Ὁ ἄνθρωπος κατὰ Παπαδιαμάντη, Ντοστογιέφσκυ

 Ἀθανάσιος Γιέφτιτς

Ἐπίσκοπος

[Τὸ παρὸν κείμενο ἀποτελεῖ ἕνα ἀπάνθισμα τῆς ὁμιλίας τοῦ Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου πρώην Ἐρζεγοβίνης (τῆς Σερβίας) Ἀθανασίου Γέφτιτς, μὲ θέμα: «Παπαδιαμάντης – Ντοστογιέφκσυ», εἰς τὴν Ἀθήνα τὴν 26η Μαΐου τοῦ 2001]

Μόλις εἶχε τελειώσει ὁ Α´ Παγκόσμιος Πόλεμος καὶ εἶχε καταρρεύσει ἡ Γερμανία, ἐνῷ οἱ Μπολσεβίκοι στὴν Ρωσσία εἶχαν νικήσει, ὁ γερμανὸς (λογοτέχνης) Χέρμαν Ἔσσε ἔγραφε, σ᾿ ἕνα ἀπὸ τὰ πρῶτα κείμενά του (1919), γιὰ τὸν Ντοστογιέφσκυ περίπου τὰ ἑξῆς: «Αὐτὸς εἶναι ἐπικίνδυνος γιὰ τὴν Δύσι. Οἱ ἥρωές του, οἱ Καραμαζώφ, εἶναι ἀνατολικοὶ τύποι, πολὺ ἐπικίνδυνοι, σκοτεινοί, μὲ ἀσιατικὸ βάθος καὶ ἀποτελοῦν ἄμεσο κίνδυνο γιὰ τὸν δυτικὸ ἄνθρωπο». Αὐτὴ ἡ πόλωση, «Ἀνατολικοὶ – Δυτικοί», ποὺ ἔβλεπε τότε ὁ Ἔσσε, τὴν ἔχουν λίγο-πολὺ καὶ σήμερα οἱ περισσότεροι, ποὺ γράφουν γιὰ μᾶς τοὺς ὀρθοδόξους λαούς…

Εἶναι, ὅμως, τραγικὴ εἰρωνεία τῆς ἱστορίας ὅτι ὁ Χ. Ἔσσε, ἀφοῦ πέρασε καὶ ὁ Β´ Παγκόσμιος Πόλεμος καὶ πάλι οἱ Γερμανοὶ ἠττήθησαν στὰ Βαλκάνια, ἔγινε βουδδιστής, δηλαδὴ ἄκρως Ἀνατολικός. Καὶ διερωτᾶται κανείς, μήπως οἱ λεγόμενοι Δυτικοὶ εἶναι πιὸ κοντὰ στοὺς ἄπω Ἀνατολίτες, παρὰ σὲ μᾶς ἐδῶ τοὺς κοντινοὺς Βαλκάνιους. Ὅμως, ἐμεῖς οἱ Ὀρθόδοξοι, ὄχι μόνο ποὺ δὲν εἴμαστε Δυτικοί, ἀλλ᾿ οὔτε καὶ Ἀνατολικοί του Ἔσσε· δὲν εἴμαστε Εὐρωπαῖοι τοῦ Ἔσσε, ἀλλ᾿ ἀκόμη λιγότερο Ἀσιάτες του.

Οἱ ἥρωες τοῦ Ντοστογιέφσκυ καὶ τοῦ Παπαδιαμάντη δὲν κατατάσσονται στὰ σχήματα αὐτά, οὔτε ἐξηγοῦνται ἀπὸ αὐτά: «Ἀνατολὴ-Δύσι, Εὐρώπη-Ἀσία, Ἀνατολικοί-Δυτικοί». Ἡ γεωγραφικὴ καὶ πνευματικὴ πατρίδα τους, ἀλλὰ καὶ ἡ δική μας, εἶναι ἡ Ἀνατολικὴ Μεσογειακὴ λεκάνη μὲ τὰ περίχωρά της, ὅπου περιλαμβάνονται ἡ χερσόνησος τοῦ Αἴμου, τὰ Βαλκάνια (ἀλλὰ καὶ ἡ Ρωσσία), ἡ Μ. Ἀσία, ἡ Παλαιστίνη, ἡ Μεσοποταμία, ἡ Αἴγυπτος, ἡ Β. Ἀφρικὴ καὶ ἡ Ν. Ἰταλία, δηλαδὴ ἡ γεωγραφικὴ καὶ πνευματικὴ περιοχὴ τοῦ Βυζαντίου, ὅπου γεννήθηκε ὁ Χριστιανισμός, ἀλλὰ καὶ ὁ ἀρχαῖος ἑλληνικὸς πολιτισμός, καὶ ὅπου γεννήθηκε καὶ ἀναπτύχθηκε ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία μὲ τὴν παράδοσί της τὴν ζωντανή.

Τὰ πρόσωπα, ποὺ βρίσκομε στὰ ἔργα τοῦ Ντοστογιέφσκυ καὶ τοῦ Παπαδιαμάντη, δὲν μπαίνουν καὶ δὲν ἐξηγοῦνται στὰ πλαίσια αὐτά: «Ἀνατολή-Δύσι», οὔτε στὴν πόλωσι αὐτήν: «Εὐρώπη-Βαλκάνια». Ὄχι πῶς δὲν εἶναι καὶ Ἀνατολικοὶ καὶ Δυτικοί, ἀλλὰ δὲν ἐξαντλοῦνται σ᾿ αὐτὸ τὸ σχῆμα, ὅπως δὲν ἐξαντλούμεθα ἐμεῖς σήμερα μὲ τὸ νὰ χωριζώμεθα σὲ Εὐρωπαίους καὶ Βαλκάνιους…

Ὁ Παπαδιαμάντης καὶ ὁ Ντοστογιέφσκυ γεννήθηκαν καὶ ἀνατράφηκαν σ᾿ αὐτὸ τὸ ὀρθόδοξο ἐκκλησιαστικὸ περιβάλλον. Εἶναι γνωστὴ ἡ σχέσι καὶ τῶν δυό με τὴν Ὀρθόδοξο Ἐκκλησία καὶ εἰδικὰ μὲ τὰ Μοναστήρια, καὶ διαπιστώνεται αὐτὴ ἡ σχέσι στὰ ἔργα τους, μὲ διαφορὲς βέβαια, ἀλλὰ καὶ μὲ μία ἐσωτάτη ταυτότητα. Οἱ Κολλυβάδες τοῦ Παπαδιαμάντη καὶ οἱ Στάρετς (Γέροντες) τοῦ Ντοστογιέφσκυ ἦσαν φορεῖς τῆς ζωντανῆς αὐτῆς παραδόσεως τοῦ Ἡσυχασμοῦ. Οἱ Στάρετς τῆς Ρωσίας –καὶ ὄχι μόνον τῆς Ὄπτινα στὰ μετέπειτα ἔργα τοῦ Ντοστογιέφσκυ, ἀλλὰ καὶ τοῦ (ἁγίου) Τύχωνος τοῦ Ζαντόνσκ, ἐπισκόπου καὶ ἀσκητοῦ– καὶ οἱ Κολλυβάδες μαρτυροῦν προσωπικά, καὶ ὄχι μόνο με τὰ ἔργα τους ἣ τὰ γραπτά τους, ἐκεῖνο ποὺ βρίσκεται στὸ βάθος τῆς ἀνθρωπολογίας τοῦ Παπαδιαμάντη καὶ τοῦ Ντοστογιέφσκυ: Τὸ ἀνθρώπινο πρόβλημα, ἡ ἀνθρώπινη μοίρα, ἂν θέλετε, ἢ τὸ πεπρωμένο του· ὄχι, ὅμως, μὲ τὴν ἐξωχριστιανικὴ ἔννοια τοῦ κρίματος ἢ τῶν κριμάτων τοῦ Θεοῦ. Κι ἑπομένως μαρτυροῦν γιὰ τὸ ἀνθρωπολογικὸ καὶ ἀνθρωπιστικὸ πρόβλημα.

Πόσα χρωστᾶ ὁ Ντοστογιέφσκυ στὰ Μοναστήρια, στὸν ἅγιο Τύχωνα καὶ στοὺς Στάρετς ἐν συνεχείᾳ καὶ πόσα χρωστᾶ ὁ Παπαδιαμάντης στὸν πατέρα του ἱερέα, ἀλλὰ καὶ στὴν παράδοση τῶν Κολλυβάδων στὴν Σκιάθο… Ἀπὸ τὰ παιδικά τους χρόνια ἦσαν πολὺ ποτισμένοι μὲ τὶς ἐμπειρίες αὐτὲς καί, ὅπως λένε καὶ οἱ δυό, ἀλλὰ τὸ ἐκφράζω μὲ τὰ λόγια του Κ. Παλαμᾶ, ὅτι ἦσαν παιδιά: «Ὁ ἄνθρωπος εἶναι πάντα αὐτό, ποὺ ἦταν παιδί». Ἴσως δὲν τὸ ξέρομε ἀκριβῶς, ἀλλὰ ξέρομε ὅτι μένει πάντα μέσα του, καὶ στὸν πλέον ἀλλαγμένο ἄνθρωπο –ἀλλαγμένο ἀπὸ τὴν ἡλικία, ἀπὸ τὰ πάθη, ἀπὸ τὴν σκέψι– μένει κάτι ἀπὸ τὸ παιδί. Καὶ ἦσαν παιδιὰ ὅταν ἔζησαν τὴν βαθειὰ ἐμπειρία τῆς Ἐκκλησίας, τὴν βαθειὰ ἐμπειρία τῶν ἡρῴων της Βίβλου, ἂς μοῦ ἐπιτραπῇ ἔτσι νὰ πῶ.

Ὁ Ντοστογιέφσκυ τὸ περιγράφει βάζοντας τὸν στάρετς Ζωσιμᾶ, ποὺ ὡς μικρὸς βρέθηκε στὸν ναὸ τὴν Μ. Ἑβδομάδα, ὅταν διαβαζόταν τὸ βιβλίο τοῦ Ἰώβ. Καὶ εἶναι γνωστό, πὼς ἐκεῖ ἔζησε ὁ στάρετς Ζωσιμᾶς, δηλαδὴ ὁ ἴδιος ὁ Ντοστογιέφσκυ, τὸ μεγάλο μυστήριο, κατὰ τὸ ὁποῖον ἡ πεπερασμένη γήινη μορφὴ τοῦ ἀνθρώπου καὶ ἡ αἰώνια Ἀλήθεια, ἡ μορφὴ τοῦ Θεοῦ, συναστήθηκαν, ἀγγίχτηκαν μαζί. Καὶ ἡ γήινη δικαιοσύνη –μὲ τὴν ἔννοια τῆς ἀληθείας, διότι τὸ ῥωσσικὸ «πράβδα» ἔχει καὶ τὴν ἔννοια τῆς ἀληθείας– συναντήθηκε μὲ τὴν αἰώνια ἀλήθεια τοῦ Θεοῦ. Καὶ ὁ Ἰὼβ ἀπήντησε: «Εἴη τὸ ὄνομα Κυρίου εὐλογημένον εἰς τοὺς αἰῶνας».

Ὁ Παπαδιαμάντης, στὸ καταπληκτικὸ κείμενό του: «Φωνὴ αὔρας λεπτῆς», γραμμένο τὸ 1901, (σχολιάζοντας) ἕνα εἱρμὸ ἀπὸ τὴν ἑορτὴ τοῦ προφήτου Ἠλιοῦ, γράφει: «Ὁ Θεὸς ἐφανερώθη εἰς τὸν Προφήτην ὄχι ἐν τῷ πνεύματι τῷ βιαίῳ, ὄχι ἐν τῷ συσσεισμῷ, ὄχι ἐν πυρί, ἀλλ᾿ ἐν φωνῇ αὔρας λεπτῆς. Καὶ ἡ φωνὴ τῆς αὔρας τῆς λεπτῆς εἶναι ἡ φωνὴ τοῦ πράου Ἰησοῦ, εἶναι ἡ φωνὴ τοῦ Εὐαγγελίου».

Ἐν συνεχείᾳ τελειώνει τὸ πολὺ μικρὸ καὶ πολὺ χαρακτηριστικὸ αὐτὸ ἄρθρο –γιὰ νὰ ποῦμε ὅτι δὲν εἶναι ὅλα τὰ διηγήματα, οὔτε ἀκόμη λιγότερο ὅλα τὰ ἄρθρα τοῦ Παπαδιαμάντη τῆς ἴδιας ἀξίας, οὔτε τοῦ Ντοστογιέφσκυ, στὸ ἴδιο ἐπίπεδο, ἀφοῦ ὡς ἄνθρωποι πάλευαν καὶ ἀποτύπωναν– τελειώνει ἀναφέροντας τὸ ποίημα τοῦ Πινδάρου, ὅπου «οἰονεὶ (:σὰν νὰ) προφητεύει» γιὰ τὸν Χριστό, ἀφοῦ «τοιοῦτος Θεός, ἥρως καὶ ἄνθρωπος οὐδεὶς ἄλλος ὑπάρχει, εἰ μὴ ὁ Ἰησοῦς Χριστός».

Φαίνεται μία μεγάλη ἀγάπη τοῦ Παπαδιαμάντη καὶ τοῦ Ντοστογιέφσκυ γιὰ τὸν Χριστό. Εἶναι γνωστὸ τὸ γράμμα τοῦ Ντοστογιέφσκυ στὸν Φονβίζιν (τὸ 1854), ποὺ λέει παράδοξα: «Ἂν ἡ ἀλήθεια, ἂς ὑποθέσωμε, θὰ ἀπέκλειε τὸν Χριστό, ἐγὼ θὰ ἔμενα μὲ τὸν Χριστὸ κι ὄχι μὲ τὴν ἀλήθεια». Παράδοξο, παραδοξότατο, (ἀφοῦ ὁ Χριστὸς ὁ ἴδιος εἶναι ἡ Ἀλήθεια, ἡ Αὐτοαλήθεια, Ἰωάν. ιδ´ 6), ἀλλ᾿ ἀληθηνέστατο. Ὁ Τ. Χρυσάφης, σ᾿ ἕνα βιβλίο του, γράφει γιὰ τὴν θεολογικὴ σκέψι τοῦ Παπαδιαμάντη καὶ λέει: «Σπάνια συναντοῦμε τὴν λέξι Θεός. Στὰ γραπτά του μιλάει γιὰ τὸν Χριστὸ καὶ ἀπευθύνεται στὸν Χριστό». Ὁ Τέσλαν Μίλος ἔχει γράψει ἕνα ἄρθρο γιὰ τὸν Ντοστογιέφσκυ καὶ λέει: «Δὲν βρῆκε τὸν Θεό, ἔχασε τὸν Θεὸ καὶ πιάστηκε ἀπὸ τὸν Χριστό». Καὶ τὸ θεωρεῖ κατάντημα τοῦ Ντοστογιέφσκυ αὐτό. Ὅμως, τί ἄλλο θὰ μποροῦσε νὰ γράψη ἕνας καθολικὸς καὶ ποῦ ἀλλοῦ θὰ μποροῦσε νὰ τὸν ὁδηγήση ἡ θρησκεία του; Πῶς νὰ καταλάβη γιατί ὁ Ντοστογιέφσκυ πιάστηκε ἀπὸ τὸν Χριστό…

Ὁ Παπαδιαμάντης τὴν ἴδια ὁμολογία δίνει ὅταν λέῃ: «Ἐν ὅσῳ ζῶ καὶ ἀναπνέω καὶ σωφρονῶ δὲν θὰ παύσω πάντοτε νὰ ὑμνῶ μετὰ λατρείας τὸν Χριστόν μου…». Διότι δὲν ἀρκεῖ κάποιος θεός, οὔτε κάποια θρησκεία. Ὁ Θεός μας εἶναι Θεὸς ἐνσαρκωμένος στὸ πρόσωπο τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ. Θεὸς ποὺ δὲν ἔλαβε σάρκα, ποὺ δὲν ἔζησε τὸν πόνο μας τὸν ἀνθρώπινο, τὴν ὕπαρξί μας, τὰ βάσανά μας, τί νὰ τὸν κάνωμε; Ἔτσι καὶ οἱ θεοὶ τῶν ἀρχαίων Ἑλλήνων, ποὺ ὁ Πλήθων στὴν «Γυφτοπούλα» (τοῦ Παπαδιαμάντη) θέλει νὰ τοὺς ἀποκαταστήσῃ, ὅπως ὁ Ἰουλιανὸς ὁ παραβάτης πρίν, εἶναι νεκροί.

Ὁ Ντοστογιέφσκυ πέρασε ἀπὸ τὸν μεγάλο πειρασμὸ (τῆς Εὐρώπης) καὶ μπολιάστηκε πάρα πολὺ ἀπὸ τὴν Δύσι, καὶ δὲν μποροῦσε (ἴσως) νὰ μὴ μπολιαστῇ. Διότι «ἀνένδεκτον (:ἀδύνατον) ἐστι τοῦ μὴ ἐλθεῖν τὰ σκάνδαλα», τοὺς πειρασμοὺς (Λουκ. ιζ´ 1). Ἀλλὰ πρέπει νὰ ξέρωμε ὅτι «πειρασμὸς ἡμᾶς οὐκ εἴληφεν (:κατέλαβε) εἰ μὴ ἀνθρώπινος» (Α´ Κορ. Ι´ 12). Εἶναι ἀναπόφευκτο νὰ περάσωμε κι ἐμεῖς (τέτοιο πειρασμό), διότι εἶναι ὄχι γεωγραφικές, ἀλλὰ πνευματικὲς κατηγορίες αὐτές. Ὁ δυτικὸς ἄνθρωπος εἶναι μέσα μας, εἶναι ὁ παλαιὸς Ἀδάμ. Καὶ παλεύουμε μέσα μας νὰ βγοῦμε, ἂν ὄχι Ἀνατολίτες, νὰ βγοῦμε τουλάχιστον ἄνθρωποι τῆς Ἐκκλησίας, ἄνθρωποι ὀρθόδοξοι, πέστε τὸ Βαλκάνιοι, Βυζαντινοί, Ἕλληνες, Σέρβοι, Ῥῶσσοι, κτλ, πάντως μὲ διαφορετικὴ γεῦσι ζωῆς, μὲ πείρα ἀνθρώπου διαφορετικὴ ἀπὸ ὅ,τι εἶναι ὁ δυτικὸς ἄνθρωπος.

Αὐτὸ ποὺ λέμε «δυτικὸς ἄνθρωπος», ἐμφωλεύει πάντα μέσα μας. Ἤξερε ὁ Παπαδιαμάντης καὶ ὁ Ντοστογιέφσκυ τὴν χριστιανικὴ ἀλήθεια, ὅτι ὁ νοῦς τοῦ ἀνθρώπου ἐκ νεότητος ῥέπει πρὸς τὸ πονηρό. «Ἐκ νεότητός μου πολλὰ πολεμεῖ με πάθη». Γράφει τὸ 1875 σὲ μία ἐπιστολή του ὁ Παπαδιαμάντης: «Εἰς τὴν ἀνθρωπίνην φύσιν ὑπάρχει μία ῥοπή, μία τάσις πρὸς τὴν διαφθοράν. Θέλει κανεὶς νὰ χαλασθῇ καὶ διὰ τούτου χαλνιέται». Στὸν «Χρῖστο Μηλιώνη» μὲ ἄλλα λόγια γράφει: «Τὰ ὅρια τῆς ἀρετῆς καὶ τῆς κακίας εἶναι τοσοῦτον δυσδιάκριτα ἐν τῇ ἀνθρωπίνῃ φύσει, ὥστε οἱ νεώτεροι ἐκ τῶν φιλοσοφούντων ἔχουν δίκαιον νὰ ἀνακηρύξουν ὡς ὅλως ἀνωφελῆ καὶ αὐτὴν ταύτην τὴν ψυχολογίαν, ὅπως ἀνεκήρυξαν καὶ τὴν μεταφυσικήν».

Λέει κι ἄλλα ὁ Παπαδιαμάντης γιὰ τὸ σκοτεινὸ ἄντρο τῆς συνειδήσεως τοῦ ἀνθρώπου. Καὶ ἀλλοῦ πάλι: «Ἡ αἰωνία τάσις τῆς ἀνθρωπίνης καρδίας εἰς τὸ νὰ ἀγαπᾷ πᾶν τὸ μισητόν». Καὶ μιλάει γιὰ αὐτολατρεία: «Ἐπέστη ὁ καιρὸς τῆς αὐτολατρείας καὶ πᾶσαι αἱ ἄλλαι θρησκεῖαι κατηργήθησαν». Ὁ κ. Μπαστιᾶς, (στὸ ὡραῖο βιβλίο του γιὰ τὸν Παπαδιαμάντη), μιλάει γιὰ αὐτολατρεία τοῦ οὐμανισμοῦ, τοῦ ἀνθρωπισμοῦ. Ὁ ἅγιος Ἀνδρέας Κρήτης τὸ εἶχε πῆ πολὺ πρὶν στὸν Μεγάλο Κανόνα του: «Αὐτείδωλον ἐγενόμην». Αὐτὸ εἶναι ἡ Δύσι: αὐτείδωλον. Καὶ αὐτὸ εἶναι μέσα μου…

Ὁ Ντοστογιέφσκυ εἶχε πολὺ μπολιαστεῖ ἀπὸ τὴν Εὐρώπη κι ἔλεγε: «Εἶναι χώρα τῶν θαυμάτων, ἀλλ᾿ εἶναι νεκροταφεῖο. Εἴμαστε εὐγνώμονες, πήραμε πάρα πολλὰ ἀπὸ τὴν Εὐρώπη καὶ θὰ πάρωμε καὶ τὴν εὐχαριστοῦμε, ἀλλ᾿ εἶναι πλέον καιρὸς νὰ βγοῦμε ἀπὸ τὴν “αἰχμαλωσία τῆς Αἰγύπτου”, ἀπὸ τὴν Εὐρώπη». Αὐτὸ ἔχει πολλὴ σημασία ἂν τὸ μετρᾶμε μὲ τὶς διαστάσεις ἑνὸς Ντοστογιέφσκυ. Νομίζω πὼς καὶ ὁ Παπαδιαμάντης πέρασε κι αὐτὸς ἀπὸ τὸν βαθὺ πειρασμὸ τῆς Δύσεως. Ἦταν ἄνθρωπος εὐρωπαῖος, σύγχρονος, μορφωμένος, διαβασμένος, μετέφρασε (δυτικὰ ἔργα), ἀλλ᾿ ἐπειδὴ ἀκριβῶς τὴν μέτρησε…, δὲν εἶπε ἀνάθεμα στὴν Εὐρώπη, ἀλλὰ τὴν ζοῦσε μέσα του.

Αὐτὸ εἶναι τὸ δράμα τοῦ ἀνθρώπου, τὸ δράμα τῶν λαῶν, ποὺ σήμερα ζοῦμε ἐμεῖς οἱ ὀρθόδοξοι λαοί. Γιατί τόσο δὲν θέλουν τοὺς Ῥώσσους, τοὺς Σέρβους καὶ τοὺς Ἕλληνες; Γιατὶ εἶναι ἀπρόβλεπτοι, ἀπροσδόκητοι. Αὐτοὶ θέλουν τὸ σίγουρο, θέλουν τὸ καλούπι, θέλουν νὰ ἐλέγχουν. Αὐτὸ εἶναι φιλαρχία δαιμονικὴ στὸ βάθος τῆς στάσεως τῆς Εὐρώπης, γιὰ γνῶσι καὶ γιὰ κυριαρχία καὶ γιὰ ὅ,τι φαίνεται. Ὁ π. Ἰουστίνος (Πόποβιτς) ἐμμένοντας στὸν Ντοστογιέφσκυ –δὲν ξέρω ἂν διάβασε τὸν Παπαδιαμάντη, δὲν τὸν ἀναφέρει– ἔλεγε ὅτι Παπισμὸς κατὰ βάθος εἶναι στὴν Εὐρώπη ὁ Μέγας Ἱεροεξεταστής. Ἡ νοοτροπία αὐτὴ νὰ κατέχῃς τὸν ἄλλον, νὰ τὸν γνωρίζῃς, νὰ τὸν κάνῃς εὐτυχισμένο, ἀλλὰ κατὰ τὰ μέτρα σου.

Κι ἐδῶ ἔρχεται ὁ Ἰησοῦς, ὁ πράος, ὁ ταπεινός, ὁ ἀδύναμος, ποὺ φανερώνεται στὰ πρόσωπα τῶν ἡρῴων του Παπαδιαμάντη καὶ τοῦ Ντοστογιέφσκυ, ἀλλὰ δὲν σῴζει βίαια, σῴνει καὶ καλά. Δὲν ἔσωσε τὴν «Φραγκογιαννοῦ τὴν φόνισσα», ποὺ δὲν μετάνοιωσε, δὲν ἔσωσε τὴν «κα Αὐγούστα», ποὺ κι ἐκείνη δὲν μετάνοιωσε. Γιατὶ ἡ αὐτομεμψία ἀπὸ μόνη της δὲν σῴζει. Σῴζει ὁ Θεὸς βλέποντας τὸν ἄνθρωπο νὰ ξεχύνεται, νὰ καταγκρεμίζη τὰ εἴδωλα καὶ αὐτείδωλά του, τὴν αὐτοθρησκεία του, τὴν αὐτολατρεία του καὶ νὰ προσφέρῃ λατρεία στὸν Θεό.

Τὸ καλὸ καὶ χαρακτηριστικό του Παπαδιαμάντη καὶ τοῦ Ντοστογιέφσκυ εἶναι ὅτι αὐτοὶ δὲν φτιάχνουν πρόσωπα, ἀλλὰ περιγράφουν, παριστάνουν. Στὸν Ντοστογιέφσκυ βλέπει κανεὶς μία πολυφωνία καὶ μία διαλογικότητα, δηλαδὴ τὸν πλοῦτο τῆς καθολικότητας τῆς Ἐκκλησίας, τὸν πλοῦτο τῆς ἰδιοφορφίας, τῆς ἰδιοπροσωπίας. Καὶ σ᾿ ὅλα τὰ ἱστορήματα τοῦ Παπαδιαμάντη (εἶναι) μαζεμένος ὁλόκληρος λαός, ἕνα ἑλληνικὸ πανηγύρι, κι ἁπλώνεται μία ὁμοαλήθεια. Αὐτὸ δηλαδὴ ποὺ ἔλεγε ὁ Ντοστογιέφσκυ μὲ τὴν «σόμπορνοστ» (:ἑνότητα ἐν τῇ ποικιλίᾳ), ὄχι ἐπιβαρυμένη μὲ τὴν ἔννοια τῶν Σλαβοφίλων του Σολόβιεφ, ἀλλὰ μ᾿ ἐκείνη ποὺ τῆς ἔδωσε στὴν ὁμιλία του γιὰ τὸν (μεγάλο ῥῶσσο ποιητή) Πούσκιν, ὅπου εἶπε ὅτι ὁ Πούσκιν εἶναι «πανάνθρωπος», ἀντὶ τοῦ εὐρωπαίου «ὑπερανθρώπου».

Στὴν ὁμιλία αὐτὴ τοῦ 1880 ὁ Ντοστογιέφσκυ εἶπε: «Ταπεινώσου ὑπερήφανε ἄνθρωπε…». Καὶ σὲ λίγο ἐκοιμήθη († 1911) μὲ τὴν χαρὰ τῆς Ἀναστάσεως, μὲ τὴν Θ. Κοινωνία, ἀλλὰ κυρίως μὲ τὸ Εὐαγγέλιο τῆς ἀγάπης πρὸς τοὺς ἀνθρώπους…

https://agiazoni.gr/slug-2653/

Αφυπνιστικοί Λόγοι του Αγίου Νικολάου Αχρίδος

Του Αρχιμ. Νεκτάριου Πόκκια, Ηγούμενου της Ι. Μονής Θάρρι Ρόδου

Ένα κείμενο συνταρακτικό, αφυπνιστικό αλλά θα έλεγα και προφητικό θα ήθελα να μοιραστώ μαζί σας σήμερα, γιατί πιστεύω ότι αντικατοπτρίζει ανάγλυφα την οικτρή κοινωνική πραγματικότητα του κόσμου που ζούμε. Ας γίνει αιτία διαβάζοντας τις παρακάτω γραμμές να προβληματισθούμε και να ανανήψουμε όλοι μας:
''Αν οι Ευρωπαίοι πρώτα έψαχναν τον ουράνιο Πατέρα και αναζητούσαν πριν απ΄ όλα την Βασιλεία των ουρανών, όλα τα υπόλοιπα θα τους δίνονταν και τότε όλοι τους θα ήταν χαρούμενοι. Με την χαρά τους θα φώτιζαν όλο τον μή χριστιανικό κόσμο, θα δόξαζαν τον Θεό και λόγω αυτού όλοι οι λαοί στη γη θα αρνούνταν τα είδωλα και θα έσπευδαν να βαπτισθούν, να γίνουν μέλη του θεϊκού ευρωπαϊκού χορού. Και όμως, οι Ευρωπαίοι πήραν λανθασμένο δρόμο, μακριά από τον Χριστό. Σκοτώνονται, παλεύοντας για ψωμί και πάντα είναι πεινασμένοι. Παρανόησαν, αρπάζουν αυτό που δεν τους ανήκει και πάλι δεν τους είναι αρκετό.

Η Ευρώπη διαβάζοντας βιβλία για να αποκτήσει περισσότερες γνώσεις, τυφλώθηκε, βάρυνε το νου της με το βάρος των γνώσεων και κατέληξε πιο ανόητη, πιο σκοτεινή, πιο φτωχή. Συνήθισε να ψάχνει το ψωμί, την ευτυχία, την γνώση μακριά από τον ουράνιο Πατέρα, μακριά από τον δρόμο του Χριστού.

Από όλα αυτά, είναι φανερό πως οι πόλεμοι στην Ευρώπη προήλθαν από τον πόλεμο της Ευρώπης ενάντια στον Χριστό. Όλη η δυστυχία, όλη η αδιαντροπιά της Ευρώπης, προήλθε από την άρνηση του Χριστού. Παρόλα αυτά, εμείς δεν χαιρόμαστε με την δυστυχία των άλλων. Ευχόμαστε στους Ευρωπαίους, με όλη την καρδιά μας, να ξαναβρούν την αλήθεια και το σωστό δρόμο. Να επιστρέψουν στο Χριστό των προπατόρων τους.

Η σύγχρονη Ευρώπη αποτελεί τον νέο πύργο της Βαβέλ. Εκείνος ο πρώτος πύργος της Βαβέλ, τον οποίο οι άνθρωποι έκτισαν με τούβλα, ήταν σημάδι και πρόδρομος του μεγαλύτερου πύργου της Βαβυλώνας, που είναι η σύγχρονη Ευρώπη. Πώς προέκυψε αυτό; Επειδή οι Ευρωπαίοι παράκουσαν τις εντολές του Θεού και υπάκουσαν στις εντολές του ανθρώπου. Εγκατέλειψαν τις καθαρές, διάφανες πηγές της πίστης του Χριστού, από τις οποίες πήγασαν καθαρά και διάφανα ποτάμια και βρήκαν θολές πηγές, από τις οποίες πηγάζουν θολά ποτάμια που δηλητηριάζουν, αρρωσταίνουν, σκοτώνουν την ψυχή. Από τότε που στον ουρανό υπάρχουν ο ήλιος και τα αστέρια και από τότε που στη γη υπάρχουν άνθρωποι και λαοί, πάντα ξεχώριζε το θεϊκό πάνω από το ανθρώπινο. Περισσότερο εκτιμήθηκε ο λόγος του Θεού από τα λόγια όλων των ανθρώπων και οι εντολές του Θεού ίσχυσαν περισσότερο από τις εντολές των ανθρώπων που έζησαν σ΄ αυτόν τον κόσμο.

Όμως, στη συνέχεια εμφανίστηκαν πολλοί άνθρωποι, όχι από τον Θεό αλλά από τον εχθρό του Θεού, για να σπείρουν μία άλλη επιστήμη στην Ευρώπη. Φύτρωσε το αγριόχορτο, το οποίο με τα δηλητήριά του έπνιξε όλα όσα ήταν θεϊκά και ανθρώπινα στον ευρωπαίο άνθρωπο.

Από το άδειασμα του μυαλού και την ερημιά της καρδιάς μπήκε η σφραγίδα της απελπισίας που είναι η αυτοκτονία. Ο νους δεν σκέφτεται τον Θεό και η καρδιά δεν αγαπάει τον Θεό. Όλος ο κόσμος δεν μπορεί να γεμίσει το ανθρώπινο μυαλό, αυτό μπορεί μόνο ο Θεός να το κάνει. Χωρίς τον Θεό, ο νους είναι πάντα άδειος και όλες οι γνώσεις που μπαίνουν στο μυαλό πέφτουν στην άβυσσο. Η αγάπη όλου του κόσμου δεν μπορεί να γεμίσει την καρδιά του ανθρώπου, επειδή η καρδιά νοιώθει πως η κοσμική αγάπη αλλάζει και είναι σαν την παλίρροια και την άμπωτη της θάλασσας. Μόνο ο Θεός μπορεί να γεμίσει το μυαλό και την καρδιά μας με δύναμη, σοφία πίστη και αγάπη. Χωρίς τον Θεό όλα είναι αμάθεια. Χωρίς τον Θεό όλα είναι στενοχώρια. Χωρίς τον Θεό όλα είναι απελπισία!''
Δεν ξέρω, αλλά διαβάζοντας το παραπάνω κείμενο με αποσπάσματα του Αγίου Νικολάου Βελιμίροβιτς, Επισκόπου Αχρίδος της Σερβικής Εκκλησίας, είδα την σημερινή κοινωνική πραγματικότητα σε όλο της το μεγαλείο. Μήπως ήλθε ο καιρός της αφύπνισης κοντά στον Χριστό και μαζί με τον Χριστό;

https://www.dogma.gr/dialogos/afypnistikoi-logoi-tou-agiou-nikolaou-achridos/183669/

Σχέδια διαμελισμού της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας από Ευρωπαϊκά Κράτη, σε Διάφορες Εξάρσεις του Ανατολικού Ζητήματος.

 ΟΙ    ΕΥΡΩΠΑΙΚΕΣ  ΔΥΝΑΜΕΙΣ  ΑΠΟ  ΠΟΛΥ   ΝΩΡΙΣ ΚΑΤΑΛΑΒΑΝ  ΟΤΙ  Η  ΕΞΑΦΑΝΙΣΗ  ΤΩΝ  ΤΟΥΡΚΩΝ   ΘΑ ΦΕΡΕΙ   ΤΗΝ   ΕΙΡΗΝΗ   ΣΤΗΝ   ΕΥΡΩΠΗ. 

«Ρωσοτουρκικός Πόλεμος 1877-1878. Ο Οθωμανός Στρατηγός Οσμάν Πασάς, αιχμάλωτος στη μάχη της Πλέβνας, παρουσιάζεται τραυματισμένος στο Ρώσο Αυτοκράτορα Αλέξανδρο Β΄». Ελαιογραφία του Nikolai Dmitriev-Orenburgsky (1898).

Γράφει ο κ. Σάββας Γκαλιμαρίδης

Η ιδέα του διαμελισμού της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, δεν ήταν κάτι που απασχολούσε μόνο τους επαναστατημένους Έλληνες ή κάτι που εμφανίστηκε ξαφνικά τον 18^ο και 19^ο αιώνα. Ήδη, από τα πρώτα χρόνια μετά την άλωση της Πόλης, πέρασαν μέσω της δημοτικής παράδοσης τα μηνύματα της αποτίναξης του ισλαμικού ζυγού που ταπείνωσαν τη χριστιανική Ανατολή. Οι θρύλοι του μαρμαρωμένου βασιλιά, του Διγενή Ακρίτα και οι παραλλαγές τους σε διάφορες γεωγραφικές περιοχές της Βαλκανικής και της Ανατολίας, εκφράζουν τον πόθο των υπόδουλων χριστιανών για την ανατροπή του οθωμανικού κράτους. Φαίνεται όμως ότι πέραν των θρύλων, στην άλλη πλευρά της Μεσογείου στην Ισπανία, ένας δραστήριος ιερωμένος και πρώην σύμβουλος του Βασιλιά Φιλίππου Ε΄, ο Ιούλιος Αλβερόν, συντάσσει το 1730, ένα λεπτομερές σχέδιο διαμελισμού της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, γεγονός που φανερώνει ότι το θέμα αυτό απασχολούσε και άλλα ισχυρά κράτη στην Ευρώπη.

Το σχέδιο που συνέταξε ο Καρδινάλιος Αλβερόν, είναι ίσως από τα πιο ενδιαφέροντα κείμενα που σώζονται μεταφρασμένα στην ελληνική ιστοριογραφία και αφορούν τη διάλυση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Η διάσωση του σχεδίου στην ελληνική γλώσσα, οφείλεται στο διαπρεπή ιστορικό του 19^ου αιώνα, Κωνσταντίνο Σάθα (1842-1914). Το πόνημα κατανέμεται σε τέσσερα μέρη. Στο πρώτο μέρος ο Αλβερόν, επιχειρεί να κάνει μία ανασκόπηση ιστορικών γεγονότων και των αποτελεσμάτων που είχε η διχόνοια των χριστιανικών κρατών της Δύσης, στην επέκταση των μουσουλμάνων στην ανατολή. Εκφράζει τις θρησκευτικές αρχές του και δηλώνει απερίφραστα πως αντικείμενο του σχεδίου του είναι η επέκταση του χριστιανισμού και η εξάλειψη του ισλάμ. Ασκεί έντονη κριτική στις προσωπικές φιλοδοξίες των ηγεμόνων της Δύσης που αιματοκύλησαν την Ευρώπη και στάθηκαν εμπόδιο στην διάδοση του χριστιανισμού.

Στο δεύτερο μέρος, προβαίνει σε μία εκτίμηση για την αναλογία των δυνάμεων που έπρεπε να συνεισφέρουν τα ευρωπαϊκά κράτη, σε στρατό ξηράς και σε πλοία για να συσταθεί το κοινό εκστρατευτικό σώμα. Οι υπολογισμοί του λαμβάνουν υπόψη την ισχύ των κρατών, το μέγεθός τους και αντίστοιχα λαμβάνει υπόψη το μέγεθος του αντιπάλου που δυνητικά θα αντιμετωπίσουν δηλαδή τις δυνάμεις που μπορούσε να αντιτάξει η Οθωμανική Αυτοκρατορία. Στο τρίτο μέρος ο Καρδινάλιος, περιγράφει την αναλογική διανομή των εδαφών της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας σε περίπτωση νίκης του ευρωπαϊκού συνασπισμού, ώστε να είναι όλοι ικανοποιημένοι. Στο τέταρτο και τελευταίο μέρος, περιγράφει το πλαίσιο των στρατιωτικών ενεργειών που θα πρέπει να αναληφθούν σε ξηρά και θάλασσα, για την κατάλυση του κράτους των Οθωμανών. Το έργο του Καρδινάλιου Αλβερόν, ουσιαστικά αφορά μία χριστιανική σταυροφορία με τη συμμετοχή όλων των χριστιανικών δογμάτων της Ευρώπης, προκειμένου να εξαλείψουν την οθωμανική απειλή. Το έργο του Αλβερόν μεταφράστηκε στα Ιταλικά, Γαλλικά, Ελληνικά και Γερμανικά και δημοσιεύθηκε στον Τύπο της εποχής.

Μερικές δεκαετίες αργότερα στη Ρωσία, οι συνεχόμενες κατακτήσεις του Μέγα Πέτρου στην Αζοφική θάλασσα, έδωσαν αυτοπεποίθηση στο φιλόδοξο Τσάρο και τον ώθησαν να εξετάσει σοβαρά τη διάλυση του προαιώνιου εχθρού, δηλαδή το οθωμανικό σουλτανάτο. Η αντίληψη αυτή, άρχισε να διαδίδεται σε όλες τις κοινωνικές τάξεις στην Ρωσία και από εκεί με το πέρασμα του χρόνου, ενσωματώνεται σε βασικό πυλώνα της ρωσικής εξωτερικής πολιτικής για πάνω από δύο αιώνες. Σημαντικό ρόλο στη διάδοση και επεξεργασία ενός σχεδίου για το διαμελισμό της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, είχε ο Κόμης Όστερμαν[1], στενός συνεργάτης του Μεγάλου Πέτρου που εργάστηκε συστηματικά για την εδραίωση της Ρωσίας στην Ευρωπαϊκή πολιτική σκακιέρα. Ο Όστερμαν, υπήρξε επικεφαλής της ρωσικής διπλωματίας για αρκετά χρόνια στις αρχές του 18^ου αιώνα και μαζί με τον συνεργάτη του, Στρατάρχη Μπέρχαρντ Μίννιχ[2] (Munnich) (μετέπειτα σύμβουλο της Αυτοκράτειρας Μεγάλης Αικατερίνης), επεξεργάστηκαν ένα σχέδιο διαμελισμού της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας με αρκετές λεπτομέρειες, διαδίδοντας πως ο ίδιος ο Μέγας Πέτρος ήταν γνώστης του περιεχομένου του, χωρίς όμως αυτό να έχει αποδειχθεί από ιστορικές πηγές, πέραν βεβαίως των δικών τους μαρτυριών.

Η Μεγάλη Αικατερίνη υιοθέτησε από την πρώτη στιγμή τις αρχές του σχεδίου που της παρουσίασε ο Μίννιχ. Σε γενικές γραμμές, προέβλεπε την εγκατάσταση στον θρόνο της Κωνσταντινούπολης ενός Ρώσου πρίγκιπα, τη διανομή των εδαφών των Οθωμανών μεταξύ Ρωσίας και Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας (Αυστριακών), ωστόσο υπήρχαν και πολλά ανοιχτά ζητήματα, όπως για παράδειγμα, η στάση που θα κρατούσαν απέναντι στο σχέδιο, η Μεγάλη Βρετανία και η Γαλλία, καθώς και οι δύο αυτές υπερδυνάμεις της εποχής είχαν ζωτικά συμφέροντα στην ανατολική μεσόγειο. Το 1767 ο Ρώσος Στρατάρχης Μίννιχ πεθαίνει, αφήνοντας όμως το σχέδιο του, ως παρακαταθήκη για τη μελλοντική εξέλιξη της Ρωσικής Αυτοκρατορίας. Λίγα χρόνια μετά την μεγάλη επιτυχία των Ρώσων στο Ρωσοτουρκικό Πόλεμο του 1768-1774, το επιτελείο της Μεγάλης Αικατερίνης συντάσσει περί το 1780, το «Ελληνικό Σχέδιο», που στηρίχθηκε στις θεμελιώδεις προσεγγίσεις του σχεδίου Μίννιχ.

Ο Ρώσος Στρατάρχης Μπέρχαρντ Μίννιχ (1683-1767), ένας από τους κυριότερους υποστηρικτές της ιδέας διάλυσης της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας στη ρωσική αυλή. Ελαιογραφία εποχής.

Το «Ελληνικό Σχέδιο», προωθήθηκε από τη ρωσική διπλωματία ως μία πιθανή πρόταση για την διευθέτηση του ανατολικού ζητήματος. Η Αυτοκράτειρα οραματιζόταν πλέον, τη σύσταση ενός κράτους στη θέση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας με Ρώσο Αυτοκράτορα, θέση για την οποία προόριζε τον δεύτερο εγγονό της, που του έδωσε το όνομα Κωνσταντίνος. Αξίζει να σημειωθεί ότι ο Μέγας Δούκας Κωνσταντίνος Πάβλοβιτς, έμαθε να μιλά πρώτα τα ελληνικά και κατόπιν τα ρωσικά. Περιστοιχίστηκε από μικρή ηλικία με ελληνιστές παιδαγωγούς, οι οποίοι του έμαθαν πολλά στοιχεία για τη βυζαντινή παράδοση, την ιστορία και την κουλτούρα των ορθόδοξων λαών. Την ίδια περίοδο, παρατηρείται άνοδος της μετανάστευσης των Ελλήνων των Βαλκανίων προς την Ρωσία, που μετατρεπόταν σε πνευματικό κέντρο του ελληνισμού της εποχής. Ακαδημίες, ελληνικά σχολεία και εμπορικοί σύλλογοι, ιδρύονταν σε όλες τις μεγάλες πόλεις της Ρωσίας, διευρύνοντας το ρόλο και το μέγεθος, των ήδη υφιστάμενων ελληνικών παροικιών στη Ρωσική Αυτοκρατορία. Αντίστοιχα, παρατηρείται σταδιακή αύξηση της επιρροής των Ελλήνων στην Ρωσική αυλή[3]. Το «ελληνικό Σχέδιο» της Μ. Αικατερίνης είχε μπει σε εφαρμογή.

Η Αυτοκράτειρα για να επιτύχει τον σκοπό της, ήλθε πρώτα σε συνεννόηση με τον Αυτοκράτορα Ιωσήφ Β΄ της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας. Το διάστημα από τον Μάιο του 1780 και μέχρι τα τέλη του 1782, υπήρξε πυκνή αλληλογραφία μεταξύ των δύο ηγεμόνων. Ο Ιωσήφ, αρχικά προσέγγισε το σχέδιο με θετική διάθεση, καθώς είχε μόνο να επωφεληθεί από αυτό. Αργότερα όμως, εξέφρασε σοβαρές επιφυλάξεις για το κατά πόσο θα ήταν ανεκτό από τη Γαλλία και την Αγγλία. Οι Ρώσοι εκτός από τον κεντρικό κορμό του σχεδίου για ίδρυση αυτοκρατορίας με Ρώσο πρίγκιπα, παρουσίασαν άλλες δύο εκδοχές, στις οποίες όμως δεν αναιρούνταν οι βασικές ιδέες ίδρυσης μιας Ελληνικής Αυτοκρατορίας. Στη μία εκδοχή, η Ρωσία θα προσαρτούσε παράκτιες περιοχές στη Μαύρη θάλασσα και κάποια από τα νησιά του Αιγαίου, ενώ οι αυστριακοί θα έπαιρναν την επαρχία της Σερβίας και την Βοσνία- Ερζεγοβίνη. Στην άλλη εκδοχή, θα δημιουργείτο ανεξάρτητο κράτος στη Μολδοβλαχία, με παράλληλη προσάρτηση εδαφών από την Ρωσία και τους Αυστριακούς αντίστοιχα. Η διστακτικότητα του Ιωσήφ, δεν ήταν ικανή να τον οδηγήσει σε απόρριψη του σχεδίου, ούτε όμως και σε επίσημη υιοθέτηση. Παρά ταύτα, αναφορές σε θεσμικά κείμενα ανάμεσα στα δύο κράτη στο πλαίσιο της συμμαχίας του 1787, φαίνεται να διευθετούν ανοικτά θέματα στη βάση του ελληνικού σχεδίου. Το ίδιο έτος, Ρώσοι και Αυστριακοί κηρύττουν τον πόλεμο στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, γεγονός που αποκαλύπτει σε κάθε περίπτωση, την επεκτατική διάθεσή τους απέναντι στους Τούρκους καθώς και το ευρύ διπλωματικό παρασκήνιο που είχε προηγηθεί μεταξύ των δύο Αυτοκρατοριών.

Στον ελλαδικό χώρο, το σχέδιο της δημιουργίας Ελληνικής Αυτοκρατορίας ήλθε δυναμικά στην επιφάνεια, όταν τέθηκε το μείζον θέμα της διαδοχής του Όθωνα. Το έτος 1851, ο Όθωνας μετρούσε ήδη 18 χρόνια βασιλείας και παρέμενε άτεκνος. Την χρονιά αυτή, προσπάθησε να λύσει το θέμα σε συναντήσεις με συγγενείς του στο Μόναχο, χωρίς όμως να καταλήξει κάπου καθώς, το άρθρο 40 του Συντάγματος που καταρτίστηκε το 1844, προέβλεπε ότι το ελληνικό στέμμα ανήκει στη δυναστεία του Βασιλιά Όθωνα και ο διάδοχός του θα έπρεπε υποχρεωτικά να είναι χριστιανός ορθόδοξος. Τα μικρότερα αδέλφια του Όθωνα, αρνήθηκαν να οριστούν διάδοχοί του, καθώς δεν θέλησαν να αλλάξουν θρήσκευμα και να ασπαστούν την ορθοδοξία. Το θέμα αυτό έπρεπε να λυθεί, γιατί οι Έλληνες δεν υπήρχε περίπτωση να δέχονταν βασιλιά στην Ελλάδα που δεν θα ήταν ορθόδοξος. Εξάλλου, το καθολικό θρήσκευμα του Όθωνα έγινε πεδίο έντονων αντιπαραθέσεων και κριτικής μεταξύ των πολιτικών δυνάμεων, καθ’ όλη τη διάρκεια της βασιλείας του. Σε ορισμένες ακραίες περιπτώσεις, συνδέθηκε με την προσπάθεια της καθολικής εκκλησίας για έλεγχο και προσηλυτισμό των Ελλήνων. Οι Μ. Δυνάμεις παρενέβησαν κατευναστικά τον Νοέμβριο του 1852, για να υπογραφεί τελικά συμφωνία μεταξύ της Ελλάδας και της Βαυαρίας που επικύρωνε το άρθρο 40 του ελληνικού Συντάγματος. Κατά συνέπεια, το Βαυαρικό κράτος δεσμευόταν για την εξεύρεση λύσης στο θέμα της διαδοχής. Πρόσκαιρα το θέμα έπαψε να απασχολεί την επικαιρότητα, εκτός από τα μέλη του ρωσικού κόμματος που το αναμόχλευαν, αλλά και τον ίδιο τον Όθωνα που αισθανόταν τη θέση του επισφαλή χωρίς την οριστική επίλυση του ζητήματος. Με την έκρηξη του Κριμαϊκού πολέμου και τον ενθουσιασμό των Ελλήνων για την προσδοκώμενη νίκη των Ρώσων, είδαν το φως της δημοσιότητας άρθρα για την ίδρυση της Ελληνικής Αυτοκρατορίας, χωρίς να την συνδέουν με το θέμα της διαδοχής του βασιλιά. Ένα πολύ χαρακτηριστικό δημοσίευμα βρίσκουμε στο φύλλο με αριθμό 1420 της ρωσόφιλης εφημερίδας «ΑΙΩΝ» της 23^ης Δεκ 1853, στο οποίο η “επικείμενη” ελληνική αυτοκρατορία, όχι μόνο  θα ιδρυθεί αλλά οριοθετούνται με λεπτομέρεια και τα γεωγραφικά της σύνορα!

Στην Αγία Πετρούπολη τον Ιανουάριο του 1853, ο Τσάρος Νικόλαος Α΄, σε μια προσπάθεια συμβιβασμού με τις Μεγάλες Δυνάμεις, παραδίδει στον Βρετανό πρεσβευτή Σέυμουρ σχέδιο διαμελισμού της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας σε περίπτωση που αυτή θα κατέρρεε, μετά από έναν ρωσοτουρκικό πόλεμο. Σύμφωνα με αυτό, η ρωσική πλευρά πρότεινε:

-Οι παραδουνάβιες ηγεμονίες Μολδαβία και Βλαχία, μαζί με την βόρεια Βουλγαρία να δοθούν στην Ρωσία

- Η υπόλοιπη Βουλγαρία να καταστεί ανεξάρτητο κράτος.

- Η Σερβία να ανακηρυχθεί ανεξάρτητο κράτος

- Τα παράλια της Ίστριας στην Αδριατική και του Αρχιπελάγους θα δίνονταν στους Αυστριακούς.

-Η Αίγυπτος θα περνούσε στην κατοχή της Αγγλίας.

-Η Κύπρος και η Ρόδος θα δίνονταν επίσης στην Αγγλία.

-Το νησί της Κρήτης θα περνούσε σε γαλλική κυριαρχία.

-Όλα τα νησιά του Αιγαίου πλην των παραπάνω μνημονευόμενων, θα δίνονταν στην Ελλάδα.

-Η Κωνσταντινούπολη θα αποτελούσε ελεύθερη πόλη με ρωσική φρουρά και τα στενά των Δαρδανελίων θα ελέγχονταν από τους Αυστριακούς.

- Οι Οθωμανοί θα περιορίζονταν μόνο σε εδάφη ασιατικά.

Το σχέδιο επίσης προέβλεπε ότι η Ρωσία θα αναλάμβανε την υποχρέωση να μην επιτρέψει να περιέλθει η Κωνσταντινούπολη στα χέρια των Μεγάλων Δυνάμεων, να μην επανιδρυθεί η Βυζαντινή Αυτοκρατορία, αλλά ούτε και να επεκταθεί εδαφικά σε βάρος των Οθωμανών, το ελληνικό κράτος.

Διαπιστώνουμε ότι στην πρόταση του Ιανουαρίου 1853, οι Ρώσοι πραγματοποιούν μία μεταστροφή σε σχέση με τον αρχικό σχεδιασμό τους. Αντιλαμβανόμενοι ότι το εγχείρημα της διάλυσης του οθωμανικού κράτους, μάλλον θα ένωνε εναντίον τους τις μεγάλες ευρωπαϊκές χώρες, επανήλθαν με πιο ήπιες προτάσεις. Η Ρώσοι διπλωμάτες εκτιμούσαν πως οι προτάσεις τους θα γίνονταν πιο εύκολα αποδεκτές, γιατί πίστευαν πως αν μοιράζονταν τις περιοχές της οθωμανικής αυτοκρατορίας με τα άλλα ισχυρά ευρωπαϊκά κράτη,  αυτό θα ικανοποιούσε όλες τις πλευρές, διότι τελικά οι ισχυροί της Ευρώπης θα διεύρυναν τα εδάφη και την επιρροή τους στη Μέση Ανατολή. Για ακόμα μία φορά, φαίνεται ότι οι Ρώσοι δεν είχαν κατανοήσει ότι το πολιτικό πρόβλημα που απασχολούσε τους ηγεμόνες της Ευρώπης, δεν ήταν η επικείμενη πτώση των Τούρκων, αλλά η ραγδαία άνοδος της Ρωσίας.

Σε κάθε περίπτωση σήμερα μπορούμε να ισχυριστούμε ότι το ρωσικό σχέδιο είχε λάβει υπόψη και περιέγραφε με σαφήνεια τις βλέψεις των Μεγάλων Δυνάμεων στην ευρύτερη περιοχή. Θα μπορούσε να ειπωθεί, ότι το περιεχόμενο των προτάσεων των Ρώσων, προδιαγράφει σε μεγάλο βαθμό την τύχη των εδαφών που μνημονεύονται, μέσα στα επόμενα 50 χρόνια. Πράγματι, η ρωσική διπλωματία προέβλεψε σωστά, ότι η Κύπρος και η Αίγυπτος θα περνούσαν στην επιρροή της Μεγάλης Βρετανίας, οι ακτές της Αδριατικής στην Αυστρία, η Σερβία και η Βουλγαρία θα ανακηρύσσονταν ανεξάρτητα κράτη και η Ελλάδα θα αποκτούσε τελικά τα νησιά του Αιγαίου. Ήταν ένα τραγικό παιχνίδι της μοίρας σύμφωνα με το οποίο, αυτοί που απέρριψαν το ρωσικό σχέδιο του 1853, το εφάρμοσαν κατά γράμμα τις επόμενες δεκαετίες με μόνους απόντες του Ρώσους που το συνέταξαν.

Το εν λόγω κείμενο βασίστηκε στο βιβλίο του συντάκτη του άρθρου, με τίτλο:

«Ο Κριμαϊκός πόλεμος 1853-1856 και η απήχησή τους στους Έλληνες», Εκδόσεις Λειμών: Αθήνα 2021, ISBN: 9786185259785

Για αγορά του βιβλίου Εδώ: https://www.ianos.gr/o-krimekos-polemos-1853-1856-ke-i-apichisi-tou-stous-ellines-0509869?skr_prm=WyI4YzI3NDRjMy01Y2M

---

[1] Όστερμαν Ανδρέας (1686-1747). Γερμανικής καταγωγής, Ρώσος διπλωμάτης, πολιτικός, αντικακγελάριος και υπουργός εξωτερικών της αυτοκρατορίας. Χρημάτισε σύμβουλος τριών ηγεμόνων, του Μ. Πέτρου, της Αικατερίνης Α΄ και του Πέτρου Β΄. Εκπροσώπησε τη Ρωσία στις πιο σημαντικές συνθήκες που συνάφθηκαν το πρώτο μισό του 18^ου αιώνα, με τους Σουηδούς τους Οθωμανούς και τους Πολωνούς. Θεωρήθηκε αυθεντία στην πολιτική της εποχής του, ωστόσο λόγω των φιλελεύθερων μεταρρυθμίσεων που προωθούσε, έπεσε σε δυσμένεια και το 1741 εξορίστηκε στη Σιβηρία όπου απεβίωσε λίγα χρόνια αργότερα.

[2] Μίννιχ Μπέρχαρντ (1683-1767).Γερμανικής καταγωγής Στρατάρχης και πολιτικός στην υπηρεσία της Ρωσίας. Ο κόμης Μίννιχ συμμετείχε στους πολέμους με τους Τούρκους και υπήρξε ένας από τους κύριους εμπνευστές της ολοκληρωτικής διάλυσης της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Επί βασιλείας της Μεγάλης Αικατερίνης έχαιρε μεγάλης εκτίμησης στην αυλή και προχώρησε σε αναμόρφωση του στρατού της, ιδρύοντας στρατιωτικές σχολές και εκσυγχρονίζοντας το ρωσικό οπλοστάσιο, θέτοντας τα θεμέλια για την ανάδειξη της Ρωσίας σε υπερδύναμη της εποχής του.

[3] Αξίζει να σημειώσουμε ότι τα πιο χαρακτηριστικά ίσως παραδείγματα Ελλήνων με επιρροή στην ρωσική αυλή είναι ο Χιώτης ευνοούμενος της Μεγάλης Αικατερίνης, Ιωάννης Βαρβάκης, ο πρώτος Έλληνας Κυβερνήτης Ιωάννης Καποδίστριας, υπουργός εξωτερικών του Αλεξάνδρου Α΄, ο Συνταγματάρχης Λάμπρος Κατσώνης κ.α. .

ΠΟΙΟΣ ΘΑ ΘΥΜΙΣΕΙ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ !.....

Kάποια στιγμὴ ἡ Ἱστορία σταμάτησε μπροστά σου, Εὐρώπη. Ἄστραψε ἡ  ἀστραπή της στὸν κατασκότεινο οὐρανό σου, σὲ φώτισε. Κι ἤσουν πιὸ  σκοτεινὴ ἀπ᾿ τὸ σκοτάδι. Φτωχή, γυμνὴ σχεδόν, ρακένδυτη κι ἀκάθαρτη, στὸ αἷμα τῶν εἰδώλων βουτηγμένη. Ἤσουν τυφλή, κι ἐκείνη τὴ στιγμὴ σὲ φίλησε  στὰ μάτια. Κι ἄνοιξαν! Τὴν εἶδες! Τὴν Ἱστορία! Τὸν εἶδες! Ἦταν Αὐτός! Αὐτὸς ποὺ εἶναι ἡ Ἱστορία τοῦ κόσμου ὅλου. Αὐτὸς ποὺ εἶναι τὸ νόημα καὶ ὁ τελικὸς σκοπὸς τῆς Ἱστορίας. Αὐτὸς ποὺ εἶναι ὁ Κυβερνήτης τῆς Ἱστορίας. Αὐτὸς ποὺ πρόσμενες ἀπρόσμενα κι ἀόριστα ποθοῦσες. Πῶς ἔλαμπε! Καὶ πόσο ντράπηκες μπροστά Του! Μὰ Ἐκεῖνος δὲν σὲ ντράπηκε, δὲν ἀηδίασε  τὴ ζοφερὴ μορφή σου. Ἄνοιξε εὐθὺς τὶς φλέβες Του, πῆρε νὰ πλένει τὴ βρωμιά σου μὲ τὸ Αἷμα Του. Ἔλαμψες. Σὲ ἔντυσε βασίλισσα.  Σὲ τίμησε, καὶ Τὸν προσκύνησες. Σὲ δόξασε, καὶ Τὸν ἀγάπησες μὲ πάθος. Κι ἀπέδειξες σὲ Κολοσσαῖα, σὲ βουνὰ καὶ θάλασσες, σὲ κατακόμβες καὶ σπηλιὲς τῆς γῆς τὴ φλογερὴ ἀγάπη σου γι᾿ Αὐτόν. «Ποῦ εἶναι τὰ λιοντάρια;», φώναζες, ὅταν οἱ ὄχλοι μανιασμένοι οὔρλιαζαν διψώντας αἷμα. Πάλεψες μὲ τίγρεις καὶ λιοντάρια, μὲ λεοπαρδάλεις καὶ φίδια, μὲ ταύρους κι ὅλα τὰ θεριά. Ἀνέβηκες σὲ σχάρες πυρωμένες, κόχλασες μὲς σὲ καζάνια φοβερά, σ᾿ ἔκαψαν σὲ στύλους ἀλειμμένους μὲ  πίσσα. Νίκησες! Νίκησε Αὐτὸς ποὺ ἦταν ἡ ἀγάπη σου, ἡ δόξα σου, τὸ φῶς τῆς ἄλλοτε πικρῆς καὶ κατασκότεινης ζωῆς σου. Ἅπλωσες τότε τὸ φῶς Του ἀπ᾿ ἄκρη  σ᾿ ἄκρη τῶν χωρῶν σου καὶ πέρα ἀκόμη ἀπ᾿ αὐτές. Ἔλαμψαν οἱ ὁλόλαμπροι  ναοί Του σὲ πόλεις, κάμπους καὶ βουνὰ  καὶ σὲ ἀπόμερα χωριά.  Ὢ Εὐρώπη! Ποιὸς θὰ σοῦ θυμίσει τὴν ἱστορία σου; Αὐτὸ ποὺ εἶχες κι ἔχασες καὶ πρέπει πάλι νὰ κερδίσεις...Ποιὸς θὰ θυμίσει στὴν Εὐρώπη τὴν ἱστορία της, τὶς ρίζες της, τὸ χτές; Τότε ποὺ κραύγασε μὲ ἀγωνία, πόνο καὶ λαχτάρα φλογερὴ στὸν φλογερὸ Ἀπόστολο: «διαβάς… βοήθησον ἡμῖν»... Κι ἐκεῖνος ἄκουσε τὴ φωνή της κι ἔκανε τὸ μεγάλο ἅλμα! Ἀνήσυχος ὅρμησε σὰν λιοντάρι γιὰ νὰ καταστρέψει τὸ σατανικὸ βασίλειο καὶ νὰ ὁδηγήσει στὸ Χριστὸ τὴν Ἑλλάδα, τὴν Εὐρώπη, ὅλη τὴν οἰκουμένη! Πάτησε τότε γιὰ πρώτη φορὰ τὸ πόδι του στὴ θρυλικὴ Μακεδονία, τὴ δόξα τῆς Ἑλλάδος, τὴν ἄκρη, τὴν πύλη τῆς Εὐρώπης. Ποιὸς θὰ θυμίσει στὴν Εὐρώπη;…Πῶς ἔγινε, ἀλήθεια, κι ἄλλαξε ἡ τιμημένη τ᾿ οὐρανοῦ; Ἔβγαλε τὸν Σταυρὸ ἀπ᾿ τὴν καρδιά της, τὸν ἔραψε στὴν πλάτη της, ἔκανε τὸ ματωμένο σύμβολο τῆς ἐλευθερίας αἱμοβόρο ὅπλο τυραννίας, ρήμαξε χῶρες καὶ λαούς, κι αὐτὴ τὴ Βασιλεύουσα τῆς γῆς. Ἄλλαξε ἡ Εὐρώπη τὴν  ἀγάπη της. Ζήλεψε τοῦ  κόσμου τούτου τὴ δόξα,  τὰ πρωτεῖα, τὰ πλούτη, τὶς τιμές. Κι αὐτὴ ποὺ ἦταν ἥλιος ἀγάπης καὶ  χαρᾶς, ἔγινε τυραννία τῶν ψυχῶν· ἡ ἄλλοτε κοινωνία τῆς ἐλευθερίας ἔγινε ἱεροεξεταστικὴ δουλεία τῶν πνευμάτων. Κι ἡ ἀποστασία της πῆρε κατήφορο φριχτὸ καὶ τελειωμὸ δὲν ἔχει...Σήμερα πιὰ κατάντησε στὸ μίσος. Ἡ Εὐρώπη τῆς χριστιανικῆς ἀγάπης μίσησε τὸν Χριστό. Μισεῖ τὸ φῶς, μισεῖ τὴν  ἀλήθεια, μισεῖ τὴν ἀγάπη, μισεῖ τὴ ζωή.Ἕνα «θεὸ» πιὰ ἔχει καὶ λατρεύει καὶ προσκυνᾶ: τὸ χρῆμα! Γι᾿ αὐτὸ καὶ πίνει  τῶν λαῶν τὸ αἷμα ἀχόρταγη. Ἀπομυζᾶ τὸν κόπο καὶ τὸν ἱδρώτα τῆς Ἀσίας, τῆς Ἀφρικῆς, αὐτῶν τῶν, κατὰ τὴ γνώμη της, «παιδιῶν ἑνὸς κατώτερου Θεοῦ». Πεντέξι αἰῶνες τώρα τοὺς ἔστειψε. Καὶ  λίγα μόλις χρόνια πρὶν αἱματοκύλισε ὅλη τὴ γῆ, τὴν ἔσπειρε μὲ κόκκαλα παιδιῶν, τὴν πότισε μὲ αἷμα ἀθῶο. Εὐρώπη, ποῦ κατάντησες! Ποιὸς θὰ σοῦ θυμίσει, Εὐρώπη; Ποιὸς θὰ θυμίσει στὴν Εὐρώπη!..

ΟΣΩΤΗΡ2114

Η ΑΛΑΖΟΝΕΙΑ ΤΗΣ ΤΟΥΡΚΙΑΣ

Πρὶν ἀπὸ δυόμισι περίπου χιλιάδες χρόνια ἕνας κουτσὸς δοῦλος, σοφὸς καὶ ἐφευρετικός, περιέγραψε ἐκφραστικότατα τὰ πάθη καὶ τὰ λάθη τῶν ἀνθρώπων μὲ πρωτότυπα καὶ ἐμπνευσμένα παραμύθια. Τὸ ὄνομά του ἦταν Αἴσωπος καὶ τὰ παραμύθια του οἱ γνωστοὶ «μύθοι τοῦ Αἰσώπου». Ἕνας ἀπὸ αὐτοὺς τοὺς μύθους εἶναι καὶ ἐκεῖνος μὲ τὸ ἀρνὶ καὶ τὸν λύκο: Ἕνα ἀρνάκι ἔπινε νερὸ ἀπὸ ἕνα ποταμάκι. Τὸ εἶδε ὁ λύκος καὶ ὀρέχτηκε νὰ τὸ φάει, ἀλλὰ θέλησε νὰ τὸ κάνει «μετά τινος εὐλόγου αἰτίας»· μὲ κάποια δικαιολογημένη ἀφορμή. Κατηγόρησε λοιπὸν τὸ ἀρνάκι ὅτι τοῦ θολώνει τὸ νερό. Ἐκεῖνο δικαιολογήθηκε λέγοντας ὅτι κάτι τέτοιο ἦταν ἀδύνατο, ἀφοῦ τὸ ἴδιο βρισκόταν σὲ πιὸ χαμηλὸ σημεῖο ἀπὸ τὸν λύκο. 

 –Ναί, ἀλλὰ πέρυσι ἔβρισες τὸν πατέρα μου, συνέχισε ὁ λύκος. 

 –Μὰ πέρυσι δὲν εἶχα ἀκόμη γεννηθεῖ, ἀπάντησε τρέμοντας τὸ ἀρνάκι. 

 –Ἂν ἐσὺ ξέρεις νὰ φέρνεις πειστικὲς δικαιολογίες, δὲν σημαίνει ὅτι ἐγὼ θὰ στερηθῶ τὸ δεῖπνο μου, εἶπε ὁ λύκος καὶ τὸ κατασπάραξε. 

Ὁ αἰσώπειος μύθος περιγράφει ἐκφραστικότατα μιὰ διαχρονικὴ κατάσταση, αὐτὴ ποὺ συμπυκνώνεται στὴ φράση: «τὸ δίκαιο τοῦ ἰσχυροτέρου». Αὐτὸ τὸ ἄδικο «δίκαιο» τοῦ ἰσχυροτέρου πολλὲς φορὲς ἐπιβάλλεται ὠμὰ καὶ δυναστικά. Ἄλλες φορὲς ὅμως, κι αὐτὲς εἶναι οἱ περισσότερες, ἀναζητοῦνται κάποια προσχήματα, γιὰ νὰ δοθεῖ ἡ ἐντύπωση ὅτι ἡ τυραννική του ἐπιβολὴ εἶναι δίκαιη καὶ ἀναγκαία. Γι᾿ αὐτὸ καὶ συχνά, ὅταν ἀπουσιάζει κάποιο ψευδοεπιχείρημα, οἱ ἰσχυρότεροι δὲν διστάζουν νὰ σκηνοθετήσουν διάφορα προκλητικὰ περιστατικά, δῆθεν ἔργα τῶν λαῶν ποὺ ἐπιβουλεύονται – αὐτὰ ποὺ σήμερα περιγράφονται μὲ τὸν ξενικὸ ὅρο «προβοκάτσια» – προκειμένου νὰ ἐπέμβουν στρατιωτικά. Αὐτὸ ἔγινε ἀναρίθμητες φορὲς στὴ διάρκεια τῆς ἱστορίας, ἀναδείχθηκε σὲ ἐπιστήμη ἀπὸ τὸν Χίτλερ, τὸν Στάλιν καὶ τὸν Μουσολίνι, τους τουρκους,ἔχει δὲ φτάσει στὸ ἀποκορύφωμά του στὶς μέρες μας. Κοινὸ στοιχεῖο αὐτῆς τῆς συμπεριφορᾶς τῶν ἰσχυρῶν εἶναι ἡ ἀλαζονεία. Τὰ τελευταῖα τοῦτα χρόνια παρακολουθοῦμε μὲ θλίψη τέτοια ἀλαζονικὴ συμπεριφορὰ ἐκ μέρους τῆς Τουρκιας  πρὸς τὴν Ἑλλάδα. Ἡ ἀλαζονικὴ συμπεριφορὰ ἐκφράζεται μὲ τὴν ἀντίληψη μιᾶς χώρας ποὺ διεκδικεῖ τὸ ἀλάθητο: Ἐμεῖς ἔχουμε τὴν καλύτερη οἰκονομία, ἄρα ἐμεῖς ἔχουμε ἀλάθητη κρίση, ἄρα ὀφείλετε ὅλοι νὰ ὑποταχθεῖτε καὶ νὰ προσκυνήσετε. Στὰ ἁ­­­πλὰ καὶ λογικὰ ἐπιχειρήματα ἀντιτάσσεται ἡ παράλογη «λογικὴ» τοῦ λύκου: Μοῦ θολώνεις τὸ νερό… (διασαλεύεις τὴν ἀπόλυτη τάξη)… πέρυσι ἔβρισες τὸν πατέρα μου (ἔχεις κάνει τόσες ἀτασθαλίες στὸ παρελθόν)… μὴ νομίσεις ὅτι μὲ τὶς πειστικὲς δικαιολογίες σου θὰ στερηθῶ τὸ δεῖπνο μου (τὰ λογικὰ ἐπιχειρήματά σου δὲν θὰ κλονίσουν τὴν ἡγεμονική μου θέση). 

 Τρεῖς χιλιάδες χρόνια πρὶν ὁ ἱερὸς Ψαλμωδὸς προσδιόρισε ἀκριβῶς τὴν πηγὴ αὐτῆς τῆς βάναυσης νοοτροπίας: Νά ἄνθρωπος, εἶπε, ποὺ ἀρνεῖται νὰ ἔχει βοηθό του τὸν Θεό, «ἀλλ᾿ ἐπήλπισεν ἐπὶ τὸ πλῆθος τοῦ πλούτου αὐτοῦ» (Ψαλ. να΄ [51] 9)· στήριξε τὴν ἐλπίδα του στὸ πλῆθος τοῦ πλούτου του. Ἂν θελήσει κανεὶς νὰ ἑρμηνεύσει τὸ βάθος τῆς νοοτροπίας τοῦ λύκου, θὰ διαπιστώσει ὅτι αὐτὴ ἔχει θρησκευτικὲς ρίζες. Ἂν καὶ ἡ πολιτικὴ ζωὴ στὴν Τουρκια ειναι ξενη προς την χριστιανικὴ πίστη, ἐντούτοις τὸ φρόνημά της ἐξακολουθεῖ νὰ διέπεται ἀπὸ μια νοοτροπία τοῦ Παπικοῦ ἀλάθητου καὶ πρωτείου. Ἀποτελεῖ ἄθρησκη μετάλλαξή του. Ἀπέναντι σ᾿ αὐτὴ τὴν τουρκικη  ἀγέλη λύκων οἱ ἑκάστοτε Ἑλληνικὲς Κυβερνήσεις μοιάζουν μὲ κοπάδι προβάτων. Καὶ εἶναι θαυμαστὸ ὅτι κάποτε ἀποφασίζουν νὰ ἀντισταθοῦν μὲ ἄκαμπτο φρόνημα. Νικοῦν; Πετυχαίνουν πύρρειες νίκες; Ὑφίστανται τιμητικὲς ἧττες; Αὐτὸ ὁ χρόνος θὰ τὸ ἀποδείξει. Ὅμως ἔχουμε χρέος νὰ ἐπισημάνουμε ὅτι στὴν ἄνιση αὐτὴ ἀναμέτρηση οἱ ἑκάστοτε Κυβερνήσεις μας δὲν πρέπει νὰ πηγαίνουν ἄοπλες. Ὄχι ἀπὸ διπλωματικα ἐπιχειρήματα – τέτοια μπορεῖ νὰ διαθέτουν πολλά – ἀλλὰ ἀπὸ τὸ μοναδικὸ ἀνίκητο ὅπλο: τὴν πίστη στὸ Θεό! 

 Ἂν ἔχουν τὴν πίστη, μὲ μιὰ καὶ μόνη σφεντονιὰ σὰν τὸν Δαβὶδ θὰ ξαπλώσουν κατάχαμα τὸν ὑπερφίαλο Γολιὰθ τῆς Τουρκιας! Καὶ θὰ ὑπηρετήσουν ἔτσι μὲ τὸν καλύτερο τρόπο τὸν πιστὸ Ὀρθόδοξο λαὸ τῆς Ἑλλάδος και της οικουμενης ολης.ΟΣΩΤΗΡ2110

ΟΤΑΝ Η ΕΥΡΩΠΗ ΓΛΥΤΩΣΕ-ΠΑΡΑ ΤΡΙΧΑ- ΑΠΟ ΤΟ ΙΣΛΑΜ..

 

Τὸ 641 μΧ τὴν χρονιὰ ποὺ πεθαίνει ὁ βυζαντινὸς αὐτοκράτωρ ΗΡΑΚΛΕΙΟΣ
πέφτει ἡ ΑΙΓΥΠΤΟΣ στοὺς ΑΡΑΒΕΣ καὶ στὴν ΙΣΛΑΜΙΚΗ ΤΖΙΧΑΝΤ
{ ἡ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑ παραδόθηκε στὸν χαλίφη ΟΜΑΡ τὸν Σεπτέμβριο τοῦ 642 μΧ}
ἐνῶ λίγο πρὶν ,τὸ 636 μΧ εἶχε χαθεῖ ἡ ΣΥΡΙΑ* καὶ φυσικὰ ,τὸ 637 μΧ ἡ ΠΕΡΣΙΑ
{ ἡ τελευταία περσικὴ ἀντίσταση κατὰ τοῦ Ἰσλὰμ στὸ ΚΟΡΑΣΑΝ ἔσβησε τὸ 651μΧ
—σήμερα ἐλάχιστοι πιστοὶ τοῦ ΖΩΡΟΑΣΤΡΗ ἐπιβιώνουν στὸ Ἰρὰν κυρίως στὴν ΓΙΑΖΝΤ}

Στὴν ἐπιθανάτια κλίνη του ὁ Ἡρἀκλειος ἀντιλαμβάνεται ὅτι ΔΕΝ ΗΤΑΝ ΣΟΦΟΣ ἐκεῖνος ὁ ὁλοκληρωτικὸς ΑΦΑΝΙΣΜΟΣ τῶν ΠΕΡΣΩΝ ποὺ ὑλοποίησε μὲ περισσὴ σπουδὴ τὸ 626 μΧ ἀφανίζοντας τὰ περσικὰ στρατεύματα στὴ Νινευὶ καὶ καταλαμβάνοντας τὸ 627 μΧ τὴν Κτησιφῶντα
—τὴν ὥρα ποὺ ὁ Προφήτης ΜΩΑΜΕΘ ἕνωνε τὶς ΑΡΑΒΙΚΕΣ φυλὲς στὸ θεοκρατικὸ Ἰσλάμ..

Θἄπρεπε νἆχε ἀφήσει ΟΡΘΙΟΥΣ τοὺς Πέρσες
ΓΙΑ ΝΑ ΑΜΥΝΘΟΥΝ ΣΤΗΝ ΤΖΙΧΑΝΤ τῶν Χαλιφῶν , ἀλλὰ ΔΕΝ ΕΙΧΕ ΜΕΛΕΤΗΣΕΙ ΞΕΝΟΦΩΝΤΑ γιὰ νὰ δεῖ πῶς οἱ Σπαρτιᾶτες εἶχαν ἀρνηθεῖ τὴν ΙΣΟΠΕΔΩΣΗ τῶν Ἀθηνῶν στὸν Πελοποννησιακὸ Πόλεμο,
οὔτε μποροῦσε νὰ προβλέψει ΤΙ ΘΑ ΕΡΧΟΤΑΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΡΗΜΟ ΤΗΣ ΑΡΑΒΙΑΣ
ὅταν ἐκεῖνος ἐξεστράτευε καὶ πολεμοῦσε τὸν προαιώνιο ἐχθρὸ τῶν Περσῶν..

Τελικὰ τὸ ΙΣΛΑΜ σὰν λαίλαπα ΜΕΣΑ ΣΕ ΜΙΑ ΔΕΚΑΕΤΙΑ ΑΠΟ ΤΟΝ ΘΑΝΑΤΟ ΤΟΥ ΜΩΑΜΕΘ κατέλαβε μιὰν ἔκταση ἀπὸ τὸ ΠΑΚΙΣΤΑΝ ὥς τὴν ΓΑΛΛΙΑ
ἐνῶ ἀκόμα καὶ ἡ Ἰσπανία κατελήφθη καὶ παρέμεινε ΑΡΑΒΙΚΗ γιὰ 800 χρόνια ..

Τὴν Γαλλία ἔσωσε τὸ 732 μΧ στὸ ΠΟΥΑΤΙΕ ὁ ΚΑΡΟΛΟΣ ΜΑΡΤΕΛΟΣ { παπποῦς τοῦ Καρλομάγνου} ἐνῶ τὴν ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΠΟΛΗ ,τὴν ὁποία οἱ Ἄραβες προσπάθησαν δύο φορὲς νὰ καταλάβουν ,
τὸ 648 (ἐπὶ βασιλείας ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ Δ’ ΠΩΓΩΝΑΤΟΥ) καὶ τὸ 717μΧ κυρίως (ἐπὶ ΛΕΟΝΤΟΣ Γ’ ΙΣΑΥΡΟΥ)
ΤΗΝ ΕΣΩΣΕ ΤΟ ΥΓΡΟ ΠΥΡ, τὸ ἀπὀρρητο ὅπλο τῶν βυζαντινῶν { ἕνα ἐμπρηστικὸ ἐκρηκτικὸ
ΑΚΟΜΑ ΑΓΝΩΣΤΟ ΣΤΙΣ ΛΕΠΤΟΜΕΡΕΙΕΣ .. }

Χάρις στὸ ΥΓΡΟ ΠΥΡ
—τοῦ ὁποίου τὸ μυστικὸ χάθηκε μαζὶ μὲ τὸν ΤΕΛΕΥΤΑΙΟ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΑ τῆς ΚΩΝ/ΠΟΛΗΣ—σώθηκε ὁ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ἀπὸ τὸ Ἰσλαμικὴ ΤΖΙΧΑΝΤ τοῦ 8ου ΑΙΩΝΑ
καὶ ἔτσι ἡ ΕΛΛΑΔΑ καὶ ἡ ΕΥΡΩΠΗ
δὲν ἔγιναν οὔτε ΑΡΑΒΙΚΕΣ οὔτε ΙΣΛΑΜΙΚΕΣ
ὅπως πχ ἡ ΑΙΓΥΠΤΟΣ τῆς πάλαι ποτε
ἑλληνορρωμαϊκῆς Ἀλεξανδρείας
ποὺ χάθηκε ΜΙΑ ΓΙΑ ΠΑΝΤΑ ἐκεῖνο
τὸ "μαῦρο" 641‒642 μΧ...
_______

* τὸ 644 μΧ χαλίφης ἔγινε ὁ Ὀμμέϋα ,ἱδρυτὴς τῆς δυναστείας τῶν ΟΜΜΕΫΑΔΩΝ ,μὲ πρωτεύουσα τὴν ΔΑΜΑΣΚΟ ·τὸν διαδέχτηκε τὸ 661 ὁ ξάδερφος του ΜΩΑΒΙΑ ,κυβερνήτης τῆς ΣΥΡΙΑΣ.

Τὸ 749μΧ οἱ ΑΒΒΑΣΙΔΕΣ—ἀπόγονοι τοῦ θείου τοῦ Μωάμεθ ΑΛ ΑΜΠΑΣ—ἔδιωξαν τοὺς Ὀμμεϋάδες( ποὺ κατέφυγαν στὴν ΙΣΠΑΝΙΑ )
καὶ τὸ 762 ὁ ΑΛ ΜΑΝΣΟΥΡ ἵδρυσε τὴν ΒΑΓΔΑΤΗ στὸ σημερινὸ ΙΡΑΚ.
Τότε ξεκινᾶ ἡ πιὸ λαμπρὴ περίοδος τῆς ΙΣΛΑΜΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ( ΑΛΓΕΒΡΑ, ΑΣΤΡΟΝΟΜΙΑ, ΟΠΤΙΚΗ —πχ τὰ ματογυάλια τοῦ ΣΛ ΧΑΖΕΝ).

Τὸ βασίλειο τῆς Βαγδάτης τῶν ΑΒΑΣΣΙΔΩΝ καταστράφηκε ἀπὸ τοὺς ΜΟΓΓΟΛΟΥΣ τὸ 1258 καὶ ἡ Ἀραβικὴ Ἐπιστήμη στὴν Ἀνατολὴ
ἔλαβε τέλος.

Ἀντίθετα ,στὴν Ἰσπανία τὰ κέντρα τῶν Ὀμμεϋαδῶν στὴν ΚΟΡΔΟΒΑ καὶ στὸ ΤΟΛΕΔΟ διατηρήθηκαν μέχρι τὴν ΑΝΑΚΑΤΑΛΗΨΗ ἀπὸ τοὺς Ἰσπανοὺς βασιλεῖς τῆς Καστίλλης
(τὸ Τολέδο κατελήφθη τὸ 1085 καὶ ἡ Κόρδοβα τὸ 1236)  ὁπότε ἡ Ἀραβικὴ Ἐπιστήμη ΠΕΡΑΣΕ ΣΤΟΥΣ ΕΥΡΩΠΑΙΟΥΣ καὶ ἀπετέλεσε τὴν ἀφετηρία τῆς ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ .
__________________

ΥΓ στὴν φωτο. ὁ "κολοσσός" τῆς νοτιοϊταλικῆς πόλης Barletta ποὺ κατὰ πολλοὺς ἀποδίδει τὸν βυζαντινὸ αὐτοκράτορα ΗΡΑΚΛΕΙΟ ,λόγῳ τοῦ Σταυροῦ (κατὰ ἄλλους ἀναπαριστᾶ τὸν αὐτοκράτορα τοῦ δυτικοῦ ρωμαϊκοῦ κράτους, Βαλεντινιανό}

Η Διάσκεψη του Πότσνταμ. Η Αρχη του Ψυχρου Πολεμου.

Γράφει ο ΙΩΑΝΝΗΣ ΚΡΑΣΣΑΣ Αντιστράτηγος ε.α. 

Το χρονικό διάστημα από 17 Ιουλ έως 2 Αυγ του 1945, στο ανάκτορο Σεσίλιενχοφ (Seciliehhof) στο Πότσνταμ(20 χλμ ΝΔ του Βερολίνου), συναντήθηκαν οι τρείς μεγάλοι του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. 

Αυτή ήταν η τελευταία φορά που βρέθηκαν στο ίδιο τραπέζι, ο αρχηγός της Σοβιετικής Ενώσεως Ιωσήφ Στάλιν, ο πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου Ουίνστον Τσώρτσιλ και ο πρόεδρος των ΗΠΑ Χάρρυ Τρούμαν. 

Ο Τσώρτσιλ απεχώρησε από την διάσκεψη πριν την λήξη της και την θέση του έλαβε ο νικητής των εκλογών Άτλη Κλήμεντ. 

 Ο Τρούμαν διαδέχθηκε τον Φραγκλίνο Ρούσβελτ την 8 Απρ του 1945, μετά τον θάνατο του από εγκεφαλική αιμορραγία. Η άνευ όρων παράδοση της Γερμανίας την 8 Μαΐου 1945, εξάλειψε τον λόγο υπάρξεως της συμμαχίας, ενώ σηματοδότησε μια πενηντάχρονη περίοδο αντιπαλότητας των δύο υπερδυνάμεων, η οποία έμεινε στην ιστορία σαν ψυχρός πόλεμος. 

 Οι Αποφάσεις της διασκέψεως 

 Σκοπός της διασκέψεως ήταν ο καθορισμός της μεταπολεμικής τάξεως πραγμάτων στην Ευρώπη και η εφαρμογή μέτρων και κυρώσεων, προκειμένου η Γερμανία να μην απειλήσει ξανά την παγκόσμια ειρήνη. 

Ο Στάλιν διακήρυξε ότι, οι χώρες που είχε καταλάβει ο κόκκινος στρατός θα παρέμεναν κόκκινες, γεγονός που έσβησε τις ελπίδες αυτών των λαών, να εκλέξουν κυβερνήσεις της αρεσκείας των. Αυτό είχε σαν αποτέλεσμα η Πολωνία, η Αν. Γερμανία, η Ουγγαρία, η Τσεχοσλοβακία, η Ρουμανία, Βουλγαρία, Γιουγκοσλαβία και η Αλβανία να καταστούν δορυφόροι της ΕΣΣΔ. 

Η Πολωνία έλαβε μεγάλο μέρος Γερμανικών εδαφών, δημιουργώντας εκατομμύρια προσφύγων. 

Η Γερμανία χωρίστηκε σε 4 ζώνες κατοχής(Αμερικανική, Ρωσική, Βρετανική και Γαλλική),υπό στρατιωτική διοίκηση.

 Στην διάσκεψη αποφασίσθηκε η πλήρης αποστρατικοποίηση και ο αφοπλισμός της Γερμανίας, όπως επίσης η καταβολή υπέρογκων αποζημιώσεων και επανορθώσεων, το 50% των οποίων θα ελάμβανε η ΕΣΣΔ. Τόσον ο Τσώρτσιλ, όσο και ο Τρούμαν δεν επιθυμούσαν την επανάληψη των σφαλμάτων της συνθήκης των Βερσαλλιών, τα οποία οδήγησαν στην επικράτηση του ναζιστικού κόμματος και στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο.

 

 Από το Πότσνταμ στην Ενωμένη Ευρώπη 

 Κατά την διάρκεια της διασκέψεως οι ΗΠΑ έκαναν την πρώτη επιτυχημένη πυρηνική δοκιμή. Ο Τρούμαν απεφάσισε την χρήση της ατομικής βόμβας προκειμένου να επιτύχει την άνευ όρων παράδοση της Ιαπωνίας. 

Η βουλιμία του Στάλιν ώθησε τις ΗΠΑ στην παροχή μεγάλης οικονομικής βοήθειας σ’ όλες τις χώρες της Δυτικής Ευρώπης, γνωστής σαν Σχέδιο Μάρσαλ. 

Την επομένη χρονιά ο Τσώρτσιλ μίλησε για πρώτη φορά για το σιδηρούν παραπέτασμα και την ανάγκη ιδρύσεως μιας ενώσεως των Δυτικοευρωπαϊκών κρατών. 

Σαν προϋπόθεση επιτυχίας της Ευρωπαϊκής ενοποιήσεως, ο οραματιστής Τσώρτσιλ έθεσε την δημιουργία ενός ισχυρού άξονα Γαλλίας -Γερμανίας. 

Η Γαλλία είχε υποστεί στα τελευταία 70 χρόνια τρεις γερμανικές εισβολές, ενώ η Γερμανία σε διάστημα 25 χρονών γνώρισε δύο καταστροφικές ήττες. 

Με την υπογραφή της συνθήκης του Ελυζέ την 22 Ιαν 1963, οι δύο αυτές χώρες υπό την ηγεσία εμπνευσμένων ηγετών(Ντε Γκολ , Αντενάουερ), παραμέρισαν τις τεράστιες διαφορές τους, προς χάριν της ευημερίας και της ασφάλειας των λαών τους. 

Η οικονομική ανάπτυξη της Ευρωπαϊκής Ενώσεως είναι το αποτέλεσμα σκληρής και συστηματικής εργασίας των λαών της, με σεβασμό στους κανόνες λειτουργίας της. 

Ο Δαρβίνος έλεγε ότι τα είδη που δεν προσαρμόζονται είναι καταδικασμένα να εξαφανιστούν. 

Δυστυχώς σαν λαός δείχνουμε αδυναμία προσαρμογής, προκειμένου να ενεργούμε συντεταγμένα και συντονισμένα εντός καθορισμένων πλαισίων. 

Επιπλέον οι ηγέτες μας δείχνουν να μην έχουν συναίσθηση των ευθυνών που επωμίζονται, όπως επίσης και τους διεθνείς συσχετισμούς που επηρεάζουν άμεσα την άσκηση της εξουσίας τους. 

Άλλα σκεπτόμαστε , άλλα λέμε, αυτά που λέμε δεν τα εννοούμε και τελικά ενεργούμε με τρόπο που δεν έχει καμία σχέση μ’ αυτά που λέμε, σκεπτόμαστε, ή εννοούμε.

 Βιβλιογραφία 

 Ουίνστον Τσώρτσιλ, Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος, Αθήνα 2013 ΓΚΟΒΟΣΤΗΣ ΕΚΔΟΤΙΚΗ Α.Β.Ε.Ε 

 Jonathan Fenby, Συμμαχία Ρούσβελτ-Στάλιν-Τσώρτσιλ, Αθήνα 2011 ΓΚΟΒΟΣΤΗΣ ΕΚΔΟΤΙΚΗ Α.Β.Ε.Ε.

Η Εὐρώπη εἶναι ἀπέραντο νεκροταφεῖο!

Γιατί ἡ τόσο μεγάλη κρίση καὶ οἱ τόσο πολλοὶ φόβοι γιὰ τὴν Εὐρώπη; Γιατί ἡ τόση ἀνεργία; Γιατί ἡ Εὐρώπη ἀντιμετωπίζει μὲ τόσο ἀρνητικὸ τρόπο τὴν οἰκογένεια; Μήπως ἀγνοοῦν οἱ Εὐρωπαῖοι μέντορες ὅτι ὁ πολιτισμὸς κρίνεται ἀπὸ τὸν τρόπο ποὺ ἀντιμετωπίζει τὴν  θεοΐδρυτη οἰκογένεια; Γιατί τόση φειδὼ στὰ ἐπιδόματα τῶν ἀνέργων; Μήπως τὸ καθῆκον πρὸς τοὺς δοκιμαζόμενους αὐτοὺς ἀδελφούς μας δὲν πηγάζει ἀπὸ τὴ βασικὴ ἀρχὴ ποὺ λέει: Ὅλοι ἔχουμε δικαίωμα στὰ ἀγαθὰ τοῦ παρόντος κόσμου, διότι ὅλοι ἔχουμε δικαίωμα στὴ ζωὴ καὶ τὴν αὐτοσυντήρηση. Ἡ ἀπάντηση σὲ ὅλα αὐτὰ τὰ ἐρωτήματα εἶναι πολὺ ἁπλή: Ἡ Εὐρώπη ἔχει πρὸ πολλοῦ νοθεύσει ἢ καὶ ἀπεμπολήσει τὴν πίστη της στὸν Χριστὸ καὶ τὶς ἀξίες τοῦ Εὐαγγελίου Του. Ὁ Παπισμὸς καὶ οἱ συνεχῶς αὐξανόμενοι Προτεσταντισμοὶ λησμόνησαν ὅτι ἡ Εὐρώπη δὲν πρέπει νὰ στηρίζεται μόνο στὴν οἰκονομία, τὸ χρῆμα, τὸ δίκαιο, τὰ δικαιώματα· ἀλλὰ πρωτίστως στὴν ἀποκαλυφθεῖσα ἀλήθεια τοῦ Εὐαγγελίου. Ἄλλωστε ὁ τρόπος μὲ τὸν ὁποῖο οἱ λεγόμενες «ἐκκλησίες» τῆς Εὐρώπης ἀποδέχθηκαν τὴν ὁμοφυλοφιλία, οἱ δὲ κυβερνήσεις της νομιμοποίησαν ἐπίσημα αὐτὴ τὴ βδελυκτὴ στὸν Τρισάγιο Θεὸ ἁμαρτία, φανερώνει τὸν ξεπεσμὸ τῆς ἀνθρώπινης ἀξιοπρέπειας. Ἡ δὲ εὐκολία μὲ τὴν ὁποία ὁμοφυλόφιλοι «ἐπίσκοποι» χειροτονοῦν ὁμοφυλόφιλους ἢ «εὐλογοῦν γάμους» ὁμοφυλόφιλων ζευγαριῶν, ὁρισμένες φορὲς ζευγαριῶν παστόρων, ἐξοργίζει κατ’ ἐξοχὴν τὸν Τρισάγιο Θεό. Πέραν αὐτῶν ἡ κατάργηση καὶ αὐτοῦ τοῦ πολιτικοῦ γάμου, ποὺ εἶναι ἀπαράδεκτη ἀπὸ πλευρᾶς ἐκκλησιαστικῆς, καὶ ἡ συμβίωση ἀνδρῶν καὶ γυναικῶν μὲ μιὰ συμφωνία καὶ μόνο, δηλαδὴ φανερὴ παλλακεία, καὶ μάλιστα ἐκ μέρους ἀρχηγῶν κρατῶν, καὶ τόσα ἄλλα, ἔχουν ἐκτρέψει τὸν πολιτισμό μας σὲ καθαρὴ εἰδωλολατρία. Μιὰ εἰδωλολατρία ποὺ ὄχι μόνο δὲν σέβεται τὸν Θεό, ἀλλὰ ἀπαξιώνει πλήρως καὶ τὴν εἰκόνα τοῦ Θεοῦ, τὸν ἄνθρωπο. Ἂς μὴ λησμονοῦμε δὲ ὅτι δυστυχῶς ἡ ὁμοφυλοφιλία εἰσόρμησε ἤδη καὶ στὴν Ἑλλάδα. Ἡ χριστιανικὴ πίστη, ὅπως μᾶς τὴν παρέδωσαν οἱ θεοκίνητοι Ἀπόστολοι, εἶναι δυστυχῶς ἄγνωστη ἐν πολλοῖς στὸν σύγχρονο Εὐρωπαῖο. Οἱ συνειδητοὶ χριστιανοί, ποὺ εἶναι ἡ κινητήρια δύναμη τοῦ πολιτισμοῦ καὶ ἡ ζωντανὴ ψυχή του, ἀπουσιάζουν. Ὀρθῶς χαρακτηρίσθηκε ἤδη ἀπὸ τὸν Φ. Ντοστογιέβσκι ἡ σύγχρονη Εὐρώπη ὡς ἕνα ἀπέραντο νεκροταφεῖο! Ἐδῶ ἀκριβῶς βρίσκεται τὸ δράμα τοῦ σύγχρονου εὐρωπαϊκοῦ πολιτισμοῦ, ἂν μποροῦμε νὰ τὸν ὀνομάζουμε ἀκόμη πολιτισμὸ καὶ ὄχι βαρβαρότητα. Ποιοὶ ἢ μᾶλλον πόσοι ἐκφράζουν σήμερα ἀληθινὰ τὸν γνήσιο χριστιανικὸ εὐρωπαϊκὸ πολιτισμό; Ποιοὶ καὶ πόσοι στρατεύονται σήμερα στὴν Εὐρώπη γιὰ τὸ Εὐαγγέλιο τῆς ἀγάπης τοῦ Χριστοῦ; Καὶ ὅμως ἀπὸ αὐτοὺς καὶ μόνο μπορεῖ ἡ Εὐρώπη νὰ ἀνακάμψει, νὰ ξεπεράσει τὰ προβλήματά της καὶ νὰ δημιουργήσει ἀληθινὸ πολιτισμό. Ἡ Εὐρώπη «δέρει εἰς ἀέρα», ὅσο συνεχίζει νὰ ἐνεργεῖ διαφορετικά. ΟΣΩΤΗΡ2071

Τώρα ο καθένας για τον εαυτό του. Πως η πανδημία σώριασε την Ευρώπη των open borders

Του Patrick J. Buchanan (Taki’s Magazine) / ΚΟ

   "Οι λάμπες σβήνουν σε όλη την Ευρώπη, δεν θα τις δούμε να φωτίζονται ξανά στη ζωή μας", είχε δηλώσει ο Βρετανός υπουργός Εξωτερικών Sir Edward Grey σε φίλο την παραμονή της εισόδου της Βρετανίας στον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο.

Παρατηρώντας από μακριά, καθώς η πανδημία του κοροναϊού καταστρέφει την Γηραιά Ήπειρο, τα λόγια του Grey επιστρέφουν στο μυαλό. Και καθώς ο Μεγάλος Πόλεμος άλλαξε παντοτινά την Ευρώπη, η πανδημία του COVID-19 φαίνεται να αλλάζει τον τρόπο που οι ευρωπαϊκοί λαοί βλέπουν ο ένας τον άλλον.

"Ένας για όλους και όλοι για έναν!" Αυτά ήταν τα λόγια με τα οποία έζησαν οι Τρεις Σωματοφύλακες του Αλεξάνδρου Δουμά.

Αυτό ήταν το ιδανικό για την κατασκευή της ΕΕ και του ΝΑΤΟ. Μια επίθεση εναντίον ενός είναι μια επίθεση εναντίον όλων. Η συμφωνία του Σένγκεν, με την οποία οι πολίτες της Ευρώπης είναι ελεύθεροι να ταξιδεύουν μέσω των χωρών της ηπείρου τους καθώς οι Αμερικανοί ταξιδεύουν από το Μέριλαντ στη Βιρτζίνια, έχει τις ρίζες της σε αυτό το ιδεώδες.

Ωστόσο, ξαφνικά, όλα αυτά φαίνεται να ανήκουν στο χθες.

Ο τρόπος με τον οποίο αντιδρούν τα κράτη-έθνη της ΕΕ στην κρίση του κοροναϊού φέρνει στο μυαλό μια άλλη φράση, μια γαλλική φράση, "Sauve qui peut", μια πρόχειρη μετάφραση της οποίας είναι "Κάθε άνθρωπος για τον εαυτό του".

http://redskywarning.blogspot.com/2020/03/open-borders.html

Απειλείται, όχι μόνο η Πίστη, αλλά και το ίδιο το Έθνος

''Απειλείται, όχι μόνο η Πίστη, αλλά και το ίδιο το Έθνος. Η ενότητα του Έθνους είναι ο εκκλησιαστικός χώρος. 

Είναι μόνιμη προσπάθεια της Ευρώπης, να διαλυθεί ο Ελληνισμός...

Υπάρχει άσπονδο μίσος, από τη μεριά της φραγκικής και τευτονικής Ευρώπης εναντίον της Ορθοδοξίας, επειδή είναι το μόνο διαφοροποιητικό στοιχείο του Έθνους μας από τη Δύση...''

π. Γεώργιος Μεταλληνός

https://proskynitis.blogspot.com/2020/03/blog-post_69.html

Ἡ Εὐρώπη πλούτισε ἀπὸ τὶς ἀποικίες της, ἀπὸ τὴν ἁρπαγὴ τοῦ φυσικοῦ πλούτου τῶν λαῶν ποὺ εἶχε κατακτήσει.

Η πατρίδα μας ἔφθασε στὸ φοβερὸ οἰκονομικὸ ἀδιέξοδο καὶ ἐπτώχευσε. 
 Τοῦτο ὀφείλεται στὴν κακὴ διαχείριση τῶν οἰκονομικῶν της ἀπὸ τοὺς πολιτικούς της. Ἄλλωστε τὸ ὅτι οἱ μὲν κατηγοροῦν τοὺς δὲ εἶναι ἀπόδειξη ὅτι φθάσαμε ἐδῶ ποὺ φθάσαμε ἐξαιτίας τῶν δικῶν τους χειρισμῶν. 
 Ἤδη γίναμε «ὄνειδος, μυκτηρισμὸς καὶ χλευασμός», ἀντικείμενο λοιδορίας, περιπαιγμοῦ καὶ χλευασμοῦ ὄχι μόνο «τοῖς κύκλῳ ἡμῶν» (Ψαλμ. οη΄ [78] 4) ἀλλὰ παγκοσμίως καὶ ἰδιαίτερα τῶν Εὐρωπαίων δανειστῶν μας. 
 Μοιραῖοι καὶ ἄβουλοι οἱ ἄρχοντές μας, γιὰ νὰ ἀντιμετωπίσουν τὴν κατάσταση κατέφυγαν στὸν ὑψηλὸ ἔντοκο δανεισμὸ ἀπὸ εὐρωπαϊκὲς χῶρες καὶ δισεκατομμυριοῦχα τοκογλυφικὰ ταμεῖα. 
 Καὶ τώρα οἱ τοκιστές μας ἔγιναν οἱ σαδιστές μας. Δὲν μᾶς πιέζουν μόνο, ἀλλὰ καὶ μᾶς ἀπειλοῦν καὶ μᾶς χλευάζουν, κομπάζοντας γιὰ τὰ πλούτη τους! Ἀλλὰ πῶς μάζεψαν τόσα πλούτη; Ἀσφαλῶς ὄχι μὲ κόπο, οὔτε μὲ μόχθο καὶ ἱδρώτα. Ἡ Εὐρώπη πλούτισε ἀπὸ τὶς ἀποικίες της, ἀπὸ τὴν ἁρπαγὴ τοῦ φυσικοῦ πλούτου τῶν λαῶν ποὺ εἶχε κατακτήσει, τὴ βαρύτατη φορολογία ποὺ τοὺς εἶχε ἐπιβάλει καὶ τὰ δάνεια σὲ φτωχὲς χῶρες. 
Δηλαδὴ ἀπὸ τὸν μόχθο καὶ τὸν ἱδρώτα ἀδύνατων λαῶν. Κλασικὰ παραδείγματα ἡ Βρετανία, ἡ Γαλλία, ἡ Ἱσπανία.
 Ἀλλὰ καὶ ἡ Γερμανία, ποὺ σύλησε καὶ αὐτὰ ἀκόμη τὰ μικρὰ ἀποθέματα τῆς Ἑλλάδος κατὰ τὴν περίοδο τῆς τυραννικῆς γερμανικῆς 
κατοχῆς τοῦ 1941-1944. Καὶ τώρα οἱ σφετεριστὲς καὶ οἱ ἅρπαγες τοῦ μόχθου καὶ τοῦ ἱδρώτα τῶν λαῶν καὶ μαζὶ μ’ αὐτοὺς οἱ πανίσχυροι χρηματιστὲς καὶ τραπεζίτες καυχῶνται γιὰ τὰ πλούτη τους καὶ θεωροῦν ὅτι φέρονται μὲ φιλανθρωπία στοὺς φτωχότερους λαοὺς δανείζοντας σ’ αὐτοὺς μὲ δυσβάστακτους τόκους!... 
 Ἀλλὰ στὴν ἀποστατημένη ἀπὸ τὸ νόμο τοῦ Εὐαγγελίου Εὐρώπη – ἡ Εὐρώπη δὲν εἶναι πιὰ χριστιανική, εἶναι ὁτιδήποτε ἄλλο ἐκτὸς ἀπὸ χριστιανική – ὑπενθυμίζουμε τὶς αἰώνιες ἀλήθειες ποὺ ἔχει ἀπεμπολήσει, γι’ αὐτὸ καὶ συμπεριφέρεται μὲ τόση ἔπαρση καὶ αὐ- τοπεποίθηση. 
Οἱ ἀλήθειες αὐτὲς προέρχονται ἀπὸ δύο πρόσωπα πλούσια στὴν ἐποχή τους, ἀλλὰ 
φωτισμένα ἀπὸ τὸ Πνεῦμα τοῦ Θεοῦ, τὸν Δαβὶδ καὶ τὸν γυιό του τὸν Σολομώντα. Ὁ βασιλιὰς καὶ Ψαλμωδὸς Δαβὶδ ἔγραψε: «Μὴ ἐλπίζετε ἐπ’ ἀδικίαν καὶ ἐπὶ ἁρπάγματα μὴ ἐπιποθεῖτε· πλοῦτος ἐὰν ρέῃ, μὴ προστίθεσθε καρδίαν» (Ψαλμ. ξα΄ [61] 11)· μὴ στηρίζετε τὶς ἐλπίδες σας στὴν ἀδικία καὶ μὴν ἐπιθυμεῖτε μὲ πόθο τὶς ἁρπαγές, μὲ τὶς ὁποῖες συσσωρεύονται συνήθως τὰ μεγάλα πλούτη. Καὶ ἂν ἀκόμη δεῖτε νὰ τρέχουν μπροστά σας τὰ πλούτη σὰν ποτάμι, μὴν προσκολλᾶτε σ’ αὐτὰ τὴν καρδιά σας καὶ μὴ ζηλεύετε τὴν ἐφήμερη λάμψη τους. 
 Μὲ ἄλλα λόγια δὲν εἶναι τὸ χρῆμα παντοδύναμο. Πλανῶνται ὅσοι νομίζουν κάτι τέτοιο καὶ σωρεύουν χρήματα, ἐπισωρεύουν πλούτη, χωρὶς νὰ ἀναχαιτίζονται ἀπὸ τὸ ἂν ἀδικοῦν ἢ καταπιέζουν τοὺς συνανθρώπους τους. Ἐξάλλου ὁ σοφὸς Σολομῶν, ὁ πολὺ πλούσιος γυιὸς τοῦ Δαβίδ, ἔγραψε στὸ βιβλίο τῶν Παροιμιῶν: «Ὁ πεποιθὼς ἐπὶ πλούτῳ οὗτος πεσεῖται» (Παροιμ. ια΄ [11] 28). Ὅποιος στήριξε τὴν ἐλπίδα του καὶ ἔδωσε ἐμπιστοσύνη στὸν πλοῦτο, αὐτὸς θὰ πέσει, διότι στηρίζεται σὲ πράγμα φθαρτὸ καὶ μάταιο. Ἄλλωστε ὁ πλοῦτος εἶναι ὁ πιὸ ἄπιστος φίλος. Τίποτε δὲν εἶναι περισσότερο ἄστατο ἀπὸ τὸν πλοῦτο, διδάσκει ὁ ἱερὸς Χρυσόστομος. «Σήμερον μετὰ σοῦ, καὶ αὔριον κατὰ σοῦ», σήμερα εἶναι μαζί σου καὶ αὔριο γίνεται ἐχθρός σου καὶ συντελεῖ ὥστε τὰ φθονερὰ μάτια νὰ εἶναι παντοῦ ἐναντίον σου. Εἶναι ἐχθρὸς ποὺ κατοικεῖ πάντοτε μαζί σου καὶ σὲ συντροφεύει παντοῦ1. 
Καὶ ἀλλοῦ γράφει: Ὁ πλοῦτος εἶναι δραπέτης· «σήμερον πρὸς τοῦτον, αὔριον πρὸς τὸν ἕτερον μεταπηδῶν». Καὶ δὲν εἶναι μόνο δραπέτης, «ἀλλὰ καὶ δραπετοποιός», κάνοντας πολλὲς φορὲς αὐτοὺς ποὺ τὸν φυλάττουν φυγάδες2!
 Ὁ δὲ ἅγιος Γρηγόριος Νύσσης γράφει: Τὸ νὰ κομπάζει κάποιος γιὰ τὸν πλοῦτο του (...) ἀποτελεῖ καταστροφὴ καὶ ὄνειδος τῆς ψυχικῆς τιμῆς, ὥστε ὁ φρόνιμος ἄνθρωπος δὲν θὰ 
θελήσει νὰ μολύνει μὲ αὐτὸν τὴν καθαρότητα τῆς ψυχῆς3.  
Καὶ ὅμως ὁ Εὐρωπαῖος ἄνθρωπος ποὺ λησμόνησε τὸ λόγο τοῦ μόνου ἀληθινοῦ Θεοῦ καὶ ἔκανε Θεό του τὸν μαμωνά, καυχᾶται γιὰ τὰ πλούτη του καταστρέφοντας ἔτσι τὴν ψυχική του τιμή. Ἡ Εὐρώπη καὶ γενικὰ ἡ Δύση ἔγινε πλούσια στὸ χρῆμα, ἀλλὰ φτώχυνε στὴν ψυχή. Κυνήγησε τὸ χρῆμα, δηλαδὴ τὸν καπνό, τὴ σκιά, τὸ χόρτο, τὴν ἀράχνη – διότι τέτοιος εἶναι ὁ πλοῦτος – καὶ ἔχασε τὸν οὐρανό. Ὁ ἄνθρωπος, ὁ ἄρχοντας τῆς κτίσεως, ἔγινε δοῦλος τοῦ χρήματος. Ἔλαβε εὐγένεια ἀπὸ τὸν Θεὸ καὶ πρόδωσε τὴν ἀρετὴ τῆς φύσεώς του. Λησμόνησε ὁ χρεωκοπημένος πνευματικὰ κόσμος τῆς Δύσεως ὅτι ὁ πλοῦτος ὄχι μόνο πεθαίνει μαζὶ μὲ τὸν 
ἄνθρωπο, ἀλλὰ συνήθως πεθαίνει πρὶν ἀπὸ τὸν ἄνθρωπο. Ἄλλωστε τὸ χρῆμα εἶναι ὁ πιὸ ἀγνώμων δοῦλος τοῦ κατ’ εἰκόνα καὶ καθ’ ὁμοίωσιν Θεοῦ λογικοῦ πλάσματος.
 Ἡ Εὐρώπη καὶ γενικὰ ὁ πλούσιος κόσμος τῆς Δύσεως ἀρνήθηκαν τὸν εὐεργέτη τους Χριστὸ καὶ παρέδωσαν τὴν ψυχή τους στὸν μαμωνά. Ὅμως δόξα τοῦ ἀνθρώπου δὲν εἶναι τὰ πλούτη ἀλλὰ ἡ ὀρθὴ πίστη, ὁ κατὰ Θεὸν ζῆλος, ἡ ἀγάπη, «ἡ τῆς ἐλεημοσύνης φιλοσοφία, σωφροσύνη, κοσμιότης, τὰ λοιπὰ ἅπαντα τῆς ἀρετῆς μέλη»4. 
 Ἂν ἡ Εὐρώπη καὶ γενικὰ ὁ κόσμος μας θέλει νὰ ὀρθοποδήσει – διότι εἶναι ὁλοφάνερο ὅτι ἀντιμετωπίζει ἤδη κρίσεις ἐπὶ κρίσεων: φτωχαίνουν ἡ Ἰταλία, ἡ Ἱσπανία, ἡ Πορτογαλία, κλονίζεται ἡ Ἀγγλία καὶ ἡ Γαλλία – πρέπει νὰ σταματήσει νὰ λατρεύει τὸν μαμωνὰ καὶ νὰ καυχᾶται γι’ αὐτόν.
 Πρέπει νὰ θησαυρίσει τὸν γνήσιο πλοῦτο, «τὸν ἐν ἔργοις ἀγαθοῖς». 
Ἂς ἀνοίξει τὰ θησαυροφυλάκιά της γιὰ νὰ θρέψει τὰ πεινασμένα παιδιὰ τῆς Ἀφρικῆς, γιὰ νὰ 
ἐξαλείψει τὴ φτώχεια ποὺ μαστίζει τὶς ἴδιες τὶς χῶρες της. Ἂς δώσει ἐλπίδα στὶς στρατιὲς τῶν ἀνέργων νέων, οἱ ὁποῖοι ἀπογοητευμένοι ἀπὸ τὴ ζωὴ καταφεύγουν στὸν ἀργὸ θάνατο τῶν ναρκωτικῶν καὶ στὴν τρομοκρατία. Τότε μόνο μπορεῖ νὰ καυχᾶται. Ἄλλωστε τίποτε δὲν εἶναι ἰσάξιο μιᾶς τέτοιας καυχήσεως, μᾶς διδάσκει ἡ χρυσὴ γλώσσα τῆς Ἐκκλησίας. Ἑπομένως, προσθέτει, κανένας ἂς μὴ μεγαλοφρονεῖ γιὰ τὰ πλούτη του. Γιὰ ἕνα μόνο πρέπει νὰ καυχᾶται: γιὰ τὸ ὅτι ἔχει «Δεσπότην», Κύριο καὶ ἀρχηγὸ τῆς ζωῆς καὶ τῶν δραστηριοτήτων του τὸν Θεό5. 
Ἂς μάθουμε ἐπιτέλους ὅτι αὐτὸς ποὺ ἐξαρτᾶ τὶς ἐλπίδες του ἀπὸ τὸν μάταιο πλοῦτο, ἀπατᾶ οὐσιαστικὰ τὸν ἑαυτό του καὶ μὲ τὴν ἐπηρμένη συμπεριφορά του γίνεται καταγέλαστος.
 Ἡ Εὐρώπη καὶ ὅλοι μας ἂς κάνουμε κτῆμα μας τὸν λόγο τοῦ Ψαλμωδοῦ: Ὄχι στὸν πλοῦτο, ἀλλ’ «ἐπὶ σοί, Κύριε, ἤλπισα, μὴ καταισχυνθείην εἰς τὸν αἰῶνα» (Ψαλμ. ο΄ [70] 1).
 1. Ἰω. Χρυσοστόμου, Εἰς τοὺς Ἀνδριάντας Ὁμ. 2, 5, ΡG 49, 41.
 2. Ἰω. Χρυσοστόμου, Ὁμ. εἰς τὸ «Μὴ φόβου, ὅταν πλουτήσῃ ἄνθρωπος»...,
3, ΡG 55, 515. 3. Γρ. Νύσσης, Εἰς τοὺς Μακαρισμοὺς Λόγ. 2, ΡG 44, 1217C.
 4. Ἰω. Χρυσοστόμου, ὅ.π., ΡG 55, 513-514.
 5. Ἰω. Χρυσοστόμου, Εἰς Ψαλμ. 43, 6, ΡG 55, 176

Η διείσδυση της Τουρκίας στα Βαλκάνια

Ο Ερντογάν παρευρέθηκε στα εγκαίνια της έναρξης κατασκευής του τζαμιού Namazgah (20.000 τ.μ.) στο κέντρο των Τιράνων, δίπλα στο κτήριο του Κοινοβουλίου (Φωτ.: EPA / STR)

 .Με τη μακρά ιστορική σκιά της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας στα Βαλκάνια, οι συχνές αναφορές της τουρκικής πολιτικής ηγεσίας για τους ισχυρούς δεσμούς με την περιοχή δεν προκαλούν καμία εντύπωση.

 .Ο Κεμάλ περιορίστηκε στα όρια του τουρκικού κράτους, αποφεύγοντας οποιαδήποτε εμπλοκή στις πρώην οθωμανικές επαρχίες. Η πολιτική της Τουρκίας απέναντι στα Βαλκάνια αφορούσε θέματα διμερούς διπλωματίας και ζητήματα αντιμετώπισης της σοβιετικής απειλής σε συνεργασία με την Ελλάδα και τη Γιουγκοσλαβία.

Η κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης και η εμφάνιση των τουρκόφωνων χωρών στην κεντρική Ασία, σε συνδυασμό με την αποσύνθεση της Γιουγκοσλαβίας και τους πολέμους που ακολούθησαν, αναζωπύρωσαν το ενδιαφέρον της Τουρκίας ως περιφερειακής δύναμης στην Ευρασία. Η στήριξη της Τουρκίας τη δεκαετία του 1990 στους Βόσνιους μουσουλμάνους και τους αλβανόφωνους του Κοσσυφοπεδίου προκάλεσαν ανησυχίες στην Αθήνα και το Βελιγράδι για την εμπλοκή της Τουρκίας στα Βαλκάνια.

Κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1990, επίσης, χρησιμοποιήθηκε ο όρος ισλαμικό τόξο για να περιγράψει μια σειρά εδαφών όπου κατοικούν μουσουλμάνοι στα Βαλκάνια. Τα εδάφη αυτά συνδέουν την Τουρκία, την Ελλάδα, τη Βουλγαρία, τα Σκόπια, το Κοσσυφοπέδιο, την Αλβανία, τη σερβική επαρχία Σαντζάκ και τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη.

 .Η βαλκανική πολιτική της Τουρκίας απέκτησε πιο ξεκάθαρη και συνεκτική μορφή με τον Νταβούτογλου, ο οποίος ως ακαδημαϊκός συνέγραψε το Στρατηγικό βάθος. Στο βιβλίο αυτό υποστηρίζει ότι η Τουρκία θα πρέπει για άλλη μια φορά να γίνει σημαντική δύναμη στην Ευρασία, κι αυτό θα επιτευχθεί με την αποκατάσταση της επιρροής στις πρώην οθωμανικές επαρχίες, συμπεριλαμβανομένων και των Βαλκανίων. Ο Νταβούτογλου αναφέρθηκε ειδικά στους Βαλκανικούς Πολέμους ως την απαρχή της κατάρρευση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Τόνισε επίσης ότι η Τουρκία θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει την παρουσία της στα Βαλκάνια για την απόκτηση ευρωπαϊκών ερεισμάτων, και επιπλέον πως χωρίς μια ζώνη επιρροής και πολιτικής αμυντικής παραμέτρου στα Βαλκάνια, η Τουρκία δεν θα μπορούσε να ασκήσει αποτελεσματική πολιτική ούτε στη Μέση Ανατολή ούτε στην Ευρασία.

Μετά την οικονομική κρίση του 2008, όταν η ΕΕ και οι ΗΠΑ εστίασαν την προσοχή τους σε εσωτερικά κυρίως ζητήματα για την αντιμετώπισή της, η Τουρκία –της οποίας η οικονομία δεν υπέφερε– εκμεταλλεύθηκε την ευκαιρία καλύπτοντας το κενό με τη διπλωματία και την οικονομική υποστήριξη στα Βαλκάνια.

Αξίζει να σημειωθεί ότι κατά την επίσκεψη του Ερντογάν το 2013 στο Πρίζρεν του Κοσσυφοπεδίου δήλωσε: «Μην ξεχνάτε ότι η Τουρκία είναι το Κοσσυφοπέδιο και το Κοσσυφοπέδιο είναι η Τουρκία». Παρόμοια δήλωση έκανε και ο Νταβούτογλου το 2016 σε τζαμί στην Μπάνια Λούκα του σερβικού τμήματος της Βοσνίας: «Ήμασταν εδώ, είμαστε εδώ και θα είμαστε για πάντα».

Η τουρκική πολιτική στη Θράκη εμφανίζεται αναβαθμισμένη, καθώς κορυφαίοι πολιτικοί της τουρκικής πολιτικής σκηνής έχουν ισχυρούς δεσμούς, όπως ο νέος αναπληρωτής πρωθυπουργός Χακάν Τσαβούσογλου, ο οποίος πρόσφατα επισκέφθηκε την περιοχή όπου όχι μόνο έχει γεννηθεί, αλλά για μεγάλο διάστημα πρωτοστατούσε του γνωστού απολυτρωτικού «Συλλόγου αλληλοβοήθειας Τούρκων Δυτικής Θράκης» με έδρα την Τουρκία.

 .Η Άγκυρα ανέπτυξε καλές σχέσεις συνεργασίας με τα Σκόπια για να υπονομεύσει την Ελλάδα και κυρίως γιατί αντιλήφθηκε την σημαντική γεωγραφική θέση της ΠΓΔΜ στην καρδιά των Βαλκανίων.

Τα Βαλκάνια φαίνεται να είναι η μόνη περιοχή όπου η τουρκική εξωτερική πολιτική είναι πετυχημένη. Στην Κεντρική Ασία και στον Καύκασο η Τουρκία συνάντησε τη ρωσική αντίσταση. Στη Μέση Ανατολή η σχέση της Τουρκίας με τους γείτονές της είναι γεμάτη εχθρότητα και καχυποψία, ακυρώνοντας το δόγμα Νταβούτογλου περί μηδενικών προβλημάτων.

Οι μεταναστευτικές ροές αυξάνουν συνεχώς τον αριθμό των μουσουλμάνων στην Ελλάδα και τα Βαλκάνια γενικότερα, διευρύνοντας τις μελλοντικές δυνατότητες συμμαχιών της Τουρκίας, η οποία προσπάθησε επίσης να κατακτήσει τις ψυχές των μουσουλμανικών πληθυσμών στα Βαλκάνια με τη χρηματοδότηση σχολείων και τζαμιών, όπως το Namazgah στα Τίρανα, που αποτελεί το μεγαλύτερο τέμενος των Βαλκανίων.

Οι ιδιαίτερα καλές σχέσεις της Τουρκίας με την Αλβανία, και ιδιαίτερα με το καθεστώς Ράμα, υπογραμμίζουν και την υποστήριξή της στην ενοποίηση όλων των αλβανόφωνων των Βαλκανίων για την ικανοποίηση του αλβανικού εθνικισμού με τη δημιουργία της Μεγάλης Αλβανίας.

Η αυξανόμενη τουρκική παρουσία στην περιοχή δεν περνά πλέον απαρατήρητη από τη Δύση, η οποία την κατηγορεί –όπως και τη Ρωσία– ότι προσπαθεί να περιορίσει την επιρροή της. Οι τουρκικές οικονομικές επενδύσεις στα Βαλκάνια σήμερα είναι πενιχρές σε σχέση με τις αντίστοιχες της ΕΕ.

Παρά τις παραπάνω επιτυχίες η Τουρκία κατηγορείται από τους χριστιανικούς λαούς ως ένας μεροληπτικός διαμεσολαβητής, που δίνει προτεραιότητα στους μουσουλμάνους. Δεδομένης της κληρονομιάς της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, η Τουρκία πρέπει να περπατήσει πάνω στη λεπτή γραμμή της υποστήριξης των μουσουλμάνων και της αποξένωσης των χριστιανών. Τα προβλήματα που αντιμετωπίζει η Τουρκία στη Μέση Ανατολή δεν θα πάψουν εύκολα να βρίσκονται στην πρώτη της προτεραιότητα.

Οι χριστιανικές χώρες Ελλάδα, Σερβία και Βουλγαρία θα επιχειρούν από κοινού για την εξουδετέρωση της τουρκικής περιφερειακής απειλής. Στην προσπάθεια αυτή θα πρέπει να συμβάλει και η ΕΕ, αν θέλει να ανατρέψει την τουρκική διείσδυση στην Ευρώπη.

Γιώργος Μουρουζίδης
http://www.pontos-news.gr/article/