Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ναυπακτος. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ναυπακτος. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

19 Νοεμβρίου, 2018

Μνημόσυνο για τον εθνομάρτυρα Ιωάννη Πίτσιουλα

Παρακατω μεταφερουμε μια παλαια ειδηση για μια ηρωικη μορφη του Μακεδονικου Αγωνα. Ο εθνομαρτυρας Ιωαννης Πιτσιουλας ηταν απο την Ναυπακτο και θυσιασθηκε στην Γουμενισσα -Παιονιας-Κιλκις την περιοδο του Μακεδονικου Αγωνα.

''Την Κυριακή 14 Νοεμβρίου πραγματοποιήθηκε μια πολύ ενδιαφέρουσα εκδήλωση για τον εθνομάρτυρα Ναυπάκτιο δάσκαλο Ιωάννη Πίτσιουλα, ο οποίος θυσιάστηκε στην Γουμένισσα το 1904, στα πλαίσια του μακεδονικού αγώνα.

Την εκδήλωση διοργάνωσαν οι Σύλλογοι Γουμενισσιωτών Θεσσαλονίκης, σε συνεργασία με τον Δήμο Ναυπάκτου και τους Συλλόγους Παιόνων Γουμενίσσης και Αθηνών.

Η εκδήλωση άρχισε με αρχιερατικό μνημόσυνο στον Μητροπολιτικό Ναό του Αγίου Δημητρίου Ναυπάκτου. Στην συνέχεια οι τιμώντες την μνήμη του εθνομάρτυρος κατευθύνθηκαν στην Παπαχαραλάμπειο Αίθουσα, όπου, μετά τους χαιρετισμούς των Δημάρχων Γουμενίσσης και Ναυπάκτου, εκφώνησε εισαγωγική ομιλία ο Δημοτικός Σύμβουλος και Δάσκαλος κ. Θωμάς Παναγιωτόπουλος, και την κεντρική ομιλία ο κ. Ίντος, Σχολικός Σύμβουλος της Επαρχίας Παιονίας. Το πρόγραμμα περιελάμβανε ακόμη αφήγηση λογοτεχνικού έργου που αναφερόταν στο μαρτύριο του Ιωάννη Πίτσιουλα, ανταλλαγή δώρων και παραδοσιακούς χορούς της Γουμένισσας. Την εκδήλωση χαιρέτισε ο Σεβασμιώτατος, ο οποίος μίλησε για τις αναμνήσεις του από την γη της Μακεδονίας, όπου είχε έλθει σε επαφή με τις ιστορικές ηρωϊκες αναμνήσεις του Μακεδονικού Αγώνα, και ζήτησε από τους Γουμενισσιώτες να μεταβιβάσουν τους αδελφικούς ασπασμούς του στον Μητροπολίτη τους Σεβ. Δημήτριο.

Η όλη εκδήλωση ήταν μια πολύ ωφέλιμη και αναγκαία υπενθύμιση της νεανικής, αγνής και ηρωϊκής, προσωπικότητας του Ναυπάκτιου δάσκαλου, που θυσιάστηκε για την Μακεδονία, στην αρχή του ένοπλου Μακεδονικού Αγώνος. Ο Ιωάννης Πίτσιουλας, στην ηλικία των 23 ετών, αποφάσισε να εργαστή ως δάσκαλος σε ελληνικό σχολείο της Μακεδονίας, η οποία ήταν υπό τουρκική κατοχή, και την εποφθαλμιούσαν οι Σλαύοι και κυρίως οι Βούλγαροι. Οι ωμότητες των Βούλγαρων Εξαρχικών εναντίον των Πατριαρχικών (Ορθοδόξων - Ελλήνων) είχαν πάρει μεγάλες διαστάσεις, σε συνδυασμό με την ύπουλη προπαγάνδα τους. Ο νέος δάσκαλος, αφού πήρε τον διορισμό του και οδηγίες από τον Έλληνα Πρόξενο στην Θεσσαλονίκη, Λάμπρο Κορομηλά, ξεκίνησε για την Γουμένισσα, όπου θα δίδασκε, και στην οποία, όμως, δεν έφτασε ποτέ, αφού έπεσε σε ενέδρα των Βουλγάρων Κομιτατζήδων, και έπειτα από τριήμερα μαρτύρια, οδηγήθηκε στην αγχόνη. “Και ο Ιωάννης φωνάζοντας “Ζήτω η Ελλάς” και τραγουδώντας τον εθνικό μας ύμνο, άφησε την τελευταία του πνοή, εκεί στο μεγάλο πλατάνι, πάνω στην γέφυρα, που σώζεται ακόμα, για να θυμίζη, μαζί με το μνημείο που φτιάχθηκε αργότερα, την μαρτυρική θυσία ενός νεαρού εθνομάρτυρα”.
.


“Ο δάσκαλος Ιωάννης Πίτσουλας από την Ναύπακτο μπορεί να μην πρόλαβε να προσφέρη στα Ελληνόπουλα της Γουμένισσας και στον Μακεδονικό Αγώνα αυτά που γεμάτος ενθουσιασμό και φλόγα ήθελε να προσφέρη. Μπορεί να μην πρόλαβε να δη την γη των Μακεδόνων λεύτερη και ενωμένη με την υπόλοιπη Ελλάδα, όπως ήταν το όνειρό του. Με την μαρτυρική όμως θυσία του προσέφερε πολλά περισσότερα. Δυνάμωσε τις ψυχές των Ελλήνων Μακεδόνων, έκανε τις καρδιές των μικρών μαθητών να φουντώσουν από την φλόγα της λευτεριάς, όπλισε τα όπλα ηρωϊκών Μακεδονομάχων, που συνέχισαν με μεγαλύτερη πίστη τον Αγώνα για την λευτεριά της Μακεδονίας” (από το διήγημα “Η θυσία του δασκάλου” του συγγραφέα Νικηφόρου - Βύρωνος Καμπά, ο οποίος ήταν παρών στην εκδήλωση).

Αξίζουν συγχαρητήρια και ένα μεγάλο ευχαριστώ στους παράγοντες της σεμνής συγκινητικής εκδήλωσης για τα όσα μας θύμισαν και μας δίδαξαν, αλλά και για το γεγονός ότι συντελούν στην σύσφιξη των δεσμών και των σχέσεων της Ναυπάκτου με την ακριτική Γουμένισσα.''
http://www.parembasis.gr/index.php/el/menu-teyxos-46/3592-1999-46-16

28 Σεπτεμβρίου, 2018

Τὰ Μοναστήρια τῆς Ναυπακτίας: Ιερά Μονή αγίου Ιωάννου Προδρόμου Βομβοκούς


του Αρχιμ. π. Ειρηναίου Κουτσογιάννη

    Το μοναστήρι του Τιμίου Προδρόμου Βομβοκούς, βρίσκεται δέκα περίπου χιλιόμετρα βορειοανατολικά της Ναυπάκτου, στην ανατολική πλευρά του βουνού Ριγάνι. Δεν είναι γνωστό πότε κτίσθηκε. Μια μαρμάρινη επιγραφή, χαραγμένη με καλλιτεχνικά βυζαντινά γράμματα, εντοιχισμένη επάνω από την δυτική είσοδο του Καθολικού, μας πληροφορεί ότι το μοναστήρι ανακαινίσθηκε το 1695 από τον ιερομόναχο Αρσένιο. Ολόκληρο το κείμενο της επιγραφής έχει ως εξής:

ΑΝΕΚΑΙΝΙΣΘΗ ΕΚ ΒΑΡΑΘΡΩΝ
Ο ΘΕΙΟΣ ΚΑΙ ΠΑΝΣΕΠΤΟΣ ΝΑΟΣ
ΤΟΥ ΤΙΜΙΟΥ ΠΡΟΔΡΟΜΟΥ ΔΙΑ ΔΑΠ
ΑΝΗΣ ΤΟΥ ΟΣΙΩΤΑΤΟΥ ΕΝ ΙΕΡΟΜΟ
ΝΑΧΟΙΣ ΚΥΡ ΑΡΣΕΝΙΟΥ ΚΑΘΗΓΟΥΜΕΝ
ΟΥ ΤΟΥ ΑΥΤΟΥ ΝΑΟΥ ΑΧΕ' ΑΠΡΙΛΛΙ(ΟΥ)

    Επομένως, ο σημερινός ναός του μοναστηριού κτίσθηκε το 1695 στην θέση άλλου ναού που προϋπήρχε, προφανώς είτε επειδή ο παλιός ναός ήταν ετοιμόρροπος, είτε γιατί ήταν μικρός και δεν κάλυπτε τις ανάγκες του μοναστηριού. Πάντως η παράδοση λέγει ότι στα βυζαντινά χρόνια, το μοναστήρι ήταν κτισμένο πεντακόσια περίπου μέτρα βόρεια του χωριού Σκάλα. Καταστράφηκε όμως από τους Τούρκους και η εικόνα του Αγίου θαυματουργικά βρέθηκε στην απέναντι πλαγιά του Ριγανίου, στην σημερινή θέση του μοναστηριού.

    Ιδιαίτερο αρχιτεκτονικό και ζωγραφικό ενδιαφέρον παρουσιάζει το Καθολικό του μοναστηριού. Κτίσθηκε με πελεκητή πέτρα και κονίαμα και ανήκει στον τύπο του σταυροειδούς τετρακιόνιου ναού με τρούλλο. Έχει δίρριχτη κεραμοσκέπαστη στέγη και στο δυτικό αέτωμα, υψώνεται μονόλοβο καμπαναριό. Ο δωδεκάπλευρος τρούλλος στηρίζεται σε τετράγωνη βάση και σε κάθε δεύτερη πλευρά του ανοίγεται μονόλοβο παράθυρο. Χαρακτηριστική επίσης είναι η κεντρική οδοντωτή ταινία που περιτρέχει εξωτερικά τον ναό και τον χωρίζει σε δύο ίσες ζώνες.

      Ο ναός είναι κατάγραφος (νάρθηκας, κυρίως ναός, ιερό βήμα) με εξαιρετικής τέχνης τοιχογραφίες, οι οποίες κατά κανόνα σώζονται σε αρκετά καλή κατάσταση. Πρόκειται για ένα μελετημένο εικονογραφικό πρόγραμμα των αρχών του 18ου αιώνος. Τα θέματα χωρίζονται σε οριζόντιες ζώνες, με τα χριστολογικά επάνω, τα θεομητορικά στην μέση και τα αγιολογικά κάτω. Πολλή επιτυχία με ενδιαφέρον και πρωτοτυπία παρουσιάζουν δύο εικονογραφικοί κύκλοι του νάρθηκα, το συναξάρι του Προδρόμου και οι Αίνοι.
     Το μοναστήρι της Βομβοκούς διαλύθηκε με το Διάταγμα του Όθωνα το 1833, με την αιτιολογία ότι είχε λιγότερους από έξι μοναχούς. Μετά την κατάργηση και μέχρι το 1850 έγιναν πολλές και επίμονες προσπάθειες για την επαναλειτουργία του μοναστηριού, τόσο από τους επιζώντες μοναχούς, όσο και από τους δημαρχιακούς παρέδρους της Ναυπάκτου και των χωριών του Δήμου Ναυπακτίδος. Το 1846 ο Δήμος Ναυπακτίδος προσκάλεσε από την Ζάκυνθο τον δραστήριο μοναχό Κωνστάντιο Κλαυδιανό, ο οποίος εγκαταστάθηκε στο μοναστήρι ως ηγούμενος μοναχικής αδελφότητος έξι μοναχών. Όλες όμως αυτές οι προσπάθειες δεν έφεραν αποτέλεσμα και το μοναστήρι καταργήθηκε οριστικά. Στην περίοδο του μεσοπολέμου πάντως (1923 - 1940) λειτουργούσε με την παρουσία ελαχίστων μοναχών. Το 1940 μετατράπηκε σε γυναικείο και 2-3 μοναχές κρατούν μέχρι σήμερα το μοναστήρι ανοικτό.
       Στα χρόνια της Τουρκοκρατίας το μοναστήρι του Αγ. Ιωάννου Βομβοκούς είχε μεγάλη περιουσία και πολλά μετόχια. Ασφαλώς διέθετε και πολλά αξιόλογα κειμήλια με πνευματικό και καλλιτεχνικό ενδιαφέρον. Τα κειμήλια αυτά, μετά την διάλυση του μοναστηριού (1833), παραδόθηκαν προς φύλαξη στον μητροπολιτικό ναό του Αγίου Δημητρίου Ναυπάκτου, στην μονή Αμπελακιωτίσσης και στην μονή Προυσού, όπως συμπεραίνεται από σχετικά έγγραφα της εποχής. Είναι άγνωστο αν και που διασώθηκαν μέχρι σήμερα.