16 Ιουνίου, 2026

«ΥΠΟΜΕΙΝΕ ΤΗΝ ΑΦΡΟΣΥΝΗ ΣΟΥ, ΑΔΕΛΦΕ»!

Πόσο αδύναμοι είμαστε φορές. Πόσο απίστευτα αδύναμοι, αιχμάλωτοι και ανίσχυροι. Κι όμως υπάρχει περίπτωση όλες οι φρικτές ατέλειες και αδυναμίες μας να μπορούν να γίνουν πολύτιμο «υλικό» ψυχότροφης ταπεινώσεως και δεν το ξέρουμε. Η κοινωνία δεν έχει ιδέα ότι το καλό δεν είναι καλό εάν δεν προέρχεται από την ταπείνωση της καρδιάς και η ταπείνωση από τη θεία μέθεξη. Μα η καρδιά πόρρω απέχει από τη ζωή και τα έργα μας. Και οι ματιές μας ακόμη είναι «άψυχες» και «σωματικές». Έρχονται στιγμές που δεν μας πιστεύουμε. Πόσο άγνωστος είναι τελικά ο εαυτός μας σε μας. Μαζί του είμαστε έμφιλοι αντίπαλοι και αντιπαλαίοντες εταίροι. Βασικά, δεν μας υποφέρουμε. Ταραζόμαστε. Φωνάζουμε. Οργιζόμαστε. Αγανακτούμε. Θλιβόμαστε. Απελπιζόμαστε. Κάποτε καταρρέουμε. Παραδινόμαστε στην απόλυτη ανελπιστία κι ας κρυβόμαστε πίσω από ένα χαμόγελο «Τζοκόντα». Η εικόνα μας έρχεται διαρκώς σε μετωπική σύγκρουση με το εσώτατο είναι μας. Και αυτό το είναι έχει βάθος και αφώτιστες πλευρές από τις οποίες εκτοξεύεται μια ανεκδιήγητη σκαιότητα. Οι τοξικοί, αφιλάδελφοι και αφιλόθεοι λογισμοί μάς κυριεύουν και μας κατατρύχουν. Πολλά που δήθεν νιώθουμε είναι αποκυήματα φαντασίας, αστείες ιδεοληψίες, άσχετες προλήψεις αλλά και συνέπειες πειρασμού. Πολλά που πιστεύουμε δεν είναι αλήθεια. Πολλά που θεωρούμε δεν τα επικυρώνει η αλήθεια. Και αν κάποια άλλα είναι η αλήθεια, αυτό εμάς δεν μας ενδιαφέρει, γιατί εμείς στο τέλος θα προκρίνουμε να αγκιστρωθούμε σε μια απάτη, σε μια αναλήθεια, σε μια ανεδαφικότητα. Μας βολεύει αυτή η συστοίχιση της ανισορροπίας. Τα συναισθήματά μας ρηχά, φαιδρά και ατακτοποίητα. Ο κόσμος της ψυχής μας ανάστατος και ανήμερος. Οι εκρήξεις μας προδίδουν το πόσο ευάλωτοι και ασυγκράτητοι είμαστε και πόσο μας επηρεάζουν τα χρόνια πάθη. Να δείξουμε κάπου ελεύθερα την τρωτή πλευρά μας; Να εμφανίσουμε σε κάποιον το πόσο τσαλακωμένοι είμαστε; Μπορεί η ζωή να γίνει φωτογραφία, πόζα και ποστάρισμα; Η δυστυχία μας είναι η κρυψίνοιά μας. Η αναισθησία το όνειδος της αμίλητης συνείδησης. Η πολλή υποκρισία στο τέλος φέρνει την αναισχυντία. Ο κόσμος στέκεται στωικός απέναντί μας και κρατάει κατά πάνω μας την κριτική και την επίκρισή του όπως κρατάει το πιστόλι ο επίβουλος και ο κλέφτης. Ο τυπικά θρησκευάμενος κόσμος ως συνήθως αδυνατεί να κατανοήσει, να αντιληφθεί ή να συμπορευθεί με την έσχατη αδυναμία μας. Πτώσεις, ολισθήσεις, τσαλακωσιές και παραλήψεις, δεν συγχωρούνται σ’ αυτόν τον ντουνιά. Όλοι ομνύουμε στην ευγένεια που σκοτώνει τη ψυχή, στον κορνιζάρισμα των σχέσεων που φυλλορροεί την αληθινή επικοινωνία. Πέφτουμε σε λάθη, είμαστε απρόσεκτοι τις περισσότερες φορές, ασύνετοι με τις σχέσεις μας, αγνώμονες με τα δώρα που μας δόθηκαν από τον Θεό για τους ανθρώπους μας και μέσω των ανθρώπων μας για τον Θεό, στην τελική για την υγεία της ψυχής μας. Πελαγώνουμε και ρίχνουμε κάτω τον εαυτό μας με τις καταπληγωμένες ευαισθησίες μας. Τα διάφορα «γιατί» στέκονται σαν προσημάνσεις της συγχύσεως. Οι ανώφελες αιτιάσεις μάς ακολουθούν όπως οι σκιές τον μεθυσμένο. Οι άνθρωποι της θρησκευτικής γαλαρίας θα δώσουν εντολές, συμβουλές, παραινέσεις, αψυχολόγητες επισημάνσεις και μετά θα φύγουν. Σκασίλα τους. Κάποιοι θα κατηγοριοποιήσουν και θα ετικετάρουν τις εκφράσεις, τις εκφάνσεις και τον τρόπο μας. Κάποιοι είναι δίπλα μας μέχρι του σημείου της παρεξήγησης. Άλλοι δεν επιθυμούν καμία περαιτέρω εξήγηση. Ο κυνισμός του σιωπηλού και η ασοφία του κενολόγου στέκονται σαν πόλοι διλήμματος. 
Και ενώ όλοι σχεδόν χάσκουν μπροστά στην τρωτή εικόνα μας, στα ξεσπάσματα που ξαφνιάζουν, στις αντιδράσεις που δεν καταλαβαίνουν, μια ανέλπιστη ειρήνη διαχέεται μέσα στο κλίμα της παραζάλης μας. Πάλι μίλησε ο Αββάς Ισαάκ κι άνοιξε διάπλατα η εύστοργη αγκαλιά του Παραδείσου. Δεν μας ντρόπιασε και δεν μας νίκησε κανείς, μας συνεπήρε απρόσμενα η κατανόηση του Ουρανού. Το Πνεύμα δεν θραύει κανένα τσακισμένο καλάμι. Οι φίλαυτες ενοχές είναι που κάνουν σκόνη τις αντοχές μας. Μα ο Θεός μοιράζει ανανεωτικά τη δύναμή Του στους συντετριμμένους. Τι ωραία ησυχία βασιλεύει, κραταιωτική στην ενέργειά της και θαλπωρική στην παρουσία της. Μόνο ο φιλάνθρωπος λόγος του Αββά στέλνει μυρόδροσους ασπασμούς στην κουρασμένη μας ψυχή:
«Υπόμεινε την αφροσύνη του εαυτού σου, αδελφέ»! …
π. Δαμιανός
https://toeilhtarion.blogspot.com/2020/09/blog-post_3.html

15 Ιουνίου, 2026

ΙΕΡΟΜΑΡΤΥΣ ΒΑΒΥΛΑΣ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝ ΑΥΤΩ ΤΡΕΙΣ ΠΑΙΔΟΜΑΡΤΥΡΕΣ

 


     Ο μακάριος Βαβύλας, διάδοχος του Ζεβίνου (230-238) στον επισκοπικό θρόνο της Αντιόχειας, ποίμανε τη μητρόπολη της Συρίας επί δώδεκα περίπου έτη (238-250). Ο αυτοκράτορας των χρόνων αυτών, άνθρωπος βάρβαρος και ωμός, (ο Νουμεριανός ) ο οποίος μεταξύ των άλλων κακουργημάτων που είχε διαπράξει, είχε θυσιάσει στα είδωλα τον ανήλικο γιο του βασιλιά της Περσίας, που του είχε δοθεί σαν όμηρος για τη μεταξύ τους ειρήνη, κήρυξε διωγμό κατά των χριστιανών και θέλησε να μιάνει τους ναούς τους.

     Μετά το ανοσιούργημα αυτό, ευρισκόμενος στην Αντιόχεια κατά την αγρυπνία της εορτής του Πάσχα, επεχείρησε να εισέλθει στον καθεδρικό ναό. Ο άγιος Βαβύλας, που είχε ενδυθεί τα αρχιερατικά άμφια, πλήρης θείου ζήλου, έσπευσε στις θύρες του ναού, και παραμερίζοντας τους υπασπιστές, στάθηκε μπροστά στον ηγεμόνα. Με το χέρι απλωμένο προς το στήθος εκείνου, τον εμπόδισε να εισέλθει στον Οίκο του Θεού. Έκπληκτος ο βασιλεύς και φοβούμενος μήπως προκληθεί στάση από το πλήθος των συναθροισμένων εκεί χριστιανών, σιώπησε και επέστρεψε στα βασίλεια. Την επομένη οι στρατιώτες συνέλαβαν τον άγιο και τον οδήγησαν στο βασιλικό βήμα. Αψηφώντας τις κολακείες και τις απειλές του ηγεμόνα, ο μύστης της Βασιλείας των Ουρανών ομολόγησε με παρρησία την Πίστη του. Επειδή η ανάκριση είχε στραφεί υπέρ των χριστιανών και αποδεικνυόταν ότι συν Χριστώ ενίκησαν τον κόσμο, ο τύραννος πέρασε στον τράχηλο και στα πόδια του επισκόπου βαριές αλυσίδες. Έτσι, ατιμασμένο, τον υποχρέωσε να βαδίσει διά μέσου της πόλεως, ελπίζοντας με τον τρόπο αυτό να τον καταισχύνει ενώπιον του λαού. Διατηρώντας όλη του την ιεροπρέπεια ο άγιος Βαβύλας, είπε στον αυτοκράτορα: «Εσύ μεν πιστεύεις ότι τα δεσμά αυτά για μένα είναι αισχύνη και χλευασμός, εγώ όμως καυχώμαι γι’ αυτά περισσότερο από όσο εσύ για τη βασιλική σου πορφύρα και το διάδημα».


     Ο άγιος Βαβύλας είχε ως μαθητές τρία μικρά αδέλφια, τον Ουρβανό, τον Πριλιδιανό και τον Επολόνιο, τα οποία από αφοσίωση στον διδάσκαλό τους τον ακολούθησαν ως το δεσμωτήριο. Τα οδήγησαν και αυτά μπροστά στον βασιλέα, ο οποίος προσπάθησε να τα πείσει να αρνηθούν τον Χριστό. Οι συνετές αποκρίσεις τους προκάλεσαν τον θαυμασμό του και έστειλε να φέρουν και τη μητέρα τους στο κριτήριο. Αλλά και αυτή με την ίδια παρρησία ομολόγησε την Πίστη της. Ο αυτοκράτορας πρόσταξε τότε την μεν μητέρα να κτυπήσουν στο πρόσωπο, στο κάθε παιδί δε να δώσουν τόσους ραβδισμούς, όσα ήταν τα χρόνια της ηλικίας του· δηλαδή στο πρώτο δώδεκα, στο δεύτερο εννέα και στο τρίτο επτά. Έπειτα έφεραν πάλι τον άγιο για ανάκριση. Ο τύραννος προσπάθησε να τον πείσει ότι οι τρεις μικροί αδελφοί αρνήθηκαν την Πίστη τους και ήταν έτοιμοι να θυσιάσουν στα είδωλα. Ο άγιος, βέβαιος για την ακλόνητη πίστη των μαθητών του, τον έλεγξε για το δαιμονικό ψεύδος του, λέγοντας ότι τα λογικά πρόβατα της ιερής ποίμνης του δεν ακολουθούν ξένον ποιμένα. Η τελευταία αυτή τολμηρή απάντηση άναψε την οργή του σκληρού μονάρχη και διέταξε να κρεμάσουν τον άγιο και τα τρία μικρά παιδιά και να ξεσχίσουν τις σάρκες τους με σιδερένια νύχια. Έβλεπε όμως ότι δεν μπορούσε να καταβάλει το ανδρείο και ακμαίο τους φρόνημα και πρόσταξε να αποκεφαλισθούν, συντομεύοντας την οδό τους προς την ουράνια πατρίδα.

     Ο άγιος Βαβύλας ενταφιάσθηκε στην Αντιόχεια και έγινε πολιούχος της. Έναν αιώνα αργότερα, το 351, ο καίσαρας Γάλλος μετέφερε τη λάρνακα με το τίμιο λείψανό του στο προάστιο της Δάφνης, σε ναό που ανήγειρε προς τιμήν του μάρτυρος, κοντά στο μεγάλο ειδωλείο του Απόλλωνος· και αυτή υπήρξε η πρώτη επίσημη μετακομιδή λειψάνων αγίου, που έλαβε χώρα στην ιστορία της Εκκλησίας. Όταν ο Ιουλιανός ο Παραβάτης (361-363) επιχείρησε την αναβίωση της ειδωλολατρίας, με δεσπόζοντα λατρευτικό τόπο το ιερό του Δαφναίου Απόλλωνος, διαπίστωσε ότι, παρά το πλήθος των θυσιών που του προσέφερε, το μαντείο δεν έδιδε χρησμούς και ρήσεις. Πιεζόμενο το δαιμόνιο του ιερού να ομολογήσει την αιτία της σιωπής του, απάντησε σπασμωδικά και συγκεκαλυμμένα ότι το δέσμευαν οι νεκροί που βρίσκονταν εκεί. Κατενόησε τότε ο Ιουλιανός ότι ο μάρτυρας Βαβύλας ήταν ο μόνος υπαίτιος της μαντικής αφωνίας και έδωσε εντολή να μεταφερθεί από εκεί το συντομότερο. Οι χριστιανοί της Αντιόχειας τοποθέτησαν τη λάρνακα σε άμαξα και με χορούς την επανέφεραν στην πόλη, ψάλλοντας καθ’ οδόν δαβιτικές υμνωδίες με επωδό: «Ας ντροπιαστούν όλοι αυτοί που προσκυνούν τα γλυπτά και όλοι όσοι καυχιούνται στα είδωλα» (Ψαλμ. 96, 7). Δεν είχαν απομακρυνθεί πολύ από το ειδωλολατρικό άλσος, όταν αιφνίδιος κεραυνός έπεσε στο ειδωλείο και το κατέφλεξε μαζί με το άγαλμα του ψευδοθεού. Κατησχυμένος ο Ιουλιανός από τα συμβάντα, μη παραδεχόμενος τη φοβερή δύναμη του αγίου Βαβύλα, εφεύρε όμως άλλα ύπουλα μέσα για να τους καταδιώκει και να τους τιμωρεί, διατάσσοντας από εκδίκηση να κλείσει ο καθεδρικός ναός τους στην Αντιόχεια.


—ΑΠΟΛΥΤΙΚΙΟΝ—
Ἦχος δ΄. Ὁ ὑψωθεὶς ἐν τῷ Σταυρῷ.
εραρχίας τῷ φωτὶ ἀπαστράπτων, δικαιοσύνης φυτοκόμος ἐδείχθης, ἀποτεμὼν τὴν ἄκανθαν τῆς πλάνης ἀληθῶς· ὅθεν τῶν αἱμάτων σου, φοινιχθεὶς ταῖς ῥανίσι, τῷ Χριστῷ παρέστηκας, ἀνακράζων Βαβύλα· Ἰδοὺ ἐγὼ καὶ τὰ παιδία Ἰησοῦ· ὅθεν προσδέχου, ἡμᾶς ὡς ηὐδόκησας.

—ΚΟΝΤΑΚΙΟΝ—
Ἦχος δ΄. Ἐπεφάνης σήμερον.
Μεγαλεῖα Πίστεως, ἐν τῇ καρδίᾳ, περιθεὶς ἐφύλαξας, Ἱερομάρτυς Βαβύλα, μὴ δειλιάσας τὸν τύραννον, Χριστοῦ θεράπων· διὸ ἡμᾶς φύλαττε.

—ΜΕΓΑΛΥΝΑΡΙΟΝ—
Πλήρης ὢν σοφίας τῆς θεϊκῆς, λόγοις εὐσεβείας, τοὺς τρεῖς παίδας παιδοτριβεῖς, πρὸς ἄθλησιν θείαν, Βαβύλα Ἱεράρχα, μεθ’ ὧν καὶ ἀριστεύσας, νομίμως ἔστεψαι.


[ Ιερομονάχου
Μακαρίου Σιμωνοπετρίτου:
«Μέγας Συναξαριστής
της Ορθοδόξου Εκκλησίας»,
Τόμος 1ος (Σεπτέμβριος),
σελ. 90–92.
Διασκευή εκ του Γαλλικού:
Κοινόβιον Ευαγγελισμού
της Θεοτόκου,
Ορμύλια Χαλκιδικής.
Εκδόσεις «Ίνδικτος»·
Αθήναι, Φεβρουάριος 20112.
Επιμέλεια ανάρτησης:
π. Δαμιανός.
https://toeilhtarion.blogspot.com/2020/09/blog-post_4.html