ΠΟΥ ΘΑ ΒΡΟΥΜΕ ΤΗΝ ΕΥΤΥΧΙΑ ΜΑΣ

 

Πρὸ ἐτῶν ζοῦσε ἕνας ταλαντοῦχος ποιητής, ὁ ὁποῖος παρασύρθηκε ἀπὸ τὴν εὔκολη ζωὴ τῆς ἁμαρτίας καὶ τῆς διαφθορᾶς καὶ τελικὰ αὐτοκτόνησε. Στὰ κατάλοιπά του βρέθηκε κι ἕνα ποίημά του ὅπου ἔγραφε: «Λυπήσου με, Θεέ μου, ...στὸν δρόμο ποὺ πῆρα νὰ ζῶ δίχως λόγο καὶ δίχως σκοπό». Δὲν εἶχε βάλει ἄλλον σκοπὸ τῆς ζωῆς του παρὰ μόνο τὶς γήινες, τὶς σαρκικὲς ἀπολαύσεις καὶ τελικὰ ἀπογοητεύθηκε οἰκτρά. Αὐτὴ εἶναι ἡ πικρὴ ἀλήθεια, τὴν ὁποία τὴ ζοῦν αἰῶνες τώρα ὅσοι δὲν πιστεύουν στὸν Ἰησοῦ Χριστό, ὅσοι δὲν σχετίζονται μὲ τὴν ἁγία Ἐκκλησία Του, τὴν ὁποία ἵδρυσε μὲ τὸ Αἷμα τοῦ Σταυροῦ Του. Ὅ,τι καὶ νὰ ἐφεύρουν οἱ ἄνθρωποι γιὰ νὰ διασκεδάσουν καὶ νὰ χορτάσουν τὸ εἶναι τους, τελικὰ μένουν ἀνικανοποίητοι, πεινασμένοι καὶ διψασμένοι. Καὶ καταφεύγουν σὲ νέους τρόπους ἀναψυχῆς κάνοντας τὸ ἴδιο πάντοτε λάθος. Ποιὸ τὸ λάθος τῶν κοσμικῶν καὶ ἀπίστων ἀνθρώπων; Ὅτι ἀγνοοῦν ἢ δὲν λαμβάνουν καθόλου ὑπόψη τους τὴν ψυχή τους. Ὁ ἄνθρωπος ὅμως δὲν εἶναι μόνο σῶμα. Εἶναι «θνητὸς καὶ ἀθάνατος, ἐπίγειος καὶ οὐράνιος», διότι μαζὶ μὲ τὸ θνητὸ σῶμα ἔχει καὶ τὴν ἀθάνατη καὶ οὐράνια ψυχή. Κι ἂν φροντίζουμε ἑπομένως μόνο γιὰ τὸ σῶμα μας, μένουμε τελικὰ ἀνικανοποίητοι, πεινασμένοι. Ὁ φίλος τοῦ ἁγίου Γρηγορίου Μέγας Βασίλειος, ποὺ ἦταν καὶ ἰατρός, ἔλεγε χαρακτηριστικά: «Ἡ κεφαλὴ τῶν τετραπόδων ἐπὶ γαστέρα βλέπει, καὶ τὸ ταύτης ἡδὺ ἐκ παντὸς τρόπου διώκει». Τὸ κεφάλι δηλαδὴ τοῦ ζώου βλέπει πρὸς τὴν κοιλιά του καὶ ἐπιζητεῖ μὲ κάθε τρόπο τί τὴν εὐχαριστεῖ. Ἀντιθέτως, «ἡ σὴ κεφαλή, ἄνθρωπε, πρὸς οὐρανὸν διανέστηκεν (=ἔχει στηριχθεῖ ἐκ κατασκευῆς)· οἱ ὀφθαλμοί σου τὰ ἄνω βλέπουσιν... Ἄλλη σοι μέριμνα πρέπουσα (=ἄλλα πρέπει νὰ σὲ ἐνδιαφέρουν κυρίως καὶ νὰ σὲ ἀπασχολοῦν)... Ἀληθινή σου πατρὶς ἡ ἄνω Ἱερουσαλήμ», ὁ Παράδεισος τοῦ Οὐρανοῦ (PG 29, 192ΑΒ). Αὐτὸ μᾶς παραγγέλλει καὶ ὁ αἰώνιος καὶ ἀλάθητος λόγος τοῦ Θεοῦ: «τὰ ἄνω ζητεῖτε, οὗ ὁ Χριστός ἐστιν», δηλαδὴ πρέπει νὰ ζητᾶτε, νὰ ἐπιδιώκε­τε τὰ ἄνω, τὰ ἐπουράνια, τὰ ὁποῖα εἶναι ἐκεῖ ὅπου ὑπάρχει ὁ Χριστὸς «καθήμενος εἰς τὰ δεξιὰ τοῦ Θεοῦ Πατρός». «Τὰ ἄνω φρονεῖτε, μὴ τὰ ἐπὶ τῆς γῆς». Πρὸς τὰ ἄνω στρέψτε τὶς σκέψεις σας· ὄχι πρὸς τὰ γήινα (Κολασ. γ΄ 1­2). «Ὁ Χριστός, ὁ ὁποῖος εἶναι ὁ ἄριστος φίλος μας καὶ ἡ Κεφαλή μας, ὑψώθη εἰς ὑψίστην τιμὴν καὶ εἰς ὑπέρτατον ἀξίωμα ἐν οὐρανοῖς, εἰσῆλθε δὲ ἐκεῖ διὰ νὰ διανοίξῃ τὴν πρὸς τοὺς οὐρανοὺς ὁδὸν καὶ εἰς ἡμᾶς καὶ διὰ νὰ ἐξασφαλίσῃ τὴν οὐρανίαν μακαριότητα καὶ δι᾿ ἡμᾶς... Ἡ καρδία μας δὲν πρέπει νὰ εἶναι προσκεκολλημένη εἰς οἰκίας καὶ κτήματα, εἰς κατωτέρας καὶ ἐξευτελιστικὰς ἀπολαύσεις. Οὐρανὸς καὶ γῆ ἀντιτίθενται ἐν πολλοῖς πρὸς ἄλληλα, εἶναι δὲ ἀδύνατον νὰ εἴμεθα προσκεκολλημένοι συγχρόνως εἰς ἀμφότερα. Ἐφ᾿ ὅσον ἡ ἀγάπη μας κατευθύνεται πρὸς τὸ ἓν ἀπομακρύνεται ἀπὸ τὸ ἄλλο» (Π. Ν. Τρεμπέλα, «Ὑπόμνημα εἰς τὰς Ἐπιστολὰς τῆς Καινῆς Διαθήκης», τόμος Β΄). Μακάρι ὅσοι συνάνθρωποί μας προσπαθοῦν νὰ χαροῦν στὴ ζωή τους χωρὶς τὸν Χριστό, νὰ βροῦν κάποια στιγμὴ τὸν δρόμο ποὺ ὁδηγεῖ σ᾿ Ἐκεῖνον, ὁ Ὁποῖος εἶναι ἡ ἀληθινὴ χαρὰ τῶν ἀνθρώπων. Σ᾿ Ἐκεῖνον ὁ Ὁποῖος ἔχυσε τὸ πανάγιο Αἷμα Του γιὰ τὴν αἰώνια εὐτυχία μας.ΟΣΩΤΗΡ2222

«Ὑψώναμε τὰ χέρια μας γιὰ τὸν σταυρό!»

 Σκεπτικὸς καὶ προβληματισμένος ἐπιστρέφει στὸ σπίτι του ὁ Νίκος. Λαμπρὴ εἶναι ἡ σημερινὴ μέρα. Γιορτάζει ἡ ἐνορία του, ὁ Ἅγιος Ἀθανάσιος. Ἡλιόλουστη μέρα, κόσμος πολύς, ὅλοι γιὰ νὰ τιμήσουν τὸν Ἅγιο. Ὁ Ἐπίσκοπος καὶ οἱ ἱερεῖς ντυμένοι μὲ λαμπρὰ ἄμφια, οἱ ἱεροψάλτες ἔψαλαν χορωδιακὰ καὶ περίτεχνα, ὅπως ἁρμόζει στὴν περίσταση. Ὁ καιρὸς ἦταν κατάλληλος, ἔγινε καὶ ἡ λιτάνευση τῆς ἱερῆς εἰκόνας, ἁπλώθηκε ἡ εὐλογία σ᾿ ὅλη τὴν ἐνορία. Ὁ Νίκος τὰ χάρηκε ὅλα. Μὰ κάτι «μαγκώνει» τὴν καρδιά του καθ᾿ ὅλη τὴ διάρκεια τῆς πανηγύρεως. Παρατήρησε ἔντονα κάτι ἐνοχλητικὸ ποὺ κατέστρεφε τὴν ὀμορφιὰ τῆς ἡμέρας, τὴν κατάνυξη, τὴν ἱερότητα τῶν στιγμῶν. Κόσμος ποικίλος, νέοι, γέροντες, μικροί, μεγάλοι στέκονταν δίπλα του καὶ οἱ περισσότεροι καθ᾿ ὅλη τὴ διάρκεια τῆς Ἀκολουθίας κρατοῦσαν τὸ κινητό τους τηλέφωνο, ἀσχολοῦνταν μ᾿ αὐτὸ καὶ κατὰ διαστήματα ὕψωναν τὰ χέρια τους καὶ μὲ τὰ κινητὰ προσπαθοῦσαν νὰ ἀπαθανατίζουν τὶς στιγμὲς βγάζοντας φωτογραφίες ἢ παίρνοντας βίντεο. Μὲ δυσκολία προσπάθησε νὰ συγκεντρωθεῖ καὶ νὰ προσευχηθεῖ. Ἀλλὰ καὶ ἀργότερα ποὺ βγῆκαν ὅλοι γιὰ τὴ Λιτανεία τῆς ἱερῆς εἰκόνας, ἴδια κατάσταση: γέλια, κουβέντες, φωτογραφίες κλπ. Σχεδὸν ὅλοι ὕψωναν ψηλὰ τὰ χέρια μὲ τὰ κινητά. Σκέφθηκε πὼς παλαιότερα ὑψώναμε τὰ χέρια μας γιὰ νὰ κάνουμε τὸν σταυρό μας. Ὑψώναμε τὰ χέρια μας ἱκετευτικὰ στὴν προσευχή μας... Τώρα; Λυπήθηκε ἀκόμη περισσότερο, ὅταν σταμάτησαν γιὰ τὴ δέηση τῆς Λιτανείας καὶ ἕνας κληρικὸς σήκωσε τὸ χέρι του ὄχι γιὰ νὰ εὐλογήσει τὸν λαό, ἀλλὰ καὶ αὐτὸς μὲ τὸ κινητό του γιὰ ν᾿ ἀπαθανατίσει τὴ στιγμή. Τόσο πολὺ ξεφύγαμε; Τόσο πολὺ μᾶς ἐπηρεάζει ὁ κόσμος; Τόσο εὔκολα ξεχνᾶμε τὴν ἱερότητα τῆς Λατρείας; Ἄραγε χαίρονται οἱ Ἅγιοι μ᾿ ὅλα αὐτὰ στὶς πανηγύρεις; Τὰ ἐρωτήματα μένουν ἀναπάντητα στὴν ψυχή του Ἕνας πολὺ σοβαρὸς προβληματισμὸς τίθεται ἀπὸ τὸ πραγματικὸ αὐτὸ περιστατικὸ ποὺ προαναφέραμε. Στὴν ἐποχή μας ὅλο καὶ περισσότερο ἐξελίσσεται ἡ Τεχνολογία καὶ δίνει ἀπεριόριστες δυνατότητες σ᾿ ὅλους νὰ τὴ χρησιμοποιοῦν παντοῦ καὶ πάντοτε. Ὑπάρχουν ὅμως κάποιοι χῶροι καὶ κάποιες στιγμὲς ποὺ πρέπει νὰ σεβαστοῦμε καὶ νὰ μὴν ἐκτρεπόμαστε. Ὁ ἱερὸς Ναός, ἡ Λατρεία τοῦ Θεοῦ, οἱ ὧρες ποὺ τελοῦνται τὰ ἱερὰ Μυστήρια εἶναι χῶροι καὶ στιγμὲς κατ᾿ ἐξοχὴν ἱερές. Ἐκεῖ μπαίνουμε μὲ ἕναν καὶ μόνο σκοπό: νὰ προσευχηθοῦμε, νὰ λατρεύσουμε τὸν ἀληθινὸ Θεό, νὰ ἐπικοινωνήσουμε μαζί Του, νὰ ἑνωθοῦμε διὰ τῶν ἱερῶν Μυστηρίων μὲ Ἐκεῖνον καὶ τοὺς ἀδελφούς μας. Ὅταν ὅμως ἀσχολούμαστε μὲ τὴ φωτογράφιση τῶν στιγμῶν, χάνουμε αὐτὸ τὸν σκοπὸ καὶ ἡ συμμετοχή μας γίνεται τυπική, ἀνώφελη, ἀσεβής. Τὸ ἴδιο παρατηρεῖται ἔντονα στὰ ἱερὰ Μυστήρια τοῦ Γάμου καὶ τοῦ Βαπτίσματος, καθὼς ἀσχολούμαστε μὲ τὸ νὰ καλύψουμε τὸ γεγονὸς μὲ τὰ μέσα τῆς τεχνολογίας καὶ ἀμελοῦμε νὰ προσευχηθοῦμε γιὰ τὸν νέο Χριστιανὸ ποὺ εἰσέρχεται στὴν Ἐκκλησία τοῦ Χριστοῦ ἢ γιὰ τοὺς δύο νυμφευόμενους ποὺ ζητοῦν τὴν εὐλογία τοῦ Θεοῦ στὸ ξεκίνημα τῆς κοινῆς τους ζωῆς. Ὅλα αὐτὰ ἀποτυπώνουν τὴν ἐξωτερικὴ ὄψη τῶν πραγμάτων. Λησμονοῦμε πὼς ἡ λατρεία τοῦ Θεοῦ δὲν εἶναι θέαμα καὶ ἀκρόαμα, οὔτε γεγονὸς ποὺ καλύπτεται μὲ τὴν τεχνολογία. Ἡ Λατρεία εἶναι βίωμα δυνατό, ἐμπειρία, ἔχει βάθος ποὺ δὲν ἀποτυπώνεται στὸν φωτογραφικὸ φακὸ ἢ στὴν κάμερα. Τὴ Χάρι τοῦ Θεοῦ ποὺ τὰ ἱερὰ Μυστήρια μεταδίδουν, τὰ αἰσθήματα ποὺ νιώθουμε ἐξωτερικά, οἱ νύξεις, τὰ δάκρυα τῆς ψυχῆς μας δὲν περιγράφονται, δὲν καταγράφονται σ᾿ ἕνα μηχάνημα. Τὸ βίωμα μένει μέσα μας καὶ μᾶς ἐμπνέει στὸν ἀγώνα μας. Χρειάζεται προσοχὴ ἀπ᾿ ὅλους μας, κληρικοὺς καὶ λαϊκούς, ἡ χρήση τῶν μέσων τεχνολογίας. Ὑπάρχει κίνδυνος ὅλα αὐτὰ νὰ μᾶς κρατοῦν στὴν ἐπιφάνεια, νὰ μὴ μᾶς ἀφήνουν νὰ βλέπουμε τὸ βάθος τῶν γεγονότων. Ἱκανοποιοῦν τὴ ματαιοδοξία μας, τίποτε ἄλλο. Ἂς συγκρατοῦμε τὸν ἑαυτό μας. Μὴ μᾶς ἐπηρεάζει τὸ πνεῦμα τοῦ κόσμου. Ἂς κρατοῦμε τὰ κινητά μας κλειστὰ τὴν ὥρα τῆς Λατρείας. Ἂς ἀφοσιωνόμαστε στὴ λατρεία τοῦ Θεοῦ. Ἂς ὑψώνουμε τὰ χέρια μας γιὰ νὰ κάνουμε τὸ σημεῖο τοῦ σταυροῦ καὶ ἱκετευτικὰ νὰ παρακαλοῦμε τὸν Θεὸ νὰ μᾶς ἐλεεῖ καὶ νὰ πλημμυρίζει τὴ ζωή μας μὲ τὴ Χάρι καὶ τὴν εὐλογία Του.ΟΣΩΤΗΡ2222

ΠΛΕΟΝΕΞΙΑ

 

Κάποιος πλησίασε μία ἡμέρα τὸν Κύριο καὶ Τοῦ ζήτησε νὰ παρέμβει στὴν ἐπίλυση τῆς κληρονομικῆς διαφορᾶς ποὺ εἶχε μὲ τὸν ἀδελφό του: «Πὲς στὸν ἀδελφό μου νὰ δεχθεῖ νὰ μοιραστοῦμε τὴν κληρονομιὰ τοῦ πατέρα μου» (Λουκ. ιβ΄ 13). Ὁ Κύριος πῆρε ἀφορμὴ ἀπὸ αὐτὸ τὸ αἴτημα τοῦ ἀνθρώπου καὶ ἐπέστησε τὴν προσοχὴ στὸν ἴδιο καὶ στὸν λαὸ ποὺ παρακολουθοῦσε τὴ διδασκαλία Του, γιὰ τὴν πνευματικὴ πληγὴ ποὺ λέγεται πλεονεξία: «Προσέχετε καὶ προφυλάσσεσθε ἀπὸ κάθε εἶδος πλεονεξίας. Δὲν συντελεῖ αὐτὴ σὲ τίποτα γιὰ νὰ γίνει ἄνετη καὶ χαρούμενη ἡ ζωή σας. Διότι ἡ ζωὴ τοῦ ἀνθρώπου δὲν ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὰ περιττὰ πλούτη καὶ δὲν διατηρεῖται ἀπὸ τὰ ὑπάρχοντά του, οὔτε τὰ πολλὰ πλούτη τοῦ ἐξασφαλίζουν τὴ μακροζωία καὶ εὐχάριστη ζωή» (Λουκ. ιβ΄ 15) . 

Πλεονεξία εἶναι ἡ ἀκατάσχετη ροπὴ τοῦ ἀνθρώπου νὰ μαζεύει ὅσο τὸ δυνατὸν περισσότερα ὑλικὰ ἀγαθά, πολλὲς φορὲς καὶ μὲ ζημία καὶ βλάβη τοῦ ἄλλου. Ἡ πλεονεξία εἶναι παραφροσύνη. Αὐτὰ ποὺ τώρα συλλέγει κανεὶς θὰ ἔρθει στιγμὴ ποὺ θὰ τὰ ἐγκαταλείψει ὅλα ἐδῶ στὴ γῆ καὶ δὲν θὰ πάρει μαζί του τίποτε. Μπορεῖ μάλιστα ὅσα μὲ κόπο καὶ ξενύχτια ἔχουν μαζευτεῖ, νὰ πέσουν σὲ χέρια ἐχθρῶν του καὶ αὐτοὶ νὰ τὰ καρπωθοῦν. Εἶναι ἑπομένως ἄμεση ἀνάγκη οἱ πιστοὶ νὰ θεραπεύουμε τὴν πληγὴ τῆς πλεονεξίας, ὅταν αὐτή, εἴτε μικρὴ εἴτε μεγάλη, ἐμφανίζεται στὴ ζωή μας. Νὰ μάθουμε νὰ ζοῦμε μὲ αὐτάρκεια καὶ ὀλιγάρκεια. «Ἔχοντες διατροφὰς καὶ σκεπάσματα τούτοις ἀρκεσθησόμεθα» (Α΄ Τιμ. ς΄ 8), ὅπως μᾶς συμβουλεύει ὁ ἀπόστολος Παῦλος. Δηλαδή, ἐφόσον ἔχουμε τροφὲς καὶ ἐνδύματα καὶ κατοικία γιὰ νὰ μᾶς σκεπάζει, ἂς ἀρκεστοῦμε σ᾿ αὐτά. Εἴμαστε πάροικοι καὶ παρεπίδημοι ἐδῶ στὴ γῆ. Κάποια στιγμὴ θὰ ἀναχωρήσουμε. Ἕνας πλούσιος πλεονέκτης, χωρὶς νὰ τὸ περιμένει, τὴν ὥρα ποὺ προγραμμάτιζε τὴν ἀποθήκευση τῶν ἀγαθῶν του γιὰ νὰ τὰ ἀπολαύσει, ὅπως νόμιζε, ἐπὶ πολλὰ χρόνια, ἄκουσε τὴ φωνὴ τοῦ Θεοῦ νὰ τοῦ λέει: «Ἄφρον, ταύτῃ τῇ νυκτὶ τὴν ψυχήν σου ἀπαιτοῦσιν ἀπὸ σοῦ· ἃ δὲ ἡτοίμασας τίνι ἔσται;» (Λουκ. ιβ΄ 20). Ἄμυαλε καὶ ἀνόητε ἄνθρωπε, τὴ νύχτα αὐτὴ οἱ φοβεροὶ δαίμονες ἀπαιτοῦν νὰ πάρουν τὴν ψυχή σου. Αὐτὰ λοιπὸν ποὺ ἑτοίμασες καὶ ἀποθήκευσες, σὲ ποιὸν θὰ ἀνήκουν καὶ σὲ ποιοὺς κληρονόμους θὰ περιέλθουν; Αὐτὸς ἦταν ὁ θλιβερὸς ἐπίλογος τῆς ζωῆς αὐτοῦ τοῦ πλεονέκτη. Δείκτης πορείας μας ἂς εἶναι ἡ ζωὴ τῶν πρώτων Χριστιανῶν. Ζοῦσαν στὴ γῆ, ἀλλὰ ἦταν πολίτες τοῦ οὐρανοῦ. Αὐτὸ νὰ κάνει καὶ ὁ καθένας ἀπὸ μᾶς. Νὰ καταθέτει μὲ ἐλεημοσύνες στὸ οὐράνιο ταμιευτήριο καὶ νὰ «θησαυρίζει θησαυροὺς ἐν οὐρανῷ, ὅπου οὔτε σὴς οὔτε βρῶσις ἀφανίζει καὶ ὅπου κλέπται οὐ διορύσσουσιν οὐδὲ κλέπτουσιν» (Ματθ. ς΄ 20). Νὰ ἀποθηκεύει θησαυροὺς στὸν οὐρανό, ὅπου οὔτε ὁ σκόρος οὔτε ἡ σαπίλα καὶ ἡ σκουριὰ ἀφανίζουν τοὺς ἀποθηκευμένους θησαυροὺς καὶ ὅπου οἱ κλέφτες δὲν τρυποῦν τοὺς τοίχους τῶν θησαυροφυλακίων, οὔτε κλέβουν. Εἶναι μεγάλη πληγὴ ἡ πλεονεξία. Γιατὶ ὁ πλεονέκτης ζεῖ σὰν ὁ κόσμος νὰ ἔγινε μόνο γι᾿ αὐτόν. Νὰ παρακαλοῦμε τὸν Κύριο τὶς διάφορες αὐτὲς πληγὲς τῆς πλεονεξίας νὰ τὶς θεραπεύει, νὰ τὶς ἐπουλώνει καὶ νὰ ἀξιώνει ὅλους μας νὰ πλουτίζουμε εἰς Θεόν.ΟΣΩΤΗΡ2222

Η ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΩΝ ΔΕΚΑ ΕΝΤΟΛΩΝ Η ΕΝΑΤΗ ΕΝΤΟΛΗ

 «Οὐ ψευδομαρτυρήσεις κατὰ τοῦ πλησίον σου μαρτυρίαν ψευδῆ» (Ἐξ. κ΄ 16). Δὲν θὰ ψευδομαρτυρήσεις σὲ βάρος τοῦ συνανθρώπου σου. Ψευδομαρτυρία εἶναι ἡ συκοφαντία, ἡ διαβολή, ἡ ψευδὴς κατηγορία, ἡ ψευδὴς κατάθεση στὰ Δικαστήρια. Ἡ ψευδομαρτυρία εἶναι βλάστημα τοῦ διαβόλου. Ὁ διάβολος εἶναι ὁ ἐφευρέτης τῆς διαβολῆς. Πρῶτος αὐτὸς μὲ μορφὴ φιδιοῦ πλησίασε τὴν Εὔα, ποὺ στεκόταν μόνη της καὶ περιεργαζόταν τὸ δένδρο μὲ τὸν ἀπαγορευμένο καρπό, καὶ τῆς εἶπε: Εἶναι ἀλήθεια ὅτι ὁ Θεὸς σᾶς εἶπε νὰ μὴ φᾶτε ἀπὸ τοὺς καρποὺς ὅλων τῶν δένδρων ποὺ ὑπάρχουν στὸν Παράδεισο; Ἡ Εὔα τοῦ ἀπάντησε: Ὁ Θεὸς μᾶς εἶπε ἀπὸ κάθε καρπὸ τῶν δένδρων ποὺ βρίσκονται στὸν Παράδεισο νὰ τρῶμε. Ἀπὸ τὸν καρπὸ ὅμως τοῦ δένδρου ποὺ βρίσκεται στὸ μέσον τοῦ Παραδείσου, μᾶς εἶπε νὰ μὴ φᾶμε ἀπὸ αὐτόν, οὔτε κὰν νὰ τὸν ἀγγίξουμε, γιὰ νὰ μὴν πεθάνουμε. Τότε ὁ διάβολος συκοφάντησε τὸν Θεὸ στὴν Εὔα λέγοντας: Καθόλου δὲν θὰ πεθάνετε, ἐὰν φᾶτε. Διότι γνώριζε ὁ Θεὸς ὅτι τὴν ἡμέρα ἀκριβῶς ποὺ θὰ φᾶτε ἀπὸ τὸν καρπὸ αὐτόν, θὰ ἀνοίξουν τὰ μάτια σας καὶ θὰ γίνετε ὅμοιοι πρὸς Αὐτόν, γνωρίζοντας καὶ διακρίνοντας τὸ καλὸ ἀπὸ τὸ κακό (βλ. Γεν. γ΄ 1-5). Αὐτὴ τὴν πρώτη συκοφαντία τοῦ διαβόλου χρησιμοποιεῖ ὡς παράδειγμα ὁ ἅγιος Γρηγόριος ὁ Παλαμᾶς στὴν ἑρμηνεία τῆς ἔνατης ἐντολῆς, λέγοντας: Δὲν θὰ συκοφαντήσεις, γιὰ νὰ μὴ μοιάσεις στὸν διάβολο ποὺ συκοφάντησε τὸν Θεὸ στὴν Εὔα καὶ γίνεις καταραμένος, ὅπως ἐκεῖνος (Δεκάλογος τῆς κατὰ Χριστὸν Νομοθεσίας, ΕΠΕ 8, 503). Ἡ ψευδομαρτυρία εἶναι ἀδίκημα κατὰ τοῦ πλησίον, ποὺ πλήττει τὸ καλὸ ὄνομα, τὴν καλὴ φήμη, τὴν ὑπόληψη καὶ τὴν ἀξιοπρέπειά του. Τὰ ἐλατήρια τῆς ψευδομαρτυρίας εἶναι ποταπά. Γεννιέται σὲ κακεντρεχεῖς καὶ φθονερὲς ψυχές, οἱ ὁποῖες χαίρονται στὴν κακοδαιμονία καὶ κακοπραγία τοῦ πλησίον. Ἡ ψευδομαρτυρία μπορεῖ νὰ γίνει πρόξενος πολλῶν κακῶν. Μπορεῖ, λόγου χάριν, νὰ ὁδηγήσει σὲ φυλάκιση ἀθώους ἀνθρώπους. Νὰ θυμηθοῦμε τὴ γυναίκα τοῦ Πετεφρῆ, ποὺ συκοφάντη σε τὸν πάγκαλο Ἰωσὴφ καὶ πέτυχε νὰ τὸν φυλακίσουν ὅλως ἀναιτίως (βλ. Γεν. λθ΄ 13­20). Μπορεῖ νὰ ὁδηγήσει ἀκόμη καὶ στὸν θάνατο ἀθώους ἀνθρώπους. Πρωτίστως νὰ θυμηθοῦμε τὴν καταδίκη τοῦ Κυρίου μας σὲ σταυρικὸ θάνατο. Οἱ ἀρχιερεῖς, οἱ Γραμματεῖς καὶ οἱ Φαρισαῖοι στήριξαν τὴν καταδικαστική τους ἀπόφαση σὲ καταθέσεις ψευδομαρτύρων (βλ. Ματθ. κς΄ 59­66). Ἐπίσης νὰ θυμηθοῦμε τοὺς τρεῖς Ρωμαίους ἀξιωματικοὺς ποὺ συκοφαντήθηκαν ψευδῶς ἀπὸ τὸν ἔπαρχο Ἀβλάβιο στὸν αὐτοκράτορα Μέγα Κωνσταντῖνο γιὰ συνωμοσία καὶ ὁδηγήθηκαν στὸν τόπο τῆς ἐκτελέσεως, ἀλλὰ παρενέβη ὁ ἅγιος Νικόλαος καὶ τοὺς ἔσωσε. Ἡ ψευδομαρτυρία μπορεῖ νὰ καταρρακώσει τὴν τιμὴ καὶ τὴν ὑπόληψη ἔντιμων καὶ εὐυπόληπτων ἀνθρώπων καὶ νὰ τοὺς ὁδηγήσει σὲ κοινωνικὸ διασυρμό. Λόγου χάριν, ὁ Μέγας Ἀθανάσιος καὶ ὁ ἅγιος Νεκτάριος κατηγορήθηκαν γιὰ ἀνηθικότητες, ἐνῶ καὶ οἱ δύο δὲν εἶχαν καμιὰ σχέση μὲ τέτοια ἁμαρτήματα. Τέτοιες βαριὲς ψευδομαρτυρίες ἰσοδυναμοῦν μὲ φόνο. Ὁ φόνος σκοτώνει τὸ σῶμα. Ἐνῶ ἡ ψευδομαρτυρία πλήττει τὴν ψυχή. Ἰδιαίτερα φριχτὴ εἶναι ἡ ψευδομαρτυρία στὰ Δικαστήρια, ὅπου πηγαίνουν οἱ ψευδομάρτυρες καὶ ὁρκίζονται ὅτι θὰ ποῦν τὴν ἀλήθεια. Ἀλλὰ θεληματικὰ καὶ προμελετημένα καταθέτουν ψευδὴ μαρτυρία. Αὐτοὶ ἁμαρτάνουν διπλά. Πρῶτον, διότι ψεύδονται, καὶ δεύτερον, διότι ἐπικαλοῦνται ὡς μάρτυρα τὸν Θεό. Στοὺς ψευδομάρτυρες ἔρχεται ὡς «δρέπανον πετόμενον» (Ζαχ. ε΄ 2) ἡ «ἀρὰ» τοῦ Θεοῦ καὶ τοὺς θερίζει. Ὁ ἅγιος Νικόλαος Βελιμίροβιτς στὸ βιβλίο του «Δρόμος δίχως Θεὸ δὲν ἀντέχεται...», στὴν ἑνότητα «Πρὸς ἕνα κατάδικο ποὺ ρωτᾶ γιὰ τὴν ψευδομαρτυρία», σελ. 296­ 298, ἀναφέρει συγκλονιστικὰ παραδείγματα. Κάποιος, σημειώνει, ψευδομαρτύρησε ἐξαιτίας ἑνὸς βοδιοῦ. Δύο χρόνια μετὰ τὴν ψευδομαρτυρία, τὰ βόδια του μὲ τὸ κάρο γκρεμίστηκαν στὴ χαράδρα καὶ καταστράφηκαν. Κεραυνὸς χτύπησε τὴ στάνη του καὶ σκοτώθηκαν ὅλα τὰ πρόβατά του. Κλέφτες μπῆκαν στὸ σπίτι του καὶ τὸν λήστεψαν δύο φορές. Ἡ γυναίκα του ἀρρώστησε καὶ πέθανε βασανισμένη. Ἕνα ὑγιέστατο ὣς τότε παιδί του ἄρχισε νὰ πέφτει στὸ χῶμα, νὰ βγάζει ἀφροὺς ἀπὸ τὸ στόμα καὶ νὰ τρίζει τὰ δόντια του. Κάποιος ἄλλος ψευδομαρτύρησε γιὰ ἕνα κομμάτι γῆς καὶ ἔχασε τὸ φῶς του. Πόσο ὡραιότερο εἶναι, εἴτε στὰ Δικαστήρια καλούμαστε ὡς μάρτυρες εἴτε ὁπουδήποτε ἀλλοῦ, νὰ λέμε πάντοτε τὴν ἀλήθεια! Ἡ ψευδομαρτυρία, ἡ ψευδορκία, ἡ διαβολή, ἡ συκοφαντία, τὰ ἀσύστολα ψεύδη εἶναι θανάσιμα ἁμαρτήματα, ποὺ τιμωροῦνται αὐστηρὰ καὶ ἀπὸ τὸν νόμο τοῦ Θεοῦ καὶ ἀπὸ τὸν νόμο τῶν ἀνθρώπων. Νὰ θυμηθοῦμε πόσο αὐστηρὰ τιμωρήθηκαν ὁ Ἀνανίας καὶ ἡ Σαπφείρα, πού, ὅταν πούλησαν τὸ χωράφι τους, εἶπαν προμελετημένα ψέματα στὸν ἀπόστολο Πέτρο. Καὶ οἱ δυὸ μετὰ τὴν ψευδὴ μαρτυρία τους ἔπεσαν κάτω στὴ γῆ καὶ ξεψύχησαν (βλ. Πράξ. ε΄ 1­11). Ὁ ἅγιος Γρηγόριος ὁ Παλαμᾶς μᾶς συμβουλεύει ὅτι, ἀντὶ νὰ καταρρακώνουμε μὲ ψεύτικες κατηγορίες τὴν ὑπόληψη τῶν ἄλλων, καλύτερο εἶναι νὰ σκεπάζουμε τὸ ἁμάρτημα τοῦ πλησίον, ἐκτὸς κι ἂν αὐτὸ βλάπτει πολλοὺς ἄλλους... κι ἔτσι νὰ πετύχουμε τὴν εὐλογία τοῦ Θεοῦ (Δεκάλογος τῆς κατὰ Χριστὸν Νομοθεσίας, ΕΠΕ 8, 503).ΟΣΩΤΗΡ2222

Η ΠΑΝΤΟΔΥΝΑΜΙΑ ΤΗΣ ΠΙΣΤΕΩΣ

 Ἱερὸ δέος πλημμυρίζει τὴν ψυχὴ κάθε πιστοῦ, καθὼς στρέφει τὴ σκέψη του στὸν πολυπληθὴ χορὸ Πάντων τῶν Ἁγίων τῆς θριαμβεύουσας Ἐκκλησίας μας. Ἄνθρωποι ποὺ ἔζησαν ἀπὸ τὴν ἐποχὴ τοῦ Ἀδὰμ μέχρι καὶ τὶς μέρες μας, εὐαρέστησαν στὸν Θεὸ μὲ τὴν ἁγία βιοτή τους καὶ τώρα ἀπολαμβάνουν τὸν μισθὸ τῶν κόπων καὶ τῶν μεγάλων ἀγώνων τους πλησίον τοῦ Θεοῦ. Χαίρονται δηλαδὴ τὴν ἄρρηκτη ἕνωσή τους μὲ τὸν Κύριο Ἰησοῦ Χριστό, ποὺ τόσο ἀγάπησαν. 

1. Τὸ σχετικο ἀποστολικὸ Ἀνάγνωσμα , ἀπὸ τὴν πρὸς Ἑβραίους ἐπιστολή, μὲ πανηγυρικὸ τόνο μᾶς περιγράφει κορυφαῖες στιγμὲς ἀπὸ τὴ ζωὴ τῶν Δικαίων τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης. Ἐπεκτείνεται ὅμως καὶ στοὺς Ἁγίους κάθε ἐποχῆς. Μᾶς ἐξιστορεῖ ἀρχικὰ τὰ κατορθώματα ποὺ πέτυχαν μὲ τὴ θερμὴ πίστη τους. Καὶ δὲν εἶναι λίγα αὐτά: Καταπολέμησαν καὶ ὑπέταξαν βασίλεια, κυβέρνησαν τὸν λαὸ μὲ δικαιοσύνη, πέτυχαν τὴν πραγματοποίηση τῶν ὑποσχέσεων ποὺ τοὺς ἔδωσε ὁ Θεός, ἔφραξαν στόματα λιονταριῶν, ὅπως ὁ Δανιήλ, ἔσβησαν τὴν καταστρεπτικὴ δύναμη τῆς φωτιᾶς, διέφυγαν τὸν κίνδυνο τῆς σφαγῆς, πῆραν δύναμη καὶ ἔγιναν καλὰ ἀπὸ ἀρρώστιες, ἀναδείχθηκαν ἰσχυροὶ καὶ ἀνίκητοι στὸν πόλεμο, ἔτρεψαν σὲ φυγὴ τὶς ἐχθρικὲς παρατάξεις καὶ τὰ πολυπληθὴ στρατεύματά τους, εἶδαν ἀναστάσεις νεκρῶν. Μᾶς συγκινεῖ ὁ νικηφόρος αὐτὸς παιάνας τῆς πίστεως, ἀλλὰ καὶ μᾶς διδάσκει. Διότι στὴν ἐποχή μας, ἡ ραγδαία ἐξέλιξη τῆς Τεχνολογίας καὶ ἡ ἁλματώδης πρόοδος τῆς Ἐπιστήμης ἔδωσαν στὸν ἄνθρωπο τὴν ψευδαίσθηση ὅτι εἶναι παντοδύναμος. Νόμισε ὅτι μπορεῖ νὰ στηριχθεῖ στὶς δυνάμεις του, νὰ πατήσει στὰ πόδια του καὶ νὰ φθάσει τὸν Θεό. Ὅτι δὲν χρειάζεται πλέον τὸν Δημιουργό του. Ομως, διαπιστώνουμε καθημερινὰ τὴ μικρότητα τοῦ ἀνθρώπου. Τὴν ἀδυναμία του νὰ ὑπερνικήσει ὄχι βασίλεια κραταιὰ καὶ ἡγεμόνες καὶ θηρία, ἀλλὰ ἀκόμη καὶ ἕναν ἀπειροελάχιστο μικροοργανισμό οπως ειναι πχ ο κορονο'ι'ος. Ταπεινώνεται ὁ ἄνθρωπος ὅταν ἐπενδύει στὶς πτωχὲς δυνάμεις του, ἐνῶ ἀντίθετα μεγαλύνεται ὅταν ἀναγνωρίζει τὴ μικρότητά του καὶ στηρίζει τὴν πίστη του στὸν παντοδύναμο Κύριο, διότι ἡ πίστη εἶναι ἡ μόνη δύναμη τοῦ ἀνθρώπου. 

2. Στὴ συνέχεια ἡ περικοπὴ περιγράφει τὰ φρικτὰ μαρτύρια ποὺ ὑπέστησαν ὅσοι δὲν δέχθηκαν νὰ ἀρνηθοῦν τὴν πίστη τους: Τοὺς ἔδεσαν στὸ βασανιστικὸ ὄργανο ποὺ λέγεται τύμπανο καὶ τοὺς ἔδειραν σκληρὰ μέχρι θανάτου. Δέχθηκαν ἐμπαιγμούς, μαστιγώσεις, δεσμὰ καὶ φυλακίσεις. Λιθοβολήθηκαν, πριονίσθηκαν, δοκίμασαν πολλοὺς πειρασμούς, σφαγιάσθηκαν, περιφέρονταν σὰν πλανόδιοι ἐδῶ κι ἐκεῖ, φορώντας γιὰ ροῦχα προβιὲς καὶ γιδοδέρματα καὶ ζώντας μέσα σὲ στερήσεις, θλίψεις καὶ κακοπάθειες. Περιπλανιόντουσαν σὲ ἐρημιὲς καὶ σὲ βουνά, σὲ σπηλιὲς καὶ σὲ τρύπες τῆς γῆς. Ὁδηγήθηκαν ἀκόμη σὲ ὀδυνηρὰ βασανιστήρια, «οὐ προσδεξάμενοι τὴν ἀπολύτρωσιν, ἵνα κρείττονος ἀναστάσεως τύχω σιν», ἀναφέρει ὁ Ἀπόστολος. Δὲν δέχθηκαν δηλαδὴ νὰ ἀρνηθοῦν τὴν πίστη τους καὶ νὰ ἐλευθερωθοῦν ἀπὸ τὶς κακοπάθειες καὶ τὸν θάνατο, ἀλλὰ προτίμησαν τὸ σκληρὸ μαρτύριο γιὰ νὰ ἀναστηθοῦν σὲ μιὰ καλύτερη ζωή, παρὰ νὰ ἔχουν μιὰ πρόσκαιρη ἀποκατάσταση στὴ ζωὴ αὐτή. Ὑπέμειναν τὰ πάντα μὲ τὴν ἐλπίδα τῆς ἀναστάσεως. Μάλιστα, οἱ Ἅγιοι ποὺ ἔζησαν μετὰ Χριστόν, γνώρισαν τὴ νίκη κατὰ τοῦ θανάτου μὲ τὴν Ἀνάσταση τοῦ Κυρίου μας. Τὴν ἴδια αὐτὴ ἐλπίδα ἐκφράζει καὶ ὁ ἀπόστολος Παῦλος: «οὐκ ἄξια τὰ παθήματα τοῦ νῦν καιροῦ πρὸς τὴν μέλλουσαν δόξαν ἀποκαλυφθῆναι εἰς ἡμᾶς» (Ρωμ. η΄ 18). Δὲν εἶναι ἄξια τὰ ὅσα πάσχουμε καὶ ὑποφέρουμε τὸν καιρὸ αὐτόν, σὲ σύγκριση μὲ τὴ δόξα ποὺ πρόκειται νὰ μᾶς ἀποκαλυφθεῖ, γιὰ νὰ μᾶς δοθεῖ. Αὐτὸ μᾶς φωνάζουν σὲ μιὰ ἀπόλυτη συμφωνία καὶ ὅλοι οἱ Ἅγιοι κάθε ἐποχῆς. Αὐτὴ τὴν προσδοκία τῆς ἀναστάσεως καὶ τῆς μέλλουσας ζωῆς ὁμολογεῖ καὶ ἡ Ἐκκλησία μας αἰῶνες τώρα στὸ Σύμβολο τῆς Πίστεως: «Προσδοκῶ ἀνάστασιν νεκρῶν καὶ ζωὴν τοῦ μέλλοντος αἰῶνος». Τίποτε ἄλλο δὲν μπορεῖ νὰ ἀνακουφίσει τὴν ἀνθρώπινη ψυχὴ ἀπὸ τὴν ὀδύνη τῶν θλίψεων, τῶν ἀσθενειῶν καὶ τοῦ ἐπερχόμενου θανάτου ὅσο ἡ βεβαιότητα τῆς Ἐκκλησίας μας ὅτι τὸ φθαρτὸ καὶ ταλαιπωρημένο σῶμα μας, τὸ ὁποῖο θὰ παραδοθεῖ στὸν θάνατο, πρόκειται νὰ ἀναστηθεῖ ἄφθαρτο καὶ ἀθάνατο σὲ ζωὴ ἀσυγκρίτως ἀνώτερη ἀπὸ τὴν παρούσα, στὴν αἰώνια εὐτυχία καὶ μακαριότητα τοῦ Παραδείσου.ΟΣΩΤΗΡ2222

«Μ᾿ ἔβαλες σὲ τύψεις...»

 Ἦταν ἔμπειρος ἠλεκτρολόγος. Ἀπὸ τὰ δώδεκά του δούλευε πλάι στὸν θεῖο του ἐκεῖ στὸ Βελεστίνο. Καὶ τώρα φτασμένος στὰ πενήντα του ὁ μαστρο­Κώστας δὲν λέει νὰ σταματήσει νὰ δουλεύει. Εἶχε ἀποκτήσει φήμη μεγάλου τεχνίτη, χρυσοχέρη. Προπαντὸς ὅμως τίμιου ἀνθρώπου, πού ᾿παιρνε πάντα μόνο τὰ νόμιμα. «Ὄχι» δὲν ἔλεγε ποτέ, ὁποιαδήποτε ὥρα τὸν καλοῦσαν στὰ σπίτια τους. Ἔτρεχε μὲ τὸ μικρό του ἀγροτικὸ παντοῦ νὰ ἐπιδιορθώνει τὶς βλάβες σὲ κουζίνες καὶ πλυντήρια καὶ ψυγεῖα. Ἔμπαινε σὲ σπίτια πολλά, σὲ σπίτια φτωχῶν καὶ πλουσίων, σὲ γειτονιὲς ἀπομονωμένες. Ἀκόμη καὶ στὰ πιὸ ἐρημικὰ χωριὰ τῶν ἐλάχιστων ἀνθρώπων τοῦ ἀνατολικοῦ Πηλίου ἔφθανε. Ἀλλὰ ἦταν πάντα προσεκτικός. Τὴ δουλειά του τὴν ἄρχιζε μὲ μυστικὴ προσευχή. Καὶ πάντα εἶχε ἕνα λόγο στηριγμοῦ νὰ πεῖ σὲ ὅποιο σπίτι ἔβλεπε πόνο. Γιατὶ καὶ ὁ ἴδιος ἤξερε ἀπὸ πόνο· καὶ πολὺ εἶχε παρηγορηθεῖ ἀπὸ τὸν μεγάλο Παρηγορητή, τὸν Θεὸ καὶ Πατέρα σὲ δύσκολες τραγικές του ὧρες. Μὴν ξαφνιαστεῖτε· τοῦτος ὁ ἔντιμος ἠλεκτρολόγος, ποὺ λόγος κακὸς ποτὲ δὲν εἶχε βγεῖ ἀπὸ τὰ χείλη του καὶ ποὺ ποτὲ δὲν εἶχε πειράξει οὔτε μικρὸ οὔτε μεγάλο, εἶχε πιεῖ πρόσφατα πικρὸ ποτήρι φοβερῆς συκοφαντίας γιὰ «ἀνέντιμη πράξη», ποὺ οὔτε κὰν εἶχε σκεφθεῖ. Εἶχε συλληφθεῖ ὡς «ἄνομος» καὶ εἶχε μείνει φυλακισμένος, εὐτυχῶς ὄχι πολύ, σὲ φυλακὴ προορισμένη γιὰ ἀνθρώπους τοῦ ὑποκόσμου... Αὐτὸς εἶναι ὁ Κώστας ὁ ἠλεκτρολόγος, ὁ σεμνὸς οἰκογενειάρχης μὲ τὰ τρία παιδιά του ποὺ τὰ σπούδαζε στὴ Θεσσαλονίκη. Γι᾿ αὐτὰ τὰ παιδιά του ἔτρεχε νύχτα ­ μέρα, ἐκτὸς Κυριακῆς, γιὰ τὸ μεροκάματο, γιὰ νὰ τὰ συντηρήσει. Σήμερα εἶναι καλεσμένος σὲ σπίτι ποὺ τὸ ἤξερε ἀπὸ παλιά. Πρὶν ἀπὸ δέκα χρόνια εἶχε φτιάξει τὸ ψυγεῖο. Σήμερα ἦρθε γιὰ τὴν κουζίνα. Ἔπαθε βραχυκύκλωμα. Βγῆκε φωτιά. Ἔσπασε τὸ τζάμι τῆς πόρτας τοῦ φούρνου. Ἔτσι πανικόβλητη ἡ κυρία Μαρία τὸν εἶχε καλέσει. Σκυμμένος μὲ τὰ ἐργαλεῖα στὸ χέρι καὶ τὴν μπαλαντέζα μὲ τὸ φῶς, πασχίζει μὲ ὑπομονὴ νὰ βρεῖ τὴν ἄκρη. Κάθε τόσο ἀνασηκώνεται νὰ ξεμουδιάσει. Ἐντύπωση τοῦ κάνει τὸ ἀναμμένο καντήλι. Τὸ βλέπει ψηλὰ στὴ γωνία κρεμασμένο. Εἶναι ἀπὸ τὰ παλιὰ τὰ γυάλινα ποὺ κατεβαίνουν μ᾿ ἁλυσίδα, καὶ ἐκεῖ γύρω στὸν τοῖχο οἱ εἰκόνες. Τὴν ἤξερε τὴν κυρα­Μαρία ὁ Κώστας γιὰ ἄνθρωπο τῆς Ἐκκλησίας. Μόνη της ἔμενε τώρα. Μὲ δυὸ παιδιὰ μεγαλωμένα, ξενιτεμένα στὴν Αὐστραλία· καὶ τὸν ἄνδρα της πρὶν ἀπὸ τρία χρόνια πεθαμένο, τὸν συγχωρεμένο πιὰ Ἀνδρέα της. Τώρα λοιπὸν παρακολουθεῖ τὸν μαστρο­Κώστα καὶ τὸν περιμένει νὰ τελειώσει, νὰ τοῦ δώσει χυμὸ πορτοκαλιοῦ ἀπὸ τὰ δικά της πορτοκάλια, τοῦ περιβολιοῦ της. Ἀλλὰ τί εἶναι τοῦτος ὁ ἦχος ποὺ ἀκούγεται ἀπὸ τὸν διάδρομο καὶ ὅλο δυναμώνει; Βαρὺς ἀνασασμὸς ποὺ σβήνει· καὶ πάλι ἀπ᾿ τὴν ἀρχή. Ἀλλὰ εἶναι τόσο σκληρὸ νὰ ἀκοῦς αὐτὴ τὴ βοή. Σοῦ ραγίζει τὴν καρδιά... 

–Μὴν ξαφνιάζεσαι, μαστρο­Κώστα. Ὁ πεθερός μου εἶναι δίπλα στὸ δωμάτιο. Αὐτὸς ποὺ μᾶς κατέστρεψε ὅλους μὲ τὶς ἀδικίες καὶ τὶς διαβολές του. Αὐτὸς ποὺ ὁδήγησε στὸν τάφο καὶ τὸν ἄνδρα μου. Τὸν ἔσκασε. Ἄλλους δὲν ἔχει τώρα δικούς του. Μόνο ἐμένα. Κατέληξε ἐδῶ στὸ σπίτι μας. Οὔτε νὰ τὸν βλέπω θέλω, οὔτε ἐκεῖνος ἐμένα. Νά, ἕνα πιάτο φαγητὸ τοῦ δίνω κάθε μέρα. Σὰν τὸ σκυλί, ἄλλοτε τὸ διώχνει, τὸ περιφρονεῖ καὶ ἄλλοτε τὸ παίρνει. Κάτι ψευτοτρώει. Κάθε τόσο τὸν πάω στὸ Νοσοκομεῖο. Καὶ πάλι πίσω ἐδῶ ἀπ᾿ τὴν ἀρχή. Ἐρείπιο σωστὸ κατάντησε. Ἡ ψυχή του δὲν λέει νὰ βγεῖ... Ἄκου την. Κάθε μέρα αὐτὸ τὸ μαρτύριο. Εὐτυχῶς πάω στὴν ἐκκλησία καὶ ἠρεμῶ λιγάκι. 

Ὁ Κώστας δὲν μιλοῦσε. Δέχθηκε τὴν πορτοκαλάδα μὲ εὐγνωμοσύνη. Κοίταξε μετὰ τὴν κυρία Μαρία μὲ συμπάθεια ἁγνὴ καὶ τῆς λέει: 

–Ὤ! τί λές, κυρα­Μαρία... Δράμα σωστὸ ζεῖς. Ὅπως τὸ λὲς εἶναι καὶ τὸ ἀκούω. Μεγάλο δράμα. Ἡ ψυχή του δὲν λέει νὰ βγεῖ. Ἀναρωτήθηκες ὅμως τὸ γιατί; Ὁ Θεὸς γιὰ νὰ καθυστερεῖ νὰ τὸν πάρει, κάτι περιμένει. 

–Τί νὰ περιμένει; 

–Ἀπὸ σένα περιμένει. Νὰ κάνεις τὸ καλό, κυρα­Μαρία. Νὰ τρέξεις τώρα νὰ κάνεις ἕνα καλὸ ποὺ θὰ τὸ βρεῖς μπροστά σου. Κάλεσε γρήγορα παπὰ νά ᾿ρθει νὰ τὸν ἐξομολογήσει, νὰ τὸν κοινωνήσει καὶ νὰ τὸν ἑτοιμάσει γιὰ τὸ δύσκολο ταξίδι. Μὴν ξεχνᾶς, σὲ ξέρω, εἶσαι καὶ θέλεις νὰ εἶσαι ἄνθρωπος τῆς Ἐκκλησίας πιστὸς καὶ ὄχι τῆς ἐπιφάνειας. Τί τὸ θὲς τὸ καντηλάκι ἀναμμένο νύχτα ­ μέρα; Τί τὶς θὲς τὶς Λειτουργίες χωρὶς ἀγάπη καὶ καλοσύνη; 

Ἡ Μαρία τὰ ἄκουγε τοῦτα τὰ λόγια ἀνέκφραστη. Εὐχαρίστησε τὸν μάστορα γιὰ τὴ διόρθωση τῆς βλάβης. Ἔμενε μόνο σὲ ἐκκρεμότητα τὸ τζάμι τῆς πόρτας τοῦ φούρνου. Ἔφυγε ὁ μαστρο­Κώστας. Ἔφυγε, ἀλλὰ τὸν ἔτρωγε ἡ σκέψη: Σὰν τὸ σκυλὶ στὸ ἀμπέλι νὰ φύγει τοῦτος ἐδῶ! Χωρὶς ἐλπίδα, ἔτσι, κρίμα νὰ χαθεῖ! Οἱ βλάβες τῆς ψυχῆς θέλουν Χάρι Θεοῦ. Ρεῦμα εἶναι ὁ Θεός. Φῶς ἀληθινό.... Τά ᾿πε καὶ στὴ γυναίκα του τὴ Δέσποινα τὰ νέα τῆς ἡμέρας. Βάλθηκαν λοιπὸν οἱ δυό τους νὰ προσεύχονται γιὰ δαῦτον τὸν ἑτοιμοθάνατο, νὰ συνδεθεῖ μὲ τὴν Πηγὴ τοῦ φωτός. Πέρασαν μόνο δύο μέρες καὶ ὁ καλός μας ἠλεκτρολόγος ὁ Κώστας ἔφθασε πάλι στὸ ἐμπερίστατο σπίτι μὲ τὸ τζάμι τὸ καινούργιο στὰ χέρια... Χτύπησε τὸ κουδούνι. Ἄνοιξε ἡ πόρτα. Καὶ εἶδε. Τί εἶδε; Τὴν ἴδια τὴν κυραΜαρία. Ἀλλὰ τόσο διαφορετική. Εἶχε τέτοια χαρά, χαρὰ μεγάλη, ποὺ δὲν εἶχε σὲ ἄνθρωπο ματαδεῖ. Καὶ τοῦ ᾿λεγε: 

–Καλέ μου, κυρ­Κώστα, σ᾿ εὐχαρι στῶ. Σ’ εὐχαριστῶ πολύ! Ὁ Θεὸς νὰ σ᾿ ἔχει καλά. Μᾶς ἔσωσες. Μόλις ἔφυγες προχθὲς ἀπό ἐδῶ, μ᾿ ἔβαλες σὲ τύψεις. Δὲν μπόραγα νὰ κοιμηθῶ. Τὸ πρωὶ ἔτρεξα στὴν ἐκκλησία καὶ βρῆκα τὸν ἄξιό μας παπα­Φώτη καὶ τοῦ λέω: 

–Παπά μου, σ᾿ ἔχω ἀνάγκη τούτη τὴν ὥρα. Κάνε κάτι... Ὁ πεθερός μου... δὲν τοῦ βγαίνει ἡ ψυχή. Μιὰ εὐχὴ νὰ τοῦ διαβάσεις. Νὰ τὸν λευτερώσεις. Δὲν ξέρει τίποτα ἀπὸ Θεό. Μιὰ πέτρα εἶναι ὅλη του ἡ ψυχή. 

Μ᾿ ἄκουσε μὲ προσοχὴ ὁ παπα­Φώτης. Τὸν ἤξερε τὸν πεθερό μου. Ἑτοιμάσθηκε καὶ ἦρθε. Φοροῦσε κάτω ἀπὸ τὰ ράσα τὸ πετραχήλι καὶ κρατοῦσε σφιχτὰ στὰ χέρια του τὴ θεία Μεταλαβιά. Πέρασε στὸ δωμάτιο τοῦ ἀρρώστου. Ἔσκυψε στὸ κεφάλι τοῦ σκληροῦ ἐγκληματία, τοῦ βράχου, τοῦ ἐγωιστῆ. Ἐγὼ πῆγα στὴν κουζίνα. Δὲν θυμᾶμαι πόση ὥρα ἔμεινε κοντά του. Οὔτε θὰ μάθω ποτὲ τί λέγανε. Πάντως ἔνιωσα πὼς κάποιο μεγάλο θαῦμα γινόταν μυστικά. Μιὰ ψυχὴ ἀπίθωνε τὰ βάρη, τὰ πάθη, τὰ μίση, ὅλο τὸ βρώμικο παρελθόν, ὅλα τὰ ἄφηνε στὸν μεγάλο Θεὸ καὶ Πατέρα τοῦ ἐλέους καὶ τῶν οἰκτιρμῶν. Μετὰ τὴν Ἐξομολόγηση ὁ παπὰς τὸν κοινώνησε μὲ ἄκρα εὐλάβεια. Καὶ ἔφυγε ἀμίλητος ὅπως εἶχε ἔλθει. Ὅμως ἐγὼ εἶχα ἀγωνία νὰ δῶ τί ἔγινε... 

–Μαρία! μὲ φώναξε μετὰ ὁ παπποὺς ὁ ἑτοιμοθάνατος. Ποῦ βρῆκε τόση δύναμη ἡ φωνή του; Πρώτη φορὰ μὲ φώναξε μὲ τ᾿ ὄνομά μου.–Μαρία, ἔλα ἐδῶ, συγχώρεσέ με, συγχώρεσέ με. Ὑπῆρξα κακὸς καὶ δύστροπος, μεγάλος ἁμαρτωλὸς καὶ τύραννος. Συγχώρεσέ με!... Καὶ ἔκλαιγε σὰν μικρὸ παιδὶ μὲ ἀναφιλητά. Ἔπεσα κι ἐγὼ καὶ τὸν ἀγκάλιασα. Τοῦ χάιδεψα τὸ κεφαλάκι του. Καὶ τοῦ ᾿λεγα κι ἐγώ: 

–Καὶ μένα τὴ Μαρία τὴ σκληρόκαρδη συγχώρεσέ με, πατέρα... 

Γινόταν ἐκεῖ ἡ μεγάλη συμφιλίωση μεταξύ μας. Εἶχε προηγηθεῖ μὲ τὸν Θεό! 

–Μαρία, μοῦ λέει σὲ λίγο, φέρε μου ἕνα ποτήρι νερό! Ἔτρεξα, πῆρα τὸ κρυστάλλινο ποτήρι ἀπὸ τὸ ἐπίσημο σερβίτσιο. Ἄφησα τὸ νερὸ τῆς βρύσης νὰ τρέξει, νά ᾿ναι δροσερό. Γέμισα τὸ ποτήρι καὶ ἔτρεξα νὰ τὸν δροσίσω... Ὅμως ὁ παπποὺς εἶχε τελειώσει. Εἶχε ἀφήσει τὴν πνοή του μὲ ἕνα χαμόγελο εὐτυχίας στὰ χείλη του..ΟΣΩΤΗΡ2222

Ὁ ὅσιος Παχώµιος ὁ Μέγας (Β΄)

 

Καθὼς περνοῦσαν τὰ χρόνια, ἡ συνοδία τοῦ ὁσίου Παχωμίου ἄρχισε νὰ αὐξάνει. Ἐπέλεξε νὰ ἔχει κοντά του ὡς βοηθούς του ἀπὸ τὴ συνοδία του τοὺς πιὸ ἔμπειρους, ταπεινοὺς καὶ «στερεωμένους στὴν ἀρετὴ» Μοναχούς. Αὐτοὶ φρόντιζαν τὴ διακονία τῶν ἀσθενῶν, τὴ φιλοξενία τῶν ἐπισκεπτῶν καὶ τὴν πώληση τῶν ἐργοχείρων τῶν ἀδελφῶν. Ἡ πολυάριθμη αὐτὴ πνευματικὴ κυψέλη χωριζόταν σὲ 24 μοναχικὰ τάγματα γιὰ τὴν εὔρυθμη λειτουργία της. Λέγεται πὼς ἔφθασε νὰ ἔχει 14.000 Μοναχούς. Βέβαια ὅλοι αὐτοὶ ἐγκαταβιοῦσαν στὰ γύρω Μοναστήρια ποὺ κτίστηκαν, μὲ τὴν ἄγρυπνη ἐπίβλεψη τοῦ φωτισμένου νοῦ τοῦ ὁσίου Παχωμίου. Αὐτὸς ἤλεγχε καὶ διηύθυνε τὰ πάντα μὲ μοναδικὴ σύνεση καὶ σοφία. Ὑπῆρξε «ἄφθαστος στὴν καθοδήγηση καὶ διακυβέρνηση προσώπων καὶ πραγμάτων». Ὑπηρετοῦσε μὲ αἴσθημα βαθιᾶς εὐθύνης καὶ ἀπέραντης στοργῆς καὶ ἀληθινῆς ἀγάπης ὅλες τὶς ἀνάγκες, καὶ τὶς ὑλικὲς καὶ τὶς πνευματικές, τῶν πολυάριθμων Μοναχῶν. Κάθε του λόγος, συμβουλὴ ἢ παράκληση, ἀλλὰ καὶ τὸ συστηματικό του ἑβδομαδιαῖο κήρυγμα μὲ ἀνάλυση τῶν Γραφῶν, ἔβρισκε ἄμεση ἀπήχηση στὴν καρδιὰ τῶν Μοναχῶν του. Ὁ Ὅσιος ἦταν προικισμένος ἀπὸ τὸν Θεὸ μὲ τὸ ἰδιαίτερο χάρισμα τῆς θαυματουργίας, ἀλλὰ καὶ μὲ τὸ διορατικό. Παρέμενε ὅμως πάντα ταπεινὸς καὶ πίστευε καὶ δίδασκε ὅτι τὸ μεγαλύτερο χάρισμα στὸν ἄνθρωπο εἶναι τὸ νὰ καλλιεργεῖ ἁγνότητα καὶ ταπεινοφροσύνη. Γι᾿ αὐτὸ ἔλεγε χαρακτηριστικά: Τὸ μεγαλύτερο ὅραμα ποὺ μπορεῖ νὰ δεῖ ὁ ἄνθρωπος εἶναι μόνο ἕνα: νὰ συναντήσει ἄνθρωπο ἁγνὸ καὶ ταπεινό. «Ἄνθρωπον ἐὰν ἴδῃς ἁγνὸν καὶ ταπεινόφρονα, ὅραμα μέγα ἐστίν. Ὁράματος γὰρ τοιούτου τί μεῖζόν ἐστιν· τὸν ἀόρατον Θεὸν ἐν ὁρατῷ ἀνθρώπῳ ναῷ αὐτοῦ ἰδεῖν;». Λέγεται ὅτι ὁ ὅσιος Παχώμιος εἶχε στὴν ὄψη του θλίψη καὶ πόνο, διότι εἶχε ἀξιωθεῖ ἀπὸ τὸν Θεὸ νὰ δεῖ σὲ ὅραμα τὰ βάσανα ποὺ περιμένουν τοὺς ἀμετανόητους ἀνθρώπους καὶ μάλιστα τοὺς ἀμελεῖς ἐκδημοῦντες Μοναχούς. Γι᾿ αὐτὸ οἱ κατηχήσεις του καὶ οἱ νουθεσίες του ὅλες ἀναφέρονταν στὸ θέμα τῆς σωτηρίας τῶν ψυχῶν. Ὁ μεγάλος του ἀγώνας ἦταν νὰ ἐλευθερώνει ἀπὸ τὴ δουλεία τῶν παθῶν καὶ ἀδυναμιῶν τοὺς ὑποψήφιους Μοναχούς του, «καὶ πάσχιζε νὰ τοὺς διορθώσει, καὶ προσευχόταν συνεχῶς γι᾿ αὐτούς, πολλαπλασιάζοντας τὶς νηστεῖες, ἀγρυπνίες καὶ τὶς σκληραγωγίες του μὲ σκοπὸ νὰ μετανοήσουν». Ἂν δὲν ἔδειχναν προκοπὴ πνευματική, τοὺς ἀπέπεμπε, γιὰ νὰ μὴ ζημιώνουν τὴν Ἀδελφότητα.Καθὼς πλησίαζε τὸ Πάσχα τοῦ ἔτους 346, φοβερὴ λοιμώδης ἀσθένεια ἐνέσκηψε στὴν περιοχὴ τοῦ Δέλτα τοῦ Νείλου ποὺ ἔπληξε καὶ τὰ Μοναστήρια. Πολλοὶ ἀπὸ τοὺς Ταβεννησιῶτες Μοναχοὺς προσβλήθηκαν ἀπὸ τὴ μολυσματικὴ αὐτὴ ἀσθένεια καὶ πέθαναν πάνω ἀπὸ 100.  Ὁ ὅσιος Παχώμιος προσβλήθηκε καὶ αὐτός. Παρὰ ταῦτα ὑπέμεινε γενναῖα τοὺς ὑψηλοὺς πυρετούς. Ἀρνιόταν νὰ τὸν ὑπηρετοῦν οἱ ἄλλοι ἢ νὰ τὸν ἀνακουφίζουν. Καὶ ὁ ἴδιος δὲν ἔπαυε νὰ ἐνισχύει, νὰ παρηγορεῖ καὶ διακονεῖ μὲ θυσιαστικὴ φροντίδα τοὺς γύρω του ἀσθενεῖς Μοναχούς, μὴ ὑπολογίζοντας τὴ δική του ὑγεία. Δίδασκε ὅλους μὲ τὸ παράδειγμά του «νὰ ὑπομένουν μὲ ἐγκαρτέρηση καὶ εὐχαριστία τὰ δεινά τους». Ἐξαντλημένος παρέμεινε ἔγκλειστος τὴ Μεγάλη Ἑβδομάδα μὲ ἀδιάλειπτη προσευχή. Ἐνῶ ἡ ἀσθένειά του ὅλο καὶ τὸν κατέτρωγε, κάλεσε γύρω του τοὺς Μοναχοὺς καὶ τοὺς ἄφησε μὲ συγκίνηση τὶς τελευταῖες του ὑποθῆκες. Πρῶτα εὐχαρίστησε τὸν Κύριο ποὺ τὸν ἀξίωσε νὰ τοὺς ὑπηρετήσει ὅλους ὡς δοῦλος μὲ αὐταπάρνηση καὶ εἰλικρίνεια. Καὶ μετὰ τοὺς εὐχήθηκε νὰ διατηρήσουν τὴν ἑνότητα μεταξύ τους καὶ τοὺς παρακάλεσε νὰ ἐφαρμόζουν μὲ ἀκρίβεια τοὺς Μοναχικοὺς Κανονισμοὺς ποὺ ὁ ἴδιος εἶχε θεσπίσει, ποὺ δὲν ἦταν τίποτε ἄλλο παρὰ οἱ Εὐαγγελικὲς ἀρχὲς ποὺ θὰ τοὺς ὁδηγοῦσαν στὴ σωτηρία. Στὸν διάδοχό του τὸν Πετρώνιο, ποὺ καὶ αὐτὸς τελικὰ ἀσθένησε καὶ σύντομα πέθανε, τοῦ παρήγγειλε νὰ τὸν ἐνταφιάσουν σὲ ἄγνωστο τόπο, γιὰ νὰ μὴ δοξασθεῖ καὶ τιμηθεῖ ἀπὸ τοὺς ἀνθρώπους. Καὶ τὸν παρακάλεσε ἀκόμη νὰ φροντίσει μὲ ἰδιαίτερη ἐπιμέλεια τοὺς ἀμελεῖς καὶ ράθυμους Μοναχούς. Λίγο μετὰ τὴν Πεντηκοστὴ τοῦ ἔτους 346, σὲ ἡλικία μόλις 54 ἐτῶν, ὁ ὅσιος Παχώμιος ἄφησε τὴν τελευταία του πνοή (15 Μαιου). Καὶ ἡ ἁγιασμένη ψυχή του πέταξε γιὰ τὸν οὐρανό. Τὴν ὥρα ἐκείνη εἶδαν οἱ γέροντες ἀδελφοὶ ἀγγέλους φωτεινοὺς ποὺ συνόδευαν τὴ μακαρία ψυχὴ τοῦ ὁσίου Πατέρα τους στὸν Παράδεισο. Ἐνῶ ταυτόχρονα σεισμὸς μεγάλος φανέρωνε τὴ συμμετοχὴ πόνου τῆς φύσεως γιὰ τὴν ἀναχώρηση ἑνὸς τόσο μεγάλου Ἁγίου. Ὁ Μέγας Ἀντώνιος, ὅταν πληροφορήθηκε τὴν ἐκδημία τοῦ ὁσίου Παχωμίου, τὸν ἀπεκάλεσε νέο Ἀπόστολο καὶ τὸν ἐγκωμίασε ὡς μέγα καὶ ἄξιο ἱδρυτὴ τοῦ Κοινοβιακοῦ Μοναχισμοῦ. Τὰ Μοναστήρια τοῦ ὁσίου Παχωμίου μετὰ τὴν ἐκδημία του, μὲ νέο καθοδηγό – γιὰ εἴκοσι χρόνια – τὸν ὅσιο Θεόδωρο τὸν Ἡγιασμένο γνώρισαν μεγάλη ἄνθηση. Δὲν παρέμειναν ὅμως γιὰ πολλὰ χρόνια, γιατὶ οἱ βαρβαρικὲς ὀρδὲς τὰ ἀφάνισαν. Τὸ γνήσιο ὅμως πνεῦμα τοῦ Μοναχισμοῦ τοῦ ὁσίου Παχωμίου τοῦ Μεγάλου μεταλαμπαδεύθηκε στὴ Δύση ἀπὸ τοὺς ὁσίους Ἱερώνυμο καὶ Κασσιανὸ ποὺ εἶχαν ἐπισκεφθεῖ τὰ Μοναστήρια τοῦ Ὁσίου, καὶ διέσωσαν σὲ λατινικὲς μεταφράσεις τοὺς Κανονισμούς του. Εἴθε μὲ τὶς εὐχὲς τοῦ λαμπροῦ ἀστέρος, τοῦ μεγάλου καθηγητοῦ τῆς ἐρήμου ὁσίου Παχωμίου, νὰ ἀνθίζει πάντα ὁ ἱερὸς θεσμὸς τοῦ Μοναχισμοῦ, ὥστε οἱ Μοναχοὶ νὰ ἐπιτελοῦν ἐπάξια τὸν ἐπὶ γῆς προορισμό τους, ποὺ εἶναι νὰ φωτίζουν καὶ νὰ στηρίζουν τὸν κόσμο, ἰδίως στοὺς σημερινοὺς τραγικοὺς καὶ σκοτεινοὺς χρόνους ποὺ ζοῦμε, τῆς φοβερῆς ἀποστασίας, ὥστε νὰ ὁδηγεῖται στὴ σωτηρία ὁ κόσμος καὶ νὰ δοξάζεται καὶ νὰ λαμπρύνεται τὸ ὄνομα τοῦ παναγίου Τριαδικοῦ Θεοῦ μας. ἈμήνΟΣΩΤΗΡ2222

Πεντηκοστή: ἀπὸ τὴν Παλαιὰ στὴν Καινὴ Διαθήκη

 
Μεγάλη, μέγιστη ἑορτὴ τῶν πιστῶν Ὀρθοδόξων Χριστιανῶν ἡ Πεντηκοστή. Ἑορτάζουμε τὴν κάθοδο τοῦ Ἁγίου Πνεύματος στοὺς μαθητὲς τοῦ Χριστοῦ καὶ τὰ μέλη τῆς πρώτης Ἐκκλησίας. Ἑορτάζουμε τὴ φανέρωση τῆς Ἐκκλησίας στὸν κόσμο. Μοναδικά, κοσμοχαρμόσυνα, παγκόσμια γεγονότα. Ἡ κάθοδος τοῦ Ἁγίου Πνεύματος συνέπεσε μὲ τὴν Ἑβραϊκὴ ἑορτὴ τῆς Πεντηκοστῆς, μία ἀπὸ τὶς τρεῖς μεγάλες ἑορτὲς τοῦ ἔτους τῶν Ἑβραίων, ποὺ εἶναι: τὸ Πάσχα, ἡ Πεντηκοστὴ καὶ ἡ Σκηνοπηγία. Ἡ Ἑβραϊκὴ Πεντηκοστὴ ἑορταζόταν πενήντα ἡμέρες μετὰ τὸ Ἑβραϊκὸ Πάσχα. Τὴν ἡμέρα αὐτὴ πρόσφεραν στὸν Ναὸ καὶ τοὺς πρώτους καρποὺς ἀπὸ τὸν θερισμό, τὰ πρωτογεννήματα (βλ. Ἐξ. λδ´ 22, Λευϊτ. κγ´ 15­16 καὶ Δευτ. ις´ 9­10). Προπάντων ὅμως κατὰ τὴν ἡμέρα τῆς Πεντηκοστῆς οἱ πιστοὶ τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης, μὲ τὶς λατρευτικὲς τελετές τους, θυμόντουσαν τὴν παράδοση τοῦ Νόμου ἀπὸ τὸν Θεὸ στὸν Μωυσῆ, πάνω στὸ ὄρος Σινᾶ, ἐπειδὴ αὐτὸ ἔγινε τὴν πεντηκοστὴ ἡμέρα ἀπὸ τὴν ἔξοδό τους ἀπὸ τὴν Αἴγυπτο. Ὅταν στὴν ἔρημο τοῦ Σινᾶ εἶχαν στρατοπεδεύσει ὅλοι οἱ Ἰσραηλίτες καὶ κάλεσε ὁ Θεὸς τὸν Μωυσῆ στὴν κορυφὴ τοῦ ὄρους καὶ τοῦ εἶπε τί νὰ μεταφέρει στὸν λαό ( βλ. Ἐξ. ιθ´ 1­8). «Μωϋσῆς ἐλάλει, ὁ δὲ Θεὸς ἀπεκρίνατο αὐτῷ φωνῇ» (Ἐξ. ιθ´ 19). Ὁ Μωυσῆς εἶχε καὶ πρὶν ἐπικοινωνήσει μὲ τὸν Θεό. Εἶχε δεῖ τὴν παρουσία Του στὴ βάτο τὴν καιόμενη καὶ μὴ καταφλεγόμενη, ἀλλὰ καὶ σὲ ἄλλες περιστάσεις μιλοῦσε ἄμεσα μὲ τὸν Θεό. Ὅμως τώρα στὸ Σινᾶ ἦταν τόσο φοβερὲς οἱ σκηνές, ὥστε ὁ ἴδιος ὁμολόγησε ὅτι ἦταν γεμάτος ἀπὸ φόβο καὶ τρόμο. Μέσα σ᾿ αὐτὲς τὶς φοβερὲς συνθῆκες παρέλαβε τὸν Νόμο τοῦ Θεοῦ γραμμένο σὲ λίθινες πλάκες, οἱ ὁποῖες θὰ φυλάσσονταν πλέον στὴν Κιβωτὸ τῆς Διαθήκης. Αὐτὴ ἦταν ἡ Πεντηκοστὴ τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης. Ἡ Πεντηκοστὴ τῆς Καινῆς Διαθήκης ἔγινε σὲ παράδοξες καὶ θαυμαστὲς ἐπίσης συνθῆκες. Τὸ πρωὶ τῆς μεγάλης αὐτῆς ἡμέρας, δηλαδὴ πενήντα ἡμέ­ρες μετὰ τὴν Ἀνάσταση καὶ δέκα ἡμέρες μετὰ τὴν Ἀνάληψη τοῦ Κυρίου, οἱ Ἀπόστολοι, ἡ Παναγία μας καὶ κάποιοι πιστοί – περίπου ἑκατὸν εἴκοσι ἄνθρωποι – ἦταν συναγμένοι μὲ μιὰ καρδιὰ στὸ γνωστὸ Ὑπερῶο τῆς Ἱερουσαλήμ. Ξαφνικά, χωρὶς νὰ τὸ περιμένει κανείς, ἦρθε ἀπὸ τὸν οὐρανὸ μιὰ βοὴ σὰν φύσημα δυνατοῦ ἀνέμου. Καὶ ἡ βοὴ αὐτὴ γέμισε ὅλο τὸ σπίτι ὅπου κάθονταν ὅλοι. Εἶδαν τότε μὲ τὰ μάτια τους νὰ διαμοιράζονται σ᾿ αὐτοὺς γλῶσσες σὰν τὶς φλόγες τῆς φωτιᾶς καὶ στὸν καθένα ἀπ᾿ αὐτοὺς κάθισε ἀπὸ μία γλώσσα. Ὅλοι τους ἀμέσως πλημμύρισαν ἐσωτερικὰ μὲ Πνεῦμα Ἅγιον καὶ ἄρχισαν νὰ μιλοῦν ξένες γλῶσσες, ὅπως τὸ Πνεῦμα τοὺς ἐνέπνεε καὶ τοὺς ἔδινε τὴν ἱκανότητα νὰ μιλοῦν καὶ νὰ λένε θεϊκὰ καὶ οὐράνια λόγια καὶ διδασκαλίες ὑψηλὲς καὶ θεόπνευστες (βλ. Πράξ. β´ 1­3). Ὁ Κύριος ἔστειλε τὸ Πνεῦμα τὸ Ἅγιον στοὺς μαθητὲς γιὰ νὰ μεταδώσει σ᾿ αὐτοὺς ὄχι μόνο ὁλοκληρωμένη τὴ σωτηριώδη γνώση τοῦ ἱεροῦ Εὐαγγελίου, ἀλλὰ καὶ τὴ δύναμη νὰ διακηρύξουν καὶ διαδώσουν στὸν κόσμο αὐτὴ τὴν ἀλήθεια. Ἤδη ἀπὸ τὴν πρώτη ὥρα τῆς καθόδου τοῦ Ἁγίου Πνεύματος χάρισε δύναμη στὸν λόγο τοῦ ἀποστόλου Πέτρου καὶ τῶν ἄλλων Ἀποστόλων καὶ ἦρθαν τὰ πρῶτα δράγματα τοῦ πνευματικοῦ θερισμοῦ. Προστέθηκαν στὰ μέλη τῆς Ἐκκλησίας τὴν ἡμέρα ἐκείνη περίπου τρεῖς χιλιάδες ἄνθρωποι (Πράξ. β´ 41). Αὐτὴ εἶναι ἡ Πεντηκοστὴ τῆς Καινῆς Διαθήκης. Ἡ Πεντηκοστὴ τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης καὶ ἡ Πεντηκοστὴ τῆς Καινῆς Διαθήκης συνδέουν τὶς δύο παραδόσεις τοῦ Νόμου τοῦ Θεοῦ, τὸν Νόμο τοῦ Σινᾶ, ποὺ συνοδευόταν ἀπὸ τρόμο, μὲ τὸ ἅγιο Εὐαγγέλιο, ποὺ εἶναι γεμάτο ἀπὸ ἔλεος καὶ εὐσπλαχνία. Ἔχουμε ἔτσι τώρα τὴ δυνατότητα νὰ «πλησιάζουμε μὲ θάρρος καὶ ἄφοβη ἐμπιστοσύνη στὸν βασιλικό Του θρόνο, ἀπὸ τὸν ὁποῖο λαμβάνουμε συγχώρηση γιὰ τὶς ἁμαρτίες μας καὶ βρίσκουμε εὔνοια καὶ δωρεὲς ποὺ μᾶς δίνουν ἄμεση βοήθεια σὲ κάθε κρίσιμη ὥρα πειρασμοῦ (βλ. Ἑβρ. δ´ 16). Τώρα ὁ Νόμος γράφτηκε ὄχι σὲ λίθινες πλάκες, ὅπως τότε ὁ Μωσαϊκὸς νόμος, ἀλλὰ σὲ καρδιὲς ποὺ αἰσθάνονται καὶ κατανοοῦν καὶ ἐγκολπώνονται αὐτὰ ποὺ γράφει σ᾿ αὐτὲς τὸ Ἅγιον Πνεῦμα. «Θὰ σᾶς δώσω καινούργια καρδιά, θὰ σᾶς δώσω καὶ νέο πνεῦμα μέσα σας», ὅπως προφήτευσε ὁ θεόπνευστος προ φήτης Ἰεζεκιήλ (Ἰεζ. λς´ 26). Γι᾿ αὐτὸ ἰδιαίτερα ἐφιστᾶ τὴν προσοχή μας ὁ ἀπόστολος Παῦλος: «Ἐὰν δὲν ξέφυγαν τὴν τιμωρία ἐκεῖνοι ποὺ ἀρνήθηκαν νὰ ὑπακούσουν στὸν Μωυσῆ, ὁ ὁποῖος τοὺς φανέρωνε θεῖες ἐντολὲς ἐπάνω στὴ γῆ, πολὺ περισσότερο δὲν θὰ ξεφύγουμε ἐμεῖς, ἂν ἀποστραφοῦμε καὶ ἀπαρνηθοῦμε τὸν Θεὸ ποὺ μᾶς μιλάει ἀπ᾿ τοὺς οὐρανούς... Ἔχουμε προσ έλθει στὸ ὄρος τῆς πνευματικῆς Σιὼν καὶ στὴν πόλη τοῦ ζωντανοῦ Θεοῦ, στὴν ἐπουράνια Ἱερουσαλήμ... στὴ σύναξη τῶν ἐκλεκτῶν ἀγαπημένων παιδιῶν τοῦ Θεοῦ ποὺ ἔχουν καταγραφεῖ ὡς πολίτες στοὺς οὐρανούς» (Ἑβρ. ιβ´ 18­25). Πεντηκοστὴ τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης καὶ Πεντηκοστὴ τῆς Καινῆς Διαθήκης. Ἡ Χριστιανικὴ Πεντηκοστὴ μὲ ὁλοκληρωμένο τὸ σωτηριῶδες καὶ ἀπολυτρωτικὸ ἔργο τοῦ Κυρίου καὶ Θεοῦ καὶ Σωτῆρος μας Ἰησοῦ Χριστοῦ. Μέσα σ᾿ αὐτὴ ζοῦμε, τὴ λυτρωτικὴ καὶ θεοποιὸ Χάρι της ἀπολαμβάνουμε. Μακάρι καὶ νὰ ζοῦμε ὡς πραγματικὰ πνευματοφόροι ἄνθρωποι.ΟΣΩΤΗΡ222

Η ΚΑΘΟ∆ΟΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΠΝΕΥΜΑΤΟΣ !

 Περίλαμπρη καὶ σπουδαιότατη εἶναι ἡ σημερινὴ ἑορτὴ τῆς Πεντηκοστῆς. Ἑορτάζουμε τὴν ἡμέρα τῆς φανερώσεως τῆς ἁγίας μας Ἐκκλησίας, τὴν κάθοδο τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, τοῦ τρίτου Προσώπου τῆς Ἁγίας Τριάδος στὸν εὐρύτερο κύκλο τῶν Μαθητῶν. Τὸ συγκλονιστικὸ αὐτὸ γεγονός, ποὺ συνέβη πενήντα ἡμέρες μετὰ τὴν Ἀνάσταση τοῦ Κυρίου, μᾶς περιγράφουν οι  Πράξεις τῶν Ἀποστόλων. 

1. Καθὼς ἦταν συγκεντρωμένοι καὶ προσευχόμενοι μὲ μιὰ καρδιὰ στὸ ὑπερῶο τῆς Ἱερουσαλὴμ οἱ Ἀπόστολοι, ἡ Ὑπεραγία Θεοτόκος καὶ οἱ πρῶτοι Χριστιανοί, ἄκουσαν ξαφνικὰ ἕναν ἦχο «ὥσπερ φερομένης πνοῆς βιαίας», ὅπως μᾶς ἀναφέρει τὸ ἱερὸ κείμενο. Ἦλθε ἀπὸ τὸν οὐρανὸ μιὰ βοὴ σὰν φύσημα ἀνέμου ποὺ κινεῖται μὲ ὁρμὴ καὶ βιαιότητα καὶ γέμισε ὅλο ἐκεῖνο τὸ σπίτι τῆς Ἱερουσαλήμ. Ἡ ἔλευση τοῦ Ἁγίου Πνεύματος ἔγινε ἀντιληπτὴ σὰν βοὴ ὁρμητικοῦ ἀνέμου γιὰ νὰ δηλώσει τὴ θεία δύναμη μὲ τὴν ὁποία Αὐτὸ συγκροτεῖ καὶ κατευθύνει τὴν Ἐκκλησία, παρὰ τὴ λυσσαλέα πολεμικὴ ποὺ δέχεται ἀπὸ τοὺς ἐχθρούς της. Γιὰ νὰ φανερώσει τὴν ἀκαταμάχητη δύναμη ποὺ χαρίζει καὶ σὲ κάθε μέλος της, ὅπως τότε στοὺς Μαθητές, προκειμένου αὐτοὶ νὰ κηρύξουν τὸ μήνυμα τῆς Ἀναστάσεως σὲ ὅλη τὴν οἰκουμένη. Ὁ συμβολισμὸς αὐτὸς δηλώνει καὶ τὴ μυστηριώδη ἐνέργεια τοῦ Ἁγίου Πνεύματος. Τὴ Χάρι μὲ τὴν ὁποία ἀοράτως τελεῖ τὰ ἱερὰ Μυστήρια καὶ ἀναγεννᾶ τοὺς πιστούς, ὅπως τότε ἀναγέννησε καὶ μετέβαλε μὲ ἀνερμήνευτο ἀνθρωπίνως τρόπο τοὺς παρόντες στὸ ὑπερῶο Μαθητές, χαρίζοντάς τους ὑπερφυσικὰ χαρίσματα καὶ θαυματουργικὲς ἱκανότητες. 

2. Στὴ συνέχεια τῆς περικοπῆς τὸ ἱερὸ κείμενο τῶν Πράξεων μᾶς περιγράφει καὶ ἕνα ἀκόμη σημεῖο μὲ τὸ ὁποῖο συνδυάστηκε ἡ κάθοδος τοῦ Ἁγίου Πνεύματος: «Ὤφθησαν αὐτοῖς διαμεριζόμεναι γλῶσσαι ὡσεὶ πυρός, ἐκάθισέ τε ἐφ᾿ ἕνα ἕκαστον αὐτῶν». Εἶδαν, δηλαδή, οἱ Ἀπόστολοι καὶ οἱ πιστοὶ νὰ διαμοιράζονται σ᾿ αὐτοὺς γλῶσσες σὰν τὶς φλόγες τῆς φωτιᾶς, καὶ στὸν καθέναν ἀπ᾿ αὐτοὺς κάθισε ἀπὸ μία γλώσσα. Τὸ Ἅγιον Πνεῦμα ἐμφανίστηκε σὰν γλῶσσες φωτιᾶς, χωρὶς πάλι νὰ εἶναι φυσικὸ τὸ φαινόμενο. Βέβαια ἡ φωτιὰ εἶναι σύμβολο τῆς Θεότητος, ἀπὸ τὴν Παλαιὰ Διαθήκη ἀκόμη. Σὰν φωτιὰ ἐμφανίστηκε ὁ Θεὸς καὶ στὸν Μωυσῆ, στὴν καιόμενη βάτο. Μὲ γλῶσσες φωτιᾶς, λοιπόν, φανερώνεται τὸ Ἅγιον Πνεῦμα γιὰ νὰ δηλωθεῖ ὅτι εἶναι Θεός, Πρόσωπο ὁμοούσιο πρὸς τὸν Πατέρα καὶ τὸν Υἱό. Ἐμφανίστηκε ἐπιπλέον σὰν γλῶσσες φωτιᾶς, διότι ἡ φωτιὰ ἔχει τρεῖς ἰδιότητες: καίει, θερμαίνει καὶ φωτίζει. Ἀντίστοιχα καὶ τὸ Ἅγιον Πνεῦμα κατακαίει τὰ ἀκάθαρτα πάθη, μεταβάλλοντας τὶς ψυχὲς τῶν ἀνθρώπων σὲ λογικὰ θυσιαστήρια τοῦ Θεοῦ, θερμαίνει τὶς καρδιές τους, χαρίζοντάς τους ἔνθεο ζῆλο καὶ τοὺς φωτίζει νὰ κατανοοῦν τὴν ἀλήθεια τῆς πίστεως. Μὲ τὸν τρόπο αὐτὸν τὸ Ἅγιον Πνεῦμα ἀνέθεσε στοὺς Μαθητὲς τὴν ἱερὴ ἀποστολή, νὰ διαδώσουν στὸν κόσμο μὲ τὸν προφορικό τους λόγο, μὲ τὸ κήρυγμά τους τὴ νέα καὶ ἀληθινὴ Πίστη. 

3. Αὐτὸ τὸ θεῖο γεγονὸς ποὺ συνέβη τότε στοὺς Μαθητὲς ἀπολαμβάνει καὶ ὁ κάθε Ὀρθόδοξος Χριστιανὸς μὲ τὴ συμμετοχή του στὰ ἱερὰ Μυστήρια τοῦ Βαπτίσματος, μὲ τὸ ὁποῖο γίνεται μέλος τῆς Ἐκκλησίας καὶ τοῦ Χρίσματος, στὸ ὁποῖο λαμβάνει τὴ δωρεὰ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος καὶ τὰ χαρίσματα ποὺ χορηγεῖ στοὺς ἀνθρώπους. Βιώνει τότε ὁ πιστὸς τὴν προσωπική του Πεντηκοστή. Ἀντίστοιχες μάλιστα ἀλλοιώσεις μὲ αὐτὲς ποὺ συνέβησαν στοὺς Μαθητὲς θὰ δεχόμαστε κι ἐμεῖς, ὅταν μὲ τὸν θεάρεστο βίο μας, μὲ τὴν κατὰ τὸ θέλημα τοῦ Κυρίου ζωή μας γινόμαστε πνευματοφόροι. Ἄλλες δυνάμεις θὰ ἐνεργοῦν τότε μέσα μας, διότι τὸ Ἅγιον Πνεῦμα θὰ μεταμορφώνει τὶς καρδιές μας, θὰ ἐξαγιάζει τὶς ἐπιθυμίες μας, θὰ καθαρίζει τοὺς λογισμούς μας. Ἐκεῖνο θὰ μᾶς χαρίζει τὴν ὤθηση νὰ ξεπερνοῦμε τὰ πάθη καὶ τὶς μικρότητές μας. Ἐκεῖνο θὰ μᾶς δίνει τὴ Χάρι νὰ ὑπομένουμε τὶς δοκιμασίες. Ἐκεῖνο θὰ μᾶς ἐνδυναμώνει νὰ ὁμολογοῦμε τὴν ἀλήθεια τοῦ Εὐαγγελίου καὶ στοὺς ἀνθρώπους ποὺ μᾶς περιβάλλουν. Μὲ θερμὸ καὶ ἱερὸ πόθο, λοιπόν, νὰ παρακαλοῦμε τὸ Ἅγιον Πνεῦμα μὲ τὴ γνωστὴ προσευχὴ τῆς Ἐκκλησίας μας: «Βασιλεῦ Οὐράνιε,... ἐλθὲ καὶ σκήνωσον ἐν ἡμῖν», καὶ νὰ ζητοῦμε ἀπὸ τὸν Ἀγαθὸ Παράκλητο νὰ ἔρχεται, νὰ κατοικεῖ μέσα μας καὶ νὰ μᾶς ἀναγεννᾶ πνευματικά.ΟΣΩΤΗΡ2222

Σὰν βοὴ σφοδροῦ ἀνέμου…

 Πλήθη Ἰουδαίων ἀπὸ τὰ πέρατα τῆς οἰκουμένης εἶχαν συγκεντρωθεῖ στὴν Ἱερουσαλὴμ γιὰ νὰ ἑορτάσουν τὴν ἑορτὴ τῆς Πεντηκοστῆς, στὴν ὁποία θυμόντουσαν τὴν παράδοση τοῦ Νόμου στὸ Σινᾶ. Ἡ ἁγία πόλη πλημμυρισμένη ἀπὸ κόσμο· οἱ μαθητὲς τοῦ Κυρίου, 120 ψυχές, συγκεντρωμένοι στὸ γνωστὸ ὑπερῶο τῆς Ἱερουσαλήμ, κατὰ τὴν ἐντολὴ τοῦ Κυρίου (Λουκ. κδ´ 49)… Ὥρα τρίτη μετὰ τὴν ἀνατολὴ τοῦ ἡλίου, δηλαδὴ 9.00 π.μ., πενήντα ἡμέρες ἀπὸ τὴν ἡμέρα τῆς Ἀναστάσεως τοῦ Κυρίου. Τότε «ἐγένετο ἄφνω ἐκ τοῦ οὐρανοῦ ἦχος ὥσπερ φερομένης πνοῆς βιαίας»· ἦλθε ξαφνικὰ ἀπὸ τὸν οὐρανὸ βοὴ σὰν φύσημα σφοδροῦ ἀνέμου… Κι αὐτὴ ἡ βοὴ γέμισε τὸ σπίτι ὅπου βρίσκονταν. «Καὶ ἐπλήσθησαν ἅπαντες Πνεύματος Ἁγίου»· ὅλοι τους πλημμύρισαν ἐσωτερικὰ μὲ τὴ Χάρι τοῦ Ἁγίου Πνεύματος μὲ τρόπο πρωτόγνωρο καὶ μοναδικό· ἔγιναν ἔνθεοι, ἀναγεννήθηκαν! Ταυτόχρονα ἄρχισαν νὰ μιλοῦν σὲ διάφορες γλῶσσες ποὺ προηγουμένως δὲν γνώριζαν, νὰ ἐξαγγέλλουν τὰ μεγαλεῖα τοῦ Θεοῦ. Τὰ πλήθη τῶν Ἑβραίων ἄκουσαν τὴ βοὴ καὶ ἔσπευσαν νὰ δοῦν τί συνέβη. Εἶχαν ἔλθει στὴν Ἱερουσαλὴμ γιὰ τὴν ἰουδαϊκὴ Πεντηκοστή, καὶ ἔγιναν μάρτυρες τῆς χριστιανικῆς Πεντηκοστῆς. Ἔμειναν ἐκστατικοὶ καὶ ἀποροῦσαν: «Αὐτοὶ ποὺ μιλοῦν, δὲν εἶναι Γαλιλαῖοι, ὀλιγογράμματοι ἐπαρχιῶτες;…» (βλ. Πράξ. β´ 1­13). 

Ὥρα τρίτη, ἡ πεντηκοστὴ ἡμέρα ἀπὸ τὴν πρώτη Κυριακή: Ἔπνευσε στὴ γῆ μας ἕνας ἄλλος ἄνεμος, ἀνακαινιστικός. Δὲν ἦταν ἄνεμος· ἀκούστηκε σὰν ἄνεμος. Ἦταν γεγονὸς ἐξ ὁλοκλήρου ὑπερφυσικό: ἡ «κάθοδος» τοῦ Ἁγίου Πνεύματος! Ἡ ἔκχυση τῆς Χάριτός Του στὸν κόσμο, τὸ δῶρο τῆς καταλλαγῆς, τῆς συμφιλιώσεως μὲ τὸν Θεὸ Πατέρα. Μιὰ νέα ἀρχὴ στὴν ἱστορία τοῦ κόσμου: ἡ φανέρωση τῆς δραστικῆς ἐνέργειας τῆς Ἐκκλησίας ἐπὶ τῆς γῆς, ἡ κοινωνία Θεοῦ καὶ ἀνθρώπου, ἡ ὑπερφυσικὴ ἕνωση τῶν ἀνθρωπίνων ψυχῶν μεταξύ τους μέσα στὴν ἀγάπη καὶ τὴν εἰρήνη τοῦ Ἁγίου Πνεύματος κατὰ τὸ πρότυπο τῆς Ἁγίας Τριάδος, ἡ ἀνακαίνιση τοῦ ἀνθρώπου, ἡ ἐνοίκηση τοῦ Θεοῦ στὶς καρδιὲς τῶν ἀνθρώπων, ἡ νέα ἐν Χριστῷ ζωή. 

Ἕνας πνευματικὸς ἄνεμος, φονικὸς καὶ καταστρεπτικὸς τῆς φθορᾶς καὶ τῆς ἁμαρτίας, ἀλλὰ συγχρόνως καὶ ἄνεμος ζωοποιός, φωτιστικός, δροσερὸς καὶ χαροποιός. Ἔπνευσε στὴ γῆ τῶν ἁμαρτωλῶν ἀνθρώπων ὥρα τρίτη, ἡμέρα Κυριακή, καὶ ἀπὸ τότε δὲν παύει νὰ πνέει στὴ Μία Ἐκκλησία τοῦ Χριστοῦ, τὴν Ὀρθόδοξη, καὶ νὰ μεταμορφώνει τὸν κόσμο μέσα στοὺς αἰῶνες, νὰ ἀναγεννᾶ τὶς καρδιὲς ποὺ ἀναζητοῦν τὸν Θεό. Εἴθε καὶ οἱ δικές μας καρδιές, πάντα ἀνοιχτὲς στὸ Ἅγιον Πνεῦμα, συνεχῶς ν᾿ ἀπολαμβάνουν τὴν ἀνακαινιστική Του πνοὴ καὶ νὰ γίνουν μόνιμα κατοικητήριά Του, πρὸς δόξαν Του, καὶ τοῦ Πατρός, καὶ τοῦ Υἱοῦ, τοῦ παναγάθου Τριαδικοῦ Θεοῦ μας!ΟΣΩΤΗΡ2222