιαφορία, η ντουγανιά, η αδιακρισία και η νευρασθένεια της αμαρτίας πάει από γενιά σε γενιά. Η αμαρτία της ρίζας εκτοξεύεται προς τους κλάδους. 
Η απώλεια που φέρνει η αμαρτία στη ζωή μας δεν έρχεται ξαφνικά· συνηθίζεται ή αφομοιώνεται όμως σταδιακά σε τέτοιο σημείο που να θεωρείται από τους περισσότερους φυσικότητα ή αναγκαιότητα.
     Τα παιδιά, τα νεαρά βλαστάρια μας, το μόνο που κάνουν είναι να ανακυκλώνουν στους εαυτούς τους τη ζωή που είδαν στα πρόσωπα και τη σχέση των γονιών τους. Και οι γονείς αυτών των παιδιών τρέφουν μέσα τους μια ανεξάλειπτη αναφορά προς τους δικούς τους γονείς.


     Αυτά που βλέπουμε ή από όσα επηρεαζόμαστε, πράττουμε όλοι μας. Μετά η συστάδα των προσωπικών επιλογών μάς χαρακτηρίζει, γίνεται ο κύκλος μας ή αρκετά σπάνια ο ορίζοντάς μας. Μιλάμε για την «πνευματική πλευρά» ενός ισχυρού και αναπόδραστου «σπιτικού» DNA· είναι το σπιτικό DNA των ψυχών μας. Γενιά με γενιά εισβάλλει η αμαρτία στον κόσμο των ανυποψίαστων ανθρώπων.
     Αν όμως, μέσα σε μια οικογένεια, σ’ ένα σπιτικό, σε μια φαμίλια και σ’ ένα σόι, βρεθεί ένας μυστικός άγιος, ένας ταπεινός και αθέατος αγωνιστής του Θεού, τότε το πράγμα αλλάζει άρδην. Το σαρωτικό κράτος της αμαρτίας ανατρέπεται. Γιατί; Γιατί μέσω αυτού του αγίου ή του αγωνιστού πιστού «πληροφορούνται» και αλλοιώνονται εσωτερικά οι καρδιές, λαμβάνοντας τη σωτήρια αίσθηση ή την επίγνωση του θελήματος του Θεού στην απορημένη τους ύπαρξη.
     Μέχρι πρότινος σ’ εμάς, στην Πατρίδα μας, υπήρχαν κάπως κάποιες στοιχειώδεις πατρογονικές πνευματικές αντιστάσεις. Τώρα όμως απογυμνωθήκαμε εντελώς και από αντιστάσεις αλλά και από εμπνεύσεις που μετέδιδαν ή ενίσχυαν αυτές τις αντιστάσεις προς την αχρειότητα της αμαρτίας. Και έτσι γίναμε ολοένα πιο ανίσχυροι και ευόλισθοι προσωπικά, διαπροσωπικά, κοινωνικά, πνευματικά.
     Για μένα το θέμα δεν είναι ηθικό· είναι βαθιά πνευματικό, υπαρξιακό, οντολογικό. Όσο χάνουμε και απεμπολούμε τον Θεό και τη Χάρη Του, τόσο αλαργεύουμε από τη ζωή, την ποιότητα και τη χαρά της. Με όλα αυτά και με τόσα άλλα, «ποιος μπορεί να σωθεί;» ρώτησαν μέσα στην έσχατη απορία τους οι μαθητές τον Χριστό. «Αυτά που είναι αδύνατα για τους ανθρώπους, είναι δυνατά για τον Θεό» απάντησε ο Κύριος.
     Και δεν είναι ανήλεος δογματισμός ή μια στείρα απόφανση αυτό: ο Θεός ανήκει μονάχα σε αυτούς που Τον διεκδικούν, σε αυτούς που Τον ποθούν και σε αυτούς που Τον διψούν ειλικρινά και βαθιά, μέσα από την καρδιά τους.


     Αν ο Θεός δεν γίνει το κέντρο της καρδιάς μας, αργά ή γρήγορα θα εθιστούμε για τα καλά στην κόλαση της απουσίας και της αγνωσίας Του. Τα πρώτα πλατιά σκαλιά του Παραδείσου βρίσκονται μέσα μας. Πρέπει να κάνουμε τα πάντα ώστε να ελκύσουμε τη Χάρη του Θεού. Η αποκάλυψη του Θεού έρχεται μέσα από ενδόμυχες αλλοιώσεις που κάνουν τον άνθρωπο μετάρσιο, εραστή και ακόλουθο της θείας ζωής στο Πρόσωπο του Χριστού.
     Η Χάρη του Θεού είναι αθόρυβη, αλλά πάντα δραστική και καρποφόρα. Μπορεί να μη βλέπουμε κανένα εξωτερικό «έργο» από αυτήν, αλλά εξαιτίας της ζούμε την «αλλοίωση της Δεξιάς του Υψίστου».
     Η καρδιά αντιλαμβάνεται πολύ καλά ότι, μέσα από τη συντριβή και τη μετάνοιά της, γίνεται ανεπαίσθητα η ίδια ένα εκπληκτικό ενδιαίτημα Θεού. Όταν παράλληλα παντού «εκεί έξω» κυριαρχεί η μοναξιά, η ερημιά, η σύγχυση και η αλληλοφαγία.
     Δεν μπορεί να εκτιμηθεί καταλλήλως η Αποκάλυψη του Θεού στα έγκατα του ανθρώπου. Το Μυστήριο του Θεού δεν ζυγιάζεται ποτέ.
     Ευτυχώς, όταν για τους άλλους ο Θεός είναι ένα παραμυθάκι, μια ιστοριούλα, μια παράσταση, μια ηθική, μια επιταγή, ένα καθήκον, ένα δίδαγμα ή ένα λογικό συμπέρασμα, ένα κατάπλασμα, μια υποκρισία και μια αυτοδικαίωση, η γεύση της εν Χριστώ Σωτηρίας μέσα στην καρδιά είναι πρωτόγνωρη και ανεκδιήγητη, μια αιώνια ευφροσύνη...

π. Δαμιανός
https://toeilhtarion.blogspot.com/2020/08/dna.html

16 Ιουνίου, 2026

«ΥΠΟΜΕΙΝΕ ΤΗΝ ΑΦΡΟΣΥΝΗ ΣΟΥ, ΑΔΕΛΦΕ»!

Πόσο αδύναμοι είμαστε φορές. Πόσο απίστευτα αδύναμοι, αιχμάλωτοι και ανίσχυροι. Κι όμως υπάρχει περίπτωση όλες οι φρικτές ατέλειες και αδυναμίες μας να μπορούν να γίνουν πολύτιμο «υλικό» ψυχότροφης ταπεινώσεως και δεν το ξέρουμε. Η κοινωνία δεν έχει ιδέα ότι το καλό δεν είναι καλό εάν δεν προέρχεται από την ταπείνωση της καρδιάς και η ταπείνωση από τη θεία μέθεξη. Μα η καρδιά πόρρω απέχει από τη ζωή και τα έργα μας. Και οι ματιές μας ακόμη είναι «άψυχες» και «σωματικές». Έρχονται στιγμές που δεν μας πιστεύουμε. Πόσο άγνωστος είναι τελικά ο εαυτός μας σε μας. Μαζί του είμαστε έμφιλοι αντίπαλοι και αντιπαλαίοντες εταίροι. Βασικά, δεν μας υποφέρουμε. Ταραζόμαστε. Φωνάζουμε. Οργιζόμαστε. Αγανακτούμε. Θλιβόμαστε. Απελπιζόμαστε. Κάποτε καταρρέουμε. Παραδινόμαστε στην απόλυτη ανελπιστία κι ας κρυβόμαστε πίσω από ένα χαμόγελο «Τζοκόντα». Η εικόνα μας έρχεται διαρκώς σε μετωπική σύγκρουση με το εσώτατο είναι μας. Και αυτό το είναι έχει βάθος και αφώτιστες πλευρές από τις οποίες εκτοξεύεται μια ανεκδιήγητη σκαιότητα. Οι τοξικοί, αφιλάδελφοι και αφιλόθεοι λογισμοί μάς κυριεύουν και μας κατατρύχουν. Πολλά που δήθεν νιώθουμε είναι αποκυήματα φαντασίας, αστείες ιδεοληψίες, άσχετες προλήψεις αλλά και συνέπειες πειρασμού. Πολλά που πιστεύουμε δεν είναι αλήθεια. Πολλά που θεωρούμε δεν τα επικυρώνει η αλήθεια. Και αν κάποια άλλα είναι η αλήθεια, αυτό εμάς δεν μας ενδιαφέρει, γιατί εμείς στο τέλος θα προκρίνουμε να αγκιστρωθούμε σε μια απάτη, σε μια αναλήθεια, σε μια ανεδαφικότητα. Μας βολεύει αυτή η συστοίχιση της ανισορροπίας. Τα συναισθήματά μας ρηχά, φαιδρά και ατακτοποίητα. Ο κόσμος της ψυχής μας ανάστατος και ανήμερος. Οι εκρήξεις μας προδίδουν το πόσο ευάλωτοι και ασυγκράτητοι είμαστε και πόσο μας επηρεάζουν τα χρόνια πάθη. Να δείξουμε κάπου ελεύθερα την τρωτή πλευρά μας; Να εμφανίσουμε σε κάποιον το πόσο τσαλακωμένοι είμαστε; Μπορεί η ζωή να γίνει φωτογραφία, πόζα και ποστάρισμα; Η δυστυχία μας είναι η κρυψίνοιά μας. Η αναισθησία το όνειδος της αμίλητης συνείδησης. Η πολλή υποκρισία στο τέλος φέρνει την αναισχυντία. Ο κόσμος στέκεται στωικός απέναντί μας και κρατάει κατά πάνω μας την κριτική και την επίκρισή του όπως κρατάει το πιστόλι ο επίβουλος και ο κλέφτης. Ο τυπικά θρησκευάμενος κόσμος ως συνήθως αδυνατεί να κατανοήσει, να αντιληφθεί ή να συμπορευθεί με την έσχατη αδυναμία μας. Πτώσεις, ολισθήσεις, τσαλακωσιές και παραλήψεις, δεν συγχωρούνται σ’ αυτόν τον ντουνιά. Όλοι ομνύουμε στην ευγένεια που σκοτώνει τη ψυχή, στον κορνιζάρισμα των σχέσεων που φυλλορροεί την αληθινή επικοινωνία. Πέφτουμε σε λάθη, είμαστε απρόσεκτοι τις περισσότερες φορές, ασύνετοι με τις σχέσεις μας, αγνώμονες με τα δώρα που μας δόθηκαν από τον Θεό για τους ανθρώπους μας και μέσω των ανθρώπων μας για τον Θεό, στην τελική για την υγεία της ψυχής μας. Πελαγώνουμε και ρίχνουμε κάτω τον εαυτό μας με τις καταπληγωμένες ευαισθησίες μας. Τα διάφορα «γιατί» στέκονται σαν προσημάνσεις της συγχύσεως. Οι ανώφελες αιτιάσεις μάς ακολουθούν όπως οι σκιές τον μεθυσμένο. Οι άνθρωποι της θρησκευτικής γαλαρίας θα δώσουν εντολές, συμβουλές, παραινέσεις, αψυχολόγητες επισημάνσεις και μετά θα φύγουν. Σκασίλα τους. Κάποιοι θα κατηγοριοποιήσουν και θα ετικετάρουν τις εκφράσεις, τις εκφάνσεις και τον τρόπο μας. Κάποιοι είναι δίπλα μας μέχρι του σημείου της παρεξήγησης. Άλλοι δεν επιθυμούν καμία περαιτέρω εξήγηση. Ο κυνισμός του σιωπηλού και η ασοφία του κενολόγου στέκονται σαν πόλοι διλήμματος. 
Και ενώ όλοι σχεδόν χάσκουν μπροστά στην τρωτή εικόνα μας, στα ξεσπάσματα που ξαφνιάζουν, στις αντιδράσεις που δεν καταλαβαίνουν, μια ανέλπιστη ειρήνη διαχέεται μέσα στο κλίμα της παραζάλης μας. Πάλι μίλησε ο Αββάς Ισαάκ κι άνοιξε διάπλατα η εύστοργη αγκαλιά του Παραδείσου. Δεν μας ντρόπιασε και δεν μας νίκησε κανείς, μας συνεπήρε απρόσμενα η κατανόηση του Ουρανού. Το Πνεύμα δεν θραύει κανένα τσακισμένο καλάμι. Οι φίλαυτες ενοχές είναι που κάνουν σκόνη τις αντοχές μας. Μα ο Θεός μοιράζει ανανεωτικά τη δύναμή Του στους συντετριμμένους. Τι ωραία ησυχία βασιλεύει, κραταιωτική στην ενέργειά της και θαλπωρική στην παρουσία της. Μόνο ο φιλάνθρωπος λόγος του Αββά στέλνει μυρόδροσους ασπασμούς στην κουρασμένη μας ψυχή:
«Υπόμεινε την αφροσύνη του εαυτού σου, αδελφέ»! …
π. Δαμιανός
https://toeilhtarion.blogspot.com/2020/09/blog-post_3.html

12 Ιουνίου, 2026

ΑΝΑΛΥΤΕΣ ΚΑΙ ΑΝΑΤΟΜΟΙ

     
Γινόμαστε σχολαστικοί αναλυτές και αδιάκριτοι ανατόμοι των δοκιμασιών που μας βρίσκουν στη ζωή μας και έτσι πολύ εύκολα ξεστρατεύουμε από την οδό της ειρήνης. Την έχουμε βρει την άκρη, τα καταλάβαμε και τα εξηγήσαμε όλα, ξέρουμε πολύ καλά μέσα μας ποιος, πότε, αν, τι και γιατί φταίει. Πονέσαμε αδιάκοπα και άσκοπα το μυαλό μας με τις απανωτές ακτινογραφίες των τετελεσμένων και συντελεσμένων. Τι θα γίνει μ’ εμάς; Φτάνει πια με το χαρακίρι που επαναλαμβάνουμε! Με την κουρασμένη λογική απλά προσθέτουμε επιπλέον βάρος στο βάρος της ψυχής μας. Ενώ η προσευχή, που κακώς λησμονούμε, είναι η μόνη απάντηση, η ασπίδα και η σωτηρία μας.


ΠΡΟΧΩΡΗΜΕΝΗ ΣΚΛΑΒΙΑ

Πολλοί επικαλέστηκαν την ελευθερία τους, για να μην αγαπήσουν. Κι όταν αργότερα γύρεψαν κάτι από αγάπη, δεν τους άφησε η προχωρημένη σκλαβιά τους.
π. Δαμιανός 

https://toeilhtarion.blogspot.com/2020/09/blog-post_9.html



08 Ιουνίου, 2026

ΟΙ ΠΟΛΥ «ΘΕΟΥΛΗΔΕΣ»


     Πολλές φορές βλέπω –και από τον εαυτό μου φυσικά– ότι πέφτουμε στην παγίδα να γινόμαστε πολύ «θεούληδες» στη σχέση μας με τους ανθρώπους μας· και το μόνο που καταφέρνουμε στο τέλος είναι να τους πληγώνουμε αφόρητα και να τους απωθούμε μακριά από μας. Αχ, τι καταφέρνουμε με τις τόσες φωνές και εντάσεις; Τίποτα απολύτως, αγαπητοί μου. Αν δεν δώσουμε ή αν δεν σηκώσουμε μια μάχη δεν μπορούμε, θα σκάσουμε! Επίπληξη τη μία, έλεγχος και παρατήρηση τη άλλη, συμβουλή και παραίνεση μια άλλη φορά, λόγια που φέρνουν άλλα λόγια, και όλο αυτό είναι ένα «βάρος» για την καρδιά του αδελφού, η οποία στο τέλος σπάει, και το φταίξιμο οπωσδήποτε το έχουμε εμείς. Ο άνθρωπος της «βαθείας καρδίας» δεν μπορεί να είναι κηρυγματικός τύπος. Η αληθινή θεογνωσία δεν έρχεται και δεν είναι έτσι. Τα λόγια, όσο και καλά να είναι, επειδή είναι ανακατεμένα με την ανασφάλεια, την αγωνία και τη σφαλερότητα των δικών μας παθών, γίνονται βόλια, σφαίρες και οβίδες. Έχει ο Θεός τον καιρό Του στις καρδιές των ανθρώπων. Δεν είμαστε οι «αστυνόμοι» του Θεού στην καθημερινότητά τους. Πού είναι η προσευχή μας και η ειρήνη μας μεσ’ από αυτή την προσευχή; Πού είναι η κατανόηση, η επιείκεια και η υπομονή που είναι η ουσία και η πεμπτουσία της αγάπης; Πού είναι η προσοχή και δη η διάκριση, η οποία στέκει πάντα πιο πάνω από την αγάπη, που λέμε και ισχυριζόμαστε ότι έχουμε προς τους άλλους; Η διάκριση είναι ο εκλεπτυσμένος τρόπος της αγάπης. Κι αν δεν έχουμε αυτό τον εκλεπτυσμένο και φωτισμένο τρόπο, τότε ας είμαστε σίγουροι ή έστω ψυλλιασμένοι ότι έχουμε στη συμπεριφορά μας τον σκοτισμένο τρόμο μέσα μας για όλους τριγύρω μας. Μετατρέπουμε τον Θεό σε έναν ηθικό τρόμο. Η δικές μας ερμηνείες και αντιλήψεις περί Θεού πόρρω απέχουν από το θείο Είναι. Η δήθεν αγάπη μας δεν είναι παρά μια θλιβερή προβολή και προέκταση του πάσχοντος εαυτού μας. Όχι πάντως η ειρηνική αποκάλυψη του Θεού στην καρδιά και τις σχέσεις μας. Κερδίζουμε εντός μας τον Θεό, μόνο αν κερδίσουμε τον αδελφό. Μπροστά στον Χριστό δεν γίνεται να παρουσιαζόμαστε αφιλάδελφοι ή ανάδελφοι. Μπροστά στον αδελφό και τη συνείδησή του δεν μπορούμε να εμφανιζόμαστε άθεοι ή ανένθεοι. Ο Χριστός να μας δίνει φωτισμό, δύναμη και τρόπο αγάπης. Θέλει πολύ προσοχή το θέμα. Οι θεωρίες μας, που συχνότατα μοιάζουν πολύ με «θρησκευτικά πιστεύω» και τυχάρπαστες «(πληκτρο–)ομολογίες», να ξέρετε ότι Τον θλίβουν ανεκδιήγητα. Τα απερίσκεπτα και αδιάκριτα λόγια μας δίχως να το συνειδητοποιούμε είναι άμεσες εκδηλώσεις της αυτοδικαίωσής μας· και αυτά τα λόγια, τέτοια λόγια, είναι ανώφελα και κάνουν τις περισσότερες φορές κακό. Ενώ τα θεία βιώματα είναι αυτά που θάλπουν, ευεργετούν και συγκλονίζουν τη ψυχή του καθενός. Και ο Χριστός μάς θέλει μονάχα για τα βιώματα, τις εκπλήξεις και τους συγκλονισμούς Του…

π. Δαμιανός
https://toeilhtarion.blogspot.com/2020/09/blog-post_16.html

05 Ιουνίου, 2026

ΔΕΝ ΜΑΣ ΦΤΑΙΕΙ Η ΕΚΚΛΗΣΙΑ

 

     Δεν μας φταίει η άκτιστη Εκκλησία του Χριστού που ντύσαμε και καλουπώσαμε την οργισμένη λογική μας με φρούδα θρησκευτικότητα. Εύκολη πάντα η συνταγή της αυτοδικαίωσης. Η αυτοδικαίωση· το ανήμερο κατηγορητήριο προς τον Θεό μέσα μας και η από μέρους μας καταγγελία των σφαλμάτων ή των όποιων άλλων αδυναμιών των αδελφών μας. Ως ένα σημείο όλα πηγαίνουν περίφημα, ήρεμα, ατσαλάκωτα, «κανονικά», «όπως πρέπει». Αλλά προβλέπεται να εκτεθούμε σοβαρά, όταν κάποτε θα έρθει η στιγμή που τα έκρυθμα και άστατα πράγματα του πονηρού κόσμου θα εναντιωθούν προς τη δική μας εικόνα. Η ζωή σε εικόνες είναι σκέτος εφιάλτης με ευσεβιστική νεκρίλα. Η όντως ζωή δοκιμάζεται αλλεπάλληλα στην απειλή του κάθε μορφής θανάτου και η όντως αγάπη από το μίσος που επικρατεί πρόσκαιρα. Κατά πόσο το μυαλό μας είναι «νους Χριστού»; Και κατά πόσο η καρδιά μας βρίσκεται εν τω Θεώ απαθής και ανεπηρέαστη; Είμαστε προορισμένοι, μέσω ενός φιλότιμου αγώνα, για τα αληθινά βιώματα· όχι για τις εξώφυλλες θεωρίες και τα νεκρά γράμματα των αφηγημάτων. Οι θεωρίες θραύουν τις σχέσεις και κομματιάζουν συνεχώς τον εαυτό μας. Ενώ τα βιώματα της καρδιάς είναι αληθινά επίσκεψη Θεού· θεραπεία των πληγωμένων προσώπων και των διαταραγμένων σχέσεων.

π.Δαμιανός

https://toeilhtarion.blogspot.com/2020/09/blog-post_18.html





24 Απριλίου, 2026

ΤΟ ΜΑΡΤΥΡΙΟ ΤΟΥ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟΥ

 

     «Πολλές φορές, το μαρτύριο του Πνευματικού Πατέρα είναι, ή να καταστραφεί ο ίδιος ριψοκινδυνεύοντας, ή να καταστραφεί το έργο του, μένοντας σε εξωτερικούς νόμους και κανονισμούς.«

     »Υπάρχουν Πνευματικοί Πατέρες, οι οποίοι για να είναι “ασφαλείς” οι ίδιοι, τηρούν το γράμμα του Νόμου. Και αυτό οπωσδήποτε τούς δίνει μια “ασφάλεια”!«

     »Όμως, πιο ασφαλείς είναι εκείνοι οι Πνευματικοί που ριψοκινδυνεύουν για την αγάπη του αδελφού και κάνουν οικονομία, βιώνοντας το Πνεύμα του Νόμου.«

     »Κάνοντας οικονομία, μέσα από καρδιακή προσευχή, αισθάνονται ακριβώς ότι για την αγάπη του αδελφού “παρέβησαν” το γράμμα του κανόνος. Και αυτός ο έλεγχος τούς κρατά στην Ταπείνωση· η οποία Ταπείνωση φέρνει Χάρη.«

     »Αντίθετα, αυτοί που δικαιώνουν τους εαυτούς τους ως “τηρητές” του Νόμου, δυσκολεύονται στην σωτηρία. Και όσοι δε Πνευματικοί Πατέρες είναι υπερβολικά αυστηροί, αυτοί δεν μπορούν να κρατήσουν κοντά τους, τους ανθρώπους· ούτε και μπορούν να τους βοηθήσουν!...».

ΑΓΙΟΣ ΣΩΦΡΟΝΙΟΣ ΣΑΧΑΡΩΦ

(1896–1993)

Μαθητής και Βιογράφος

του Αγίου Σιλουανού του Αθωνίτου.

Θεολόγος, μέγας Ησυχαστής,

εμπειρικός Διδάσκαλος της Εκκλησίας μας

περί κεφαλαιωδών βιωμάτων Προσευχής,

θείου Φωτός, Ασκήσεως και ιεράς Νήψεως.

Κτήτωρ και Καθηγούμενος

της Ιεράς Πατριαρχικής

και Σταυροπηγιακής Μονής

Τιμίου Προδρόμου,

Έσσεξ Αγγλίας.


Επιτρέπεται η αναδημοσίευση  των αναρτήσεων  από το «Ειλητάριον»,  αρκεί να αναφέρεται  απαραίτητα  ως πηγή προέλευσης. 

https://toeilhtarion.blogspot.com/2022/07/blog-post.html

22 Φεβρουαρίου, 2026

Συνέντευξη με την μοναχή Φωτεινή-Μια ερημίτισσα των καιρών μας

Η μοναχή Φωτεινή ζει στο δάσος του Νέαμτς κοντά στη σπηλιά της Αγ. Θεοδώρας της Σίχλα εδώ σε μια καλύβα εδώ και πολλά χρόνια . Το κατά κόσμο όνομα της ήταν Φλοαρέα Μπουζίνκου ήταν παντρεμένη χώρισε και έχει ένα παιδί. Έγραψε και δημοσίευσε ποιήματα και διηγήματα, εργάστηκε αλλά πάντα ακολουθούσε το δρόμο του Θεού, ανεξάρτητα από τα προβλήματα και τις στενοχώριες της ψάχνοντας Τον στα μοναστήρια, στις ακολουθίες και στο λόγο των πνευματικών. Έγινε μοναχή όταν η Αγ. Θεοδώρα της Σίχλα την θεράπευσε από τον καρκίνο κατά τρόπο θαυμαστό Εδώ στα βουνά της Σίχλα βρήκε τη πολυπόθητη γι' αυτή ησυχία σε μια καλύβα. Σίγουρα εδώ στην ερημιά οι πειρασμοί και οι δοκιμασίες είναι μεγάλες και για αυτό μας μιλάει η αδελφή Φωτεινή με πολύ ταπεινοφροσύνη

-Πως είναι να ζει κανείς στην έρημο αδερφή Φωτεινή σε σχέση με τη ζωή στο κόσμο; Επειδή λένε για αυτούς που διαλέγουν να ζήσουν στην ερημιά ότι είναι τρελοί

(μοναχή Φωτεινή ) – Σας λέγω σίγουρα ότι αν γεννιόμουν ξανά κατευθείαν στην ησυχία θα πήγαινα . Υπάρχει μεγάλη διαφορά μεταξύ «ησυχίας» και «κόσμου», ακόμη και μεταξύ μοναστηριού και της ησυχίας της ερήμου. Σίγουρα οι πειρασμοί είναι πιο μεγάλοι στην έρημο αλλά η χαρά που δίνει ο Κύριος δεν μπορεί να συγκριθεί με τίποτα εγκόσμιο. Αν από τη έρημο χρειαστεί να βγεις στον κόσμο (όπως καμιά φορά είναι ανάγκη να κάνω εγώ ) αισθάνεσαι ότι μπαίνεις στους «τρελούς» όπως και οι άλλοι λένε για αυτούς που αποτραβιόνται στην ερημιά….αλλά δε θέλω να προσβάλω κανέναν.

-Μπορούμε να πούμε ότι εδώ σε αυτή τη καλύβα είστε στο προθάλαμο του Παραδείσου;

-Εγώ χαίρομαι για ότι μου έδωσε ο Θεός επειδή αισθάνομαι ότι με αγαπάει η Παναγία, αλλιώς δε θα άντεχα στους πειρασμούς της ερήμου χωρίς τη βοήθεια της Παναγίας των Αγίων και του Χριστού ….επειδή ο εχθρός είναι πεισματώδης και επιθετικός ιδίως προς εκείνους που φέρουν το ζυγό του Χριστού και αποτραβήχτηκαν στην ησυχία

-Μοναχή Φωτεινή γνωρίζω μοναχούς και μοναχές που θέλουν να φύγουν από το μοναστήρι και να πάνε στη έρημο σε μια μικρή καλύβα στο δάσος, να είναι με το Χριστό ,μόνοι αυτοί και ο Χριστός, όσο και να υποφέρουν. Σε αυτούς θα ήθελα από τη πείρα σας να πείτε τι πειρασμοί τους περιμένουν

-Ναι, μπορώ να πω, αφού σίγουρα πολλοί μοναχοί είναι ήδη οικείοι με τις παγίδες και τις πονηριές του εχθρού. Αλλά δε ξέρω να δώσω συμβουλές, η αγιοσύνη τους πρέπει να δώσει σε μένα. Αν αισθάνονται λοιπόν αυτή την ανάγκη, αφού έχουν μείνει στο μοναστήρι τουλάχιστον 10 χρόνια (συμφωνά με τους κανόνες) θα πρέπει να έχουν πρώτα από όλα την ευλογία του πνευματικού τους.

-Μετά το 1989 κυρίως βγαίνουν στο δάσος κάποιοι άνθρωποι που δε τα πάνε καλά με τους νόμους και αν δουν κάποιο μοναχό σε κάποιο καλυβάκι τον ληστεύουν. Αυτοί δε ξέρουν τι είναι ερημίτης, μοναχός ,ότι διάλεξε να ζήσει στη φτώχεια και ότι δεν έχουν τι να κλέψουν.

-Ηρθαν και σε μένα δε πολυβρήκαν κάτι να κλέψουν, αλλά είχα μια υποτακτική ή οποία φοβήθηκε και έφυγε ,δεν άντεξε.  Ή τη νύχτα όταν κάνεις την ακολουθία του όρθρου συμβαίνει να αισθάνεσαι τον διάβολο να περνάει από κοντά σου και να αφήνει μια μυρωδιά ψοφιμιού, κάτι τρομερό και να χρειάζεται να ανοίξεις τη πόρτα και το παράθυρο της καλύβας για να μπορείς να συνεχίσεις τη προσευχή

-Εμφανίζεται αυτή η μυρωδιά χωρίς να υπάρχει η «πηγή» αυτής της μυρωδιάς;

-Ναι σίγουρα στο δάσος δεν υπάρχουν τέτοιες μυρωδιές. Αλλά είναι καλό αυτό επειδή ο Θεός επιτρέπει στο σατανά να σε πειράξει για να Τον πλησιάσεις πιο πολύ, επειδή ίσως δεν έκανες όλο το κανόνα και για αυτό έχεις πειρασμούς ,όπως εγώ η ανάξια όπου δεν προσεύχομαι όσο πρέπει και στενοχωρώ το Θεό. Άλλη φορά ενώ προσευχόμουν ήρθε κάποιος και μου ξερίζωσε υδρορροές από το τοίχο της καλύβας (αν και έξω δεν ήταν κανείς εγώ τα έβαλα στη θέση τους και συνέχισα τη προσευχή, αλλά έχασα αρκετό χρόνο για την επιδιόρθωση. Συνέχισα να διαβάζω το ψαλτήρι και πάλι άκουσα τις υδρορροές να πέφτουν…τις επιδιόρθωσα και συνέχισα τη προσευχή μου.

-Τι είναι πιο δύσκολο στην έρημο αδερφή Φωτεινή;

-Αυτό που είναι δύσκολο είναι η πάλη με τους λογισμούς . Είναι δύσκολη αυτή η πάλη επειδή ο εχθρός σου δίνει σκέψεις όπου ούτε που υποπτεύεσαι πως μπορεί να γεννήσει το μυαλό σου. Για παράδειγμα : «τι γυρεύεις εδώ ;», «γιατί ήρθες εδώ;», «άλλη δουλειά δεν έχεις;», «δεν μπορούσες να μείνεις στον κόσμο;»  Για αυτό είναι καλό να μην επισκέπτονται οι συγγενείς επειδή τον αναστατώνουν, ίσως κάποια μοναχή ή μοναχός για να φέρει λίγο φαγητό. Είναι καλό όμως τον ερημίτη να μην τον επισκέπτεται κόσμος. Εμένα ο πνευματικός μου δε μου επιτρέπει να δέχομαι κόσμο και άλλωστε γιατί να έρθει κάποιος σε εμένα, τι συμβουλές να του δώσω …εγώ είμαι ένας απλός άνθρωπος …προσεύχομαι για όλο τον κόσμο όπως κάνει η Εκκλησία μας.

μετάφραση-www.proskynitis.blogspot.com
https://miteriko.blogspot.com/2010/12/blog-post.html

«Να γρηγορείτε και να προσεύχεστε - σε αυτό είναι η σωτηρία μας" Μοναχή ΜΑΚΑΡΙΑ


Μοναχή ΜΑΚΑΡΙΑ

Ανάπηρη  από την ηλικία των τριών ετών και εντελώς αβοήθητη στα επόμενα χρόνια η μοναχή Μακαρία ήταν ένας μεσίτης του Χριστού, για την επούλωση μέσω της δυνάμης του Χριστού για χιλιάδες άρρωστους και για ψυχές που υπόφεραν. Αν και από την φύση της ήταν εύθραυστη, όμως ήταν γεμάτη με πνευματική δύναμη που γεννήθηκε από την ταπεινότητα της και την αυτοθυσία της που με υπομονή και αγάπη παρηγορούσε όλους όσους στράφηκαν προς την βοήθεια της.

Η γερόντισσα είχε μεγάλη πίστη στην Παναγία. Απαρατήρητη και ασήμαντη ηταν μεσα στον κόσμο, είχε ομως   μεγάλη οικειότητα και εγγύτητα στην Υπεραγία Θεοτόκο τοσο που προκαλουσε  τον  θαυμασμο.

"Ήταν αγράμματη ,αλλά ήθελε πάρα πολύ να μάθει τον πασχαλινο κανόνα από μνημης. Λόγω του μεγάλου μήκους του, δεν ήταν εύκολο να τον θυμηθεί μόνο με το άκουσμα. Άρχισε να προσεύχεται στη Θεοτόκο, ζητώντας βοήθεια . Μόλις η Βασίλισσα των Ουρανών εμφανίστηκε, παρήγγειλε στην μοναχη Μακαρία να επαναλαμβάνει μετά από Εκεινη, τηνβασιλισσα των ουρανων, τις λέξεις του κανονα. Έτσι, Μακαρια  έμαθε για τα καλά απέξω τον κανόνα."

"Όταν ήταν στον παράδεισο κοντα στην Θεοτοκο, εκλιπαρούσε τη Βασίλισσα του Ουρανού με  δάκρυα, είτε να θεραπεύσει τα πόδια της ή να την αφήσει να παραμείνει εκεί. Η Θεοτόκος είπε ότι δεν θα παραμείνει στον Παράδεισο, αλλά θα βοηθήσει τους ανθρώπους στη γη, και υποσχέθηκε στην Μακαρία ότι «εγώ δεν θα σε εγκαταλείψω."

«Να γρηγορείτε και να προσεύχεστε - σε αυτό είναι η σωτηρία μας" 

Μοναχή ΜΑΚΑΡΙΑ

ΕΚΟΙΜΗΘΗ ΤΟ 1993

ST. ΞΕΝΙΑ Σκήτη

PO Box 260 

Wildwood, California 96076

πηγη.http://apantaortodoxias.blogspot.com/

20 Φεβρουαρίου, 2026

ΠΟΥ ΕΙΧΕΣ ΤΑ ΜΑΤΙΑ ΣΟΥ;

 Συχνὰ ἀκοῦμε τή φράση με τόνο επιτιμητικό, διάθεση ἐπιπλήξεως, μάλιστα ἀπό γονεῖς πρός ἄτακτα παιδιά τους. Πόσες φορές καθημερινά δὲν ἐπαναλαμβάνεται ή σκηνή, παιδί μικρό, πού εἶχε πρωτύτερα ξεφύγει ἀπὸ τὴ στενὴ έπιτήρηση τῆς μητέρας του, νὰ ἐπιστρέφει σε λίγο κοντά της με κλάματα ἀπό τραῦμα ποὺ ἔλαβε ἀπὸ ἀπροσεξία του και νὰ δέχεται τίς περιποιήσεις άπὸ ἐκείνη καὶ συν άμα τήν παρατήρηση πού προτάξαμε: -Γιατίδὲν πρόσεχες; Δέν ἔβλεπες μπροστά σου; Ποῦ εἶχες τά μάτια σου; «Όποιος περπατά καί βλέπει τὰ ἀστέρια, εἶναι καταδικασμένος νὰ πέφτει σε λακκούβες», λέει παλιά παροιμία. 

Αὐτὰ γιὰ τὴ ζωή την καθημερινή, τὸ βάδίσμα στούς δρόμους τῆς γῆς. Γιὰ τὴν πορεία την πνευματική ίσχύει κάτι πιό ἀποτελεσματικό ἀπὸ τὸ να ἔχει κανεῖς μονίμως προσηλωμένα τα μάτια τῆς ψυχῆς του στις παγίδες καί τούς πειρασμούς πού τυχόν θὰ συναντήσει στο δρόμο του, ἤ νὰ ἀσχολεῖται ἀποκλειστικά μὲ τὸ πῶς ὁ ἴδιος θα καταφέρει να άπεμπλακεῖ, ὅταν συμβεί κάποτε να περιπέσει σ' αὐτά. Ὁ προφήτης καί βασιλιάς Δαβίδ συνήθιζε να κάνει ποίημα, ώδή, ψαλμό τὰ κύματα – μύρια – που περνοῦσε στη ζωή του. Έκρουε τις χορδές τῆςλύρας του και ἀπηύθυνε στὸν Κύριο καί Θεό του τὴ θλίψη τῆς καρδιᾶς του. Τὰ πιό προσωπικά του αἰσθήματα, τό καταστάλαγμα τῆς δοκιμασμένης ζωῆς του τὸ χύνει σε στίχους καί ρυθμό καὶ μελωδία. Έκεῖ καταθέτει το ἀπόθεμα τῆς πείρας του. Πείρα γιὰ τὴν ἀντιμετώπιση τῶν πειρασμῶν, τῶν θλίψεων, τῶν δοκιμασιῶν τῆς ζωῆς. Καὶ τί λέει λοιπόν; Τὰ μάτια μου, λέει, είναι μονίμως προσηλωμένα, γιὰ νὰ μπορῶ νὰ ξεφεύγω ἀπὸ τις παγίδες τῆς ζωῆς, για νὰ μὴν μπλέκονται τα πόδια μου σ' αὐτές καί πεδικλώνομαι καὶ πέφτω. Προσηλωμένα ποῦ; Στίς ἴδιες τίς παγίδες; OXI Στον Κύριο. «Οἱ ὀφθαλμοί μου διαπαντός πρὸς τὸν Κύριον, ὅτι αὐτός ἐκσπάσει ἐκ παγίδος τοὺς πόδας μου» (Ψαλ. κδ΄ [24] 15). Στον Κύριο τα μάτια μου «διαπαντός», συνεχώς, μόνιμα. Διότι Αὐτὸς καὶ ὄχι ἐγώ, Αὐτὸς καί μόνο Αὐτός θὰ με γλυτώσει άπὸ τὴν παγίδα, ώστε να μὴν πιαστοῦν τὰ πόδια μου σ' αὐτήν, οὔτε νὰ αίχμαλωτιστῶ στη ζωή μου καί μείνω ἔρμαιο τῶν περιστάσεων. Παράδοξο δρόμο υποδεικνύει ὁ θεῖος λυράρης τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης. Ἄν θέλεις, λέει, να ξεφεύγεις ἀπό τοὺς πειρασμούς, τις θλίψεις, τίς παγίδες, τίς δοκιμασίες τῆς ζωῆς, τὸ βλέμμα σου μὴν τὸ προσηλώνεις κάτω, μὲ τὴν ἐντύπωση ότι ἔτσι θὰ τὶς δεῖς ὥστε νὰ τις ἀποφύγεις, ἀλλὰ ἐπάνω, στὸν ούρανό, στὸν Κύριο. -Ἀντίθετα, δηλαδή, ἀπ' ὅ,τι θὰ σκεφτόμασταν ἐμεῖς. Στὸν οὐρανό τὸ βλέμμα, γιὰ να μὴν πιαστῶ ἀπὸ τίς στρωμένες στη γῆ παγίδες! Τί παράξενο, ἀλήθεια! Μὰ καὶ πόσο ἀληθινό! Δείχνει πνευματική ετοιμότητα· εύστροφία ψυχῆς. Πόσες φορές, ἀλήθεια, ἐὰν ἀνακρίνουμε τὸν ἑαυτό μας καί ἐξετάσουμε την πνευματική μας πορεία, θα παρατηρήσουμε ὅτι ή μόνιμη προσήλωση τοῦ νοῦ μας εἶναι στὰ προβλήματα τὰ καθημερινά πού ἀντιμετωπίζουμε. Καὶ τελειωμό δὲν ἔχουν αὐτά. Σήμερα ἄγχος γιὰ τίς ἐξετάσεις. Αύριο γιὰ τὴν εύρεση δουλειᾶς. Τὴν ἄλλη γιὰ τίς σχέσεις στο έργασιακό περι- βάλλον. Ἔπειτα γιὰ τίς χρηματικές άποδοχές. Μάλιστα αὐτές σήμερα, μὲ τήν οίκονομική κρίση πού μαστίζει την πατρίδα μας... Έπειτα προβλήματα οἰκογενειακά, τῶν παιδιῶν: γιὰ τή μόρφωσή τους, τήν πορεία τους στή ζωή, τὴν ἀποκατάστασή τους... Χίλια δυό προβλήματα. Κάθε μέρα. Κάθε στιγμή. Συνεχῶς μπλεγμένοι μέ κάτι. «...Αὐτὸς ἐκσπάσει ἐκ παγίδος τούς πόδας μου». Όσο παραμένω στο πρόβλημά μου, ὅσο οι νέες περιπλοκές με κάνουν να σκύβω ὅλο καί πιὸ κάτω για να ξεμπλεχτώ, τόσο πιὸ σφιχτά δεμένος θὰ βρίσκομαι, Ἄλλη εἶναι ή λύση. Το βλέμμα ἐπάνω, στὸν Κύριο! Μήπως δὲν τὸ γνωρίζουμε καὶ ἀπὸ τὸ Εὐαγγέλιο; Μέσα στο σάλο τῶν κυμάτων, στην ἄγρια φουρτούνα βρίσκονταν οἱ Μαθητές. Καί ὁ Πέτρος κλήθηκε ἀπὸ τὸν Κύριο να περπατήσει ἐπάνω στα κύματα. Βγήκε ἀπὸ τὸ πλοῖο και ἄρχισε να περπατά. Στεριά είχε γίνει ἡ θάλασσα... ὅσο τὸ βλέμμα του ήταν προσηλωμένο στο Χριστό. Οταν  ομως κάποια στιγμή άπαγκιστρώθηκε ἀπ' Αὐτὸν καὶ ἔπεσε το βλεμμα του γύρω, στὰ κύματα. Τα είδε τότε πόσο μεγάλα ἦταν, θεόρατα, καί φοβήθηκε. Καὶ τότε ἀκριβῶς ἄρχισε να βουλιάζει... Γιατί, Πέτρο, ἄφησες τὸ βλέμμα σου να φύγει ἀπὸ τὸν Χριστό; Τώρα, βέβαια, βουλιάζεις. Τί ἄλλο θὰ περίμενες; «Οι όφθαλμοί μου διαπαντός πρός τὸν Κύριον». Συνιστά πνευματική έτοιμότητα καὶ εὐστροφία ψυχῆς. Καὶ ὄχι μόνο. Μαζί καί ταπείνωση και πίστη καί τελεία ἐναπόθεση τοῦ ἑαυτοῦ μας καὶ τῶν ὑποθέσεών μας στὸν Κύριο, τὸν Κυβερνήτη τῆς ζωῆς μας. Ὅσο τὸ πουλί, λέει ὁ ἱερὸς Χρυσόστομος, πετάει ψηλά στὸν οὐρανό, είναι σίγουρο πώς δὲν θὰ πιαστεῖ σὲ παγίδα. «Καί σύ, ἕως ἂν τὰ ἄνω βλέπῃς, οὕτε ὑπό παγίδος οὔτε ὑφ' ἑτέρας τινός ἁλώσει ραδίως ἐπιβουλῆς». Καμιὰ ἐπιβουλή, παγίδα τοῦ ἐχθροῦ δὲν θὰ σταθεῖ ἱκανή νὰ σε αἰχμαλωτίσει. Διότι ὁ Κύριος καί Θεός σου θὰ σὲ προστατεύει. ΟΣΩΤΗΡ2127

ΠΩΣ ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΥΜΕ ΣΤΙΣ ΛΙΤΑΝΕΙΕΣ;

  Εἶναι πάρα πολύ συνηθισμένο και σχεδόν καθιερωμένο. Δὲν ὑπάρχει - πανήγυρις ἱεροῦ Ναοῦ ποὺ νὰ μὴν περιλαμβάνει μέσα στο ὅλο πρόγραμμα καὶ λιτάνευση τῆς ἱερᾶς εἰκόνος ἢ τῶν ἱερῶν Λειψάνων τοῦ ἑορταζομένου Άγίου. Τί εἶναι ἡ Λιτανεία; Είναι ή θρησκευτική τελετή ή όποία γίνεται μὲ πομπή και ἰερή πορεία. Συμπεριλαμβάνει ευχές καί ὕμνους καί συμμετέχουν σ' αὐτην ὅλοι: ἀρχιερεῖς, ἱερεῖς, διάκονοι καί ὁ πιστὸς λαός. 

Ἡ λέξη παράγεται ἀπό το αρχαῖο ρήμα «λίσσομαι», πού σημαίνει «ικετεύω, θερμοπαρακαλώ», καὶ ἀπό αὐτὸ παράγεται καὶ τὸ οὐσιαστικό «λιτή», πού σημαίνει δέηση, παράκληση. 

Ή Λιτανεία λοιπόν εἶναι ή πάνδημη παράκληση πρός τόν Θεό γιὰ τὴν κατάπαυση κάποιας συμφορᾶς ἢ ή εὐχαριστία πρός τὸν Θεό καὶ ἡ ἀπόδοση τιμῆς σε εορταζόμενους ἁγίους ή γεγονότα, Δὲν εἶναι κάτι καινοφανές στην ἐκκλησιαστική πραγματικότητα. Ἔχει αἰώνων  καταγωγή. 

Λιτανείες γίνονταν καὶ στην ἐποχή τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης. Είναι πολύ γνωστή καί χαρακτηριστική ή Λιτανεία τῶν Ἰσραηλιτῶν γιὰ ἑπτά ὁλόκληρες ἠμέρες(!) μέ σκοπό τὴν κατάληψη τῆς Ἱεριχοῦς. Λιτανεία την ὁποία ὁ Ἰησοῦς τοῦ Ναυῆ ἔπραξε κατ' έντολήν τοῦ Θεοῦ. Προπορευόταν ή Κιβωτός τῆς Διαθήκης, ἀκολουθοῦσαν οἱ ἱερεῖς μὲ σάλπιγγες και κατόπιν ὁ λαός. Στο τέλος τῆς ἔβδομης ἡμέρας τὰ τείχη τῆς Ἰεριχοῦς ἔπεσαν καὶ οἱ Ισραηλίτες κυρίευσαν τὴν πόλη. Λιτανείες γίνονταν κατόπιν καί στὴν ἐποχή τῆς Καινῆς Διαθήκης καί κατά τούς χρόνους τῶν διωγμών. Ὑπάρχουν τακτικές, ἔκτακτες καί γενικές Λιτανείες. Τακτικές εἶναι οἱ Λιτανείες οἱ ὁποῖες γίνονται σε συγκεκριμένες ἡμέρες τοῦ ἔτους καί δὲν μποροῦν νὰ παραλειφθοῦν. Τέτοιες εἶναι ή περιφορά τῶν ἱερῶν εἰκόνων τὴν Κυριακή τῆς Ὀρθοδοξίας ἢ ἡ περιφορά τοῦ ἐπιταφίου τη Μεγάλη Παρασκευή. Έκτακτες εἶναι αὐτές πού γίνονται σε καιρούς ανάγκης ή στὰ ἐγκαίνια κάποιου ἱεροῦ Ναοῦ. Καί γενικές Λιτανείες εἶναι αὐτές πού τελοῦνται στίς ἡμέρες μας σε κάθε πανηγυρίζοντα ιερό Ναό. Οι Λιτανείες μποροῦν να πραγματοποι ηθοῦν ἐντος ἢ ἐκτὸς τοῦ Ιεροῦ Ναοῦ. Ὁ ἄγιος Νικόλαος Βελιμίροβιτς για τις Λιτανεῖες πού γίνονται ἐκτός τοῦ ἱεροῦ Ναοῦ λέει ὅτι «ἔχουν τὴν ἔννοια τῆς παλλαϊκής προσευχῆς σὲ ἀνοικτό χώρο κάτω ἀπὸ τὸ φῶςτοῦ ἤλιου καὶ τοῦ οὐρανίου θόλου ὑπὸ τὸ φῶς τοῦ ἱεροῦ τοῦ σύμπαντος». Σήμερα βέβαια οἱ Λιτανείες πού είναι γνωστές στούς περισσότερους πιστούς εἶναι αὐτὲς πού τελεῖ κάθε ἐνορία στην ἱερά πανήγυρι τοῦ Ναοῦ της. Καί εἶναι ἀλήθεια ὅτι ὅλοι ὅσοι συμμετέχουμε σ' αὐτές διαπιστώνουμε ὅτι ἔχουν ἀπολέσει την παλαιότερη αϊγλη καί κατάνυξη.  Μπορεῖ νὰ παρουσιάζουν κάποτε μιὰ ἐπισημότητα καὶ λαμπρότητα. Να προηγοῦνται πολυπληθεῖς μουσικὲς μπάντες – διότι ἐπιτρέπεται στίς Λιτανείες ή χρήση μουσικών ὀργάνων – ἢ νὰ εἶναι ἄρτια έπιμελημένος ὁ στολισμός τῆς ἱερᾶς εἰκόνος. Όμως τὸ γενικότερο πνεῦμα τῆς ἐκκοσμίκευσης ἢ τῆς ἄγνοιας τῶν ἐκκλησιαστικών πραγμάτων ἔχει ἐπιδράσει και στις Λιτανείες. Λείπει πολύ συχνά ὁ ἀπαιτούμενος σεβασμός, ή κατάνυξη καί ἡ προσευχητική διάθεση. Τι ὡραία ἀλήθεια ή εἰκόνα – πού δόξα τῷ Θεῷ δὲν ἔχει ἐκλείψει τελείως ἀπὸ τὸν τόπο μας – να βλέπεις στολισμένα, καθαρά, φωτισμένα τὰ σπίτια μπροστά ἀπὸ τὰ ὁποῖα θὰ περάσει ή Λιτανεία! Νὰ ὑποδέχονται οἱ κάτοικοι την ἱερή πομπή της με ἀναμμένα κεριά καὶ μὲ θυμιατά πού ἀναδίδουν εὐῶδες θυμίαμα! Καὶ πόσο ἀπογοητευτική ή εἰκόνα νὰ κάθονται κάποιοι ἀδιάφοροι στὰ μπαλκόνια τῶν σπιτιῶν τους ἢ στίς αὐλές τους. Να μὴν ἔχουν σεμνή καὶ φροντισμένη ἐνδυμασία καί ἀπὸ περιέργεια ἁπλῶς να χαζεύουν το διερχόμενο πλῆθος. Ἀλλὰ καὶ ὅσοι συμμετέχουμε στις ἱερές Λιτανείες πολύ θα πρέπει να προσέξουμε. Δὲν εἶναι ώρα τότε για χαιρετισμούς καί ἐπικοινωνίες. Εἶναι ώρα προσευχῆς. Σι- ωπηλοί θὰ  πρέπει να ἀκολουθοῦμε. Μὲ τὴ συναίσθηση ὅτι ἁγιάζεται καί εὐλογεῖται ἐκείνη τήν ὥρα ὁ τόπος. Δὲν εἶναι οἱ Λιτανείες θρησκευτική παρέλαση ἢ μια καλή εὐκαιρία για δημόσια ἐμφάνιση κάποιων δημοσίων προσώπων γιὰ νὰ αὐξήσουν τή δημοτικότητά τους, ἀλλὰ παλλαϊκή προσευχή, εὐλογία, μαρτυρία. Ἂς προσέχουμε λοιπόν νὰ μὴ μᾶς παρασύρει το γενικό ρεῦμα κάποτε. Ἂς ἀκολουθοῦμε σιωπηλοί, χωρίς να σπρωχνόμαστε ἢ νὰ ἐπικοινωνούμε θορυβωδῶς καὶ διαχυτικά μεταξύ μας. Να συμμετέχουμε με έσωτερική κατάνυξη καί χαρά γι' αὐτὸ ποὺ γίνεται. Με προσευχή καὶ παράκληση, ὥστε ὁ Ἄγιος ἡ εἰκόνα τοῦ ὁποίου λιτανεύεται, νὰ εὐλογεῖ τὸν τόπο καὶ τὸν λαό πού κατοικεῖ αὐτὸν τὸν τόπο. Μέ συναίσθηση ὅτι προπορεύεται ὁ Τίμιος Σταυρός τοῦ Χριστοῦ καὶ τὸ ἱερὸ Εὐαγγέλιο, δηλαδή ὁ ἴδιος ὁ Χριστός. Μὲ πίστη ὅτι αὐτὸ πού γίνεται δὲν είναι μόνο κάτι τὸ θεαματικό, πού προσδίδει περισσότερο πανηγυρικό τόνο στην πανήγυρι, ἀλλὰ ἕνας ἀκόμη τρόπος γιὰ νὰ ἔρθει ή Χάρις τοῦ Θεοῦ καί ἡ εὐλογία τῶν Ἁγίων στην καθημερινότητά μας, καί στοὺς δρόμους καὶ τοὺς τόπους όπου κινούμαστε καθημερινά.

ΟΣΩΤΗΡ2127

11 Φεβρουαρίου, 2026

ΚΑΛΩΣΥΝΗ, ΒΟΗΘΕΙΑ ΚΑΙ ΔΟΣΙΜΟ

 


     «Καλωσύνη είναι να σκέφτεται κανείς τι αναπαύει πρώτα τον άλλον· όχι τι μας βολεύει εμάς. Και ο Θεός δεν είναι άδικος· αναπληρώνει έπειτα ό,τι χάσαμε στην προσπάθειά μας να βοηθήσουμε τον αδελφό μας. Να δινόμαστε στον αδελφό, για να μας δοθεί ο Χριστός!».

ΓΕΡΟΝΤΑΣ ΠΑΪΣΙΟΣ ΑΓΙΟΡΕΙΤΗΣ
(1924–1994)

※
[ (1) «Από την Ασκητική
και Ησυχαστική
Αγιορειτική Παράδοση»,
4ο μέρος,
σελ. 696 (§λη΄), 773 (§τοθ΄)·
Άγιον Όρος, 2011.
(2) Στη φωτογραφία:
προσωπογραφία,
πρωτότυπο έργο με βίδες
του Andrew Mayers.
(3) Επιμέλεια ανάρτησης:
π. Δαμιανός. ]
https://toeilhtarion.blogspot.com/2014/02/blog-post_20.html

10 Φεβρουαρίου, 2026

«ΕΛΘΕ ΕΙΣ ΕΑΥΤΟΝ, ΨΥΧΗ!»

«ΔΕΥΡΟ ΛΟΙΠΟΝ ΕΙΣ ΕΑΥΤΗΝ, ΨΥΧΗ ΜΟΥ!»


     «Έλα στον εαυτό σου (πρβλ. Λουκ. 15, 17), ψυχή μου. Ως πότε θα παραμένεις στις ίδιες αμαρτίες; Μην αρνείσαι την Χάρη Εκείνου που σε προστατεύει, για να μην απομακρυνθεί από σένα και παραδοθείς στα χέρια των εχθρών σου. Φεύγε τον διάβολο, ψυχή μου, και τα έργα του. Διότι αυτός είναι μισάνθρωπος, είναι ανθρωποκτόνος από την αρχή της δημιουργίας (Ιω. 8, 44). Αν τον πλησιάσεις αυτόν, δεν θα λυπηθεί την απώλειά σου. Άφησε τον πονηρό και προσκολλήσου στον φιλάνθρωπο Θεό και έλα στον δρόμο της σωτηρίας. Πληγώθηκες; Μην απελπίζεσαι για τον εαυτό σου. Διότι εάν και έπεσε πολλές φορές ο αθλητής, στο τέλος αναδείχθηκε νικητής. Έπεσες; Σήκω επάνω! Πάρε θάρρος και πες: ‘‘Τώρα, άρχισα!’’ (Ψαλ. 76, 11). Και μη μένεις στην πτώση σου, για να μη σε πετάξουν, σαν ψοφίμι, τροφή στα όρνεα και στα θηρία. Κραυγάζει ο Προφήτης: ‘‘Μην παραδώσεις στα θηρία ψυχή που Σε δοξολογεί· μη λησμονήσεις τις ψυχές των φτωχών Σου ανθρώπων’’ (Ψαλ. 73, 10).
     Πλησίασε λοιπόν στον Πατέρα της ευσπλαχνίας, ομολογώντας τις αμαρτίες σου και λέγοντας με δάκρυα: ‘‘Αμάρτησα στον ουρανό και σ’ Εσένα, Κύριε Θεέ Παντοκράτορα, και δεν είμαι άξιος πια να λέγομαι γιος Σου (Λουκ. 15, 18), ούτε να ατενίσω και να δω το ύψος του ουρανού εξαιτίας των πολλών μου αμαρτιών, ούτε να προφέρω το ένδοξο όνομά Σου με τα χείλη μου, εγώ ο αμαρτωλός. Διότι έκανα τον εαυτό μου ανάξιο για τον ουρανό και την γη, με το να παροργίσω Εσένα, τον αγαθό Δεσπότη. Σε παρακαλώ, Κύριε, Σε παρακαλώ, μη με απομακρύνεις από την παρουσία Σου (Ψαλ. 50, 13), ούτε και να απομακρυνθείς Εσύ από μένα (Ψαλ. 21, 12), για να μην απολεσθώ. Διότι, εάν δεν με είχε σκεπάσει το χέρι Σου, θα είχα ως τώρα απολεσθεί. Και θα ήμουν σαν σκόνη που σκορπίζει ο άνεμος. Και θα καταντούσα σαν να μην είχα ποτέ εμφανιστεί σ’ αυτή τη ζωή. Διότι, αφότου εγκατέλειψα τον δρόμο Σου, δεν είδα καλή μέρα. Και μάλιστα η μέρα μέσα στις αμαρτίες, παρόλο που φαίνεται καλή, είναι πολύ πολύ πικρή. Αλλά από την στιγμή αυτή ελπίζω, εάν με ενισχύσει η Χάρη Σου, να φροντίσω για την σωτηρία μου. Και τώρα πέφτω γονατιστός και Σε παρακαλώ: βοήθησε εμένα που περιπλανήθηκα μακρυά από τον δρόμο της δικαιοσύνης Σου. Ρίξε επάνω μου την πολλή Σου ευσπλαχνία, όπως στον άσωτο γιο της Παραβολής Σου· διότι ντρόπιασα την ζωή μου, σκορπώντας τον πλούτο της Χάρης Σου (Λουκ. 15, 13). Δέξου την μετάνοια, εμού του αναξίου δούλου Σου, επειδή και εγώ είχα ξεγραφεί από όλους. Διότι ήρθες στην γη, Κύριε, όχι να σώσεις τους δίκαιους, αλλά να καλέσεις σε μετάνοια τους αμαρτωλούς (Λουκ. 5, 32)’’.
     Σε Σένα πρέπει η δόξα, η τιμή και η προσκύνηση, στον Πατέρα και τον Υιό και στο Άγιο Πνεύμα, σε όλες τις γενεές του κόσμου. Αμήν».

ΟΣΙΟΣ ΕΦΡΑΙΜ Ο ΣΥΡΟΣ


[Οσίου Εφραίμ του Σύρου: «Έργα», τόμ. γ΄, «Πρὸς ἀδελφὸν ἐκπεσόντα, καὶ περὶ μετανοίας. Παραίνεσις μβ΄», σελ. 233–235, εκδόσεις «Το Περιβόλι της Παναγίας», Α΄ έκδοση, Θεσ/νίκη 1990.] 


https://toeilhtarion.blogspot.com/2014/02/blog-post_879.html